KHỞI ĐỘNG

Một chương trình hoàn chỉnh được mô tả như Hình 29.1: Tiếp nhận các dữ liệu đầu vào, xử lí theo yêu cầu bài toán và đưa ra kết quả đúng theo yêu cầu. Theo em nếu chương trình có lỗi, thì các lỗi này sẽ như thế nào và có thể ở đâu?

Giải chi tiết:

Nếu chương trình có lỗi thì lỗi thường nằm ở input hoặc chương trình (sai câu lệnh, chỉ số vượt quá giới hạn cho phép, lỗi logic bên trong chương trình...)

1. NHẬN BIẾT LỖI CHƯƠNG TRÌNH

Hoạt động 1: Nhận biết và phân biệt một số loại lỗi chương trình

Quan sát các trường hợp chương trình gặp lỗi như sau, từ đó nhận biết và phân biệt một số loại lỗi của chương trình

Giải chi tiết:

• Lỗi logic: Chương trình chạy không lỗi ngoại lệ nhưng kết quả đưa ra sai, không chính xác.
• Syntax Error: Lỗi khi có lệnh viết sai cú pháp hoặc sai cấu trúc ngôn ngữ python quy định. Chương trình sẽ lập tức dừng lại và thông báo lỗi Syntax Error
• Ngoại lệ: Lỗi khi không thể thực hiện một lệnh trong chương trình. Chương trình sẽ dừng lại và thông báo một mã lỗi. Lỗi ngoại lệ.

Câu hỏi:

Câu 1: Khi gõ sai cú pháp một lệnh, chương trình sẽ dừng lại và báo lỗi, đó là lỗi loại gì?

Giải chi tiết:

Loại lỗi đó là: Lỗi khi có lệnh viết sai cú pháp, chương trình sẽ lập tức dừng lại và thông báo lỗi Syntax Error

Câu 2: Bài toán yêu cầu sắp xếp dãy số ban đầu thành dãy tăng dần. Giả sử dãy số ban đầu là [3, 1, 8, 10 0]. Kết quả thu được dãy [1, 3, 8, 10, 0]. Chương trình có lỗi không? Nếu có thì lỗi đó thuộc loại gì?

Giải chi tiết:

• Lỗi logic bên trong chương trình

2. MỘT SỐ LỖI NGOẠI LỆ THƯỜNG GẶP

Hoạt động 2: Nhận biết một số lỗi ngoại lệ thường gặp

Đọc, thảo luận để nhận biết một số lỗi ngoại lệ thường gặp trong chương trình Python.

Giải chi tiết:

Câu hỏi: Hãy nêu mã ngoại lệ của mỗi lệnh sau nếu xảy ra lỗi.

a) A[1.5] b) int("abc")

c) "10"*3.5 d) 12 + x(10)

Giải chi tiết:

a) TypeError

b) ValueError

c) TypeError

d) NameError

LUYỆN TẬP

Câu 1: Các lệnh sau có sinh lỗi chương trình không? Nếu có thì mã lỗi là gì?

Giải chi tiết:

• Lệnh 1: SyntaxError
• Lệnh 2: TypeError

Câu 2: Để tính giá trị trung bình của một danh sách số A, người lập trình đã dùng lệnh sau để tính:

gttb = sum(A)/len(A)

lệnh này có thể sinh lỗi ngoại lệ không? Nếu có thì là những lỗi gì?

Giải chi tiết:

• Lỗi có thể phát sinh là lỗi chia cho 0 nếu dãy A rỗng

VẬN DỤNG

Câu 1: Giả sử em được yêu cầu viết một chương trình nhập số tự nhiên n từ bàn phím, kết quả đưa ra là danh sách các ước thực sự của n, tính cả 1 và không tính n. Hãy viết chương trình và kiểm tra các khả năng sinh lỗi khi thực hiện chương trình.

Giải chi tiết:

• Các khả năng sinh lỗi của chương trình:
• Số n nhập vào không phải là số tự nhiên.
• Viết n = input(): lỗi chưa đổi kiểu dữ liệu.
• Cho range (1, n + 1): khi đó, kết quả cho cả n.

Câu 2: Em hãy viết một chương trình nhỏ để khi chạy sẽ sinh mã lỗi NameError.

Giải chi tiết:

=