Giáo án năng lực số Âm nhạc 8 kết nối Tiết 30: Lí thuyết âm nhạc: Đảo phách; Đọc nhạc: Bài đọc nhạc số 5

Giáo án năng lực số Âm nhạc 8 kết nối tri thức Tiết 30: Lí thuyết âm nhạc: Đảo phách; Đọc nhạc: Bài đọc nhạc số 5 được biên soạn theo định hướng phát triển phẩm chất – năng lực. Nội dung bài học được tích hợp NLS giúp học sinh rèn luyện khả năng ứng dụng công nghệ, thao tác số ngay trong tiết học. Tài liệu ở dạng file Word, dễ chỉnh sửa – dễ tải về, phù hợp cho giáo viên sử dụng từ năm học 2026.

Nội dung chi tiết

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 14 – TIẾT 30:
LÍ THUYẾT ÂM NHẠC: ĐẢO PHÁCH
ĐỌC NHẠC: BÀI ĐỌC NHẠC SỐ 5

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

  • Nêu được đặc điểm của 2 trường hợp đảo phách.
  • Đọc đúng tên nốt, cao độ, trường độ Bài đọc nhạc số 5.

2. Năng lực

Năng lực chung:

  • Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
  • Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực riêng:

  • Nhận biết và thể hiện được đảo phách ở một số bản nhạc.
  • Thể hiện đúng tính chất giọng thứ. Biết đọc nhạc kết hợp gõ đệm hoặc đánh nhịp.

Năng lực số (NLS):

  • [1.1.TC2b]: Tổ chức được việc tìm kiếm thông tin/video minh họa về đảo phách trên môi trường số một cách hiệu quả.
  • [3.1.TC2b]: Thể hiện được bản thân thông qua việc tạo ra các nội dung số (ghi âm bài đọc nhạc).
  • [6.2.TC2a]: Sử dụng được các công cụ AI trong công việc và học tập hàng ngày (hỗ trợ luyện tập).

3. Phẩm chất

  • Giáo dục HS tính chăm chỉ, năng lực giao tiếp và hợp tác trong học tập, làm việc.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên

  • KHBD, SGK, SGV Âm nhạc 8.
  • Nhạc cụ quen dùng, nhạc cụ gõ, phương tiện nghe – nhìn và các tư liệu/file âm thanh phục vụ tiết dạy.
  • Máy tính, máy chiếu (nếu có).
  • Các phần mềm/ứng dụng: Metronome (máy gõ nhịp) trực tuyến, Chatbot AI (ChatGPT/Copilot/Gemini) đã chuẩn bị sẵn kịch bản demo.
  • Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.

2. Đối với học sinh

  • SGK Âm nhạc 8.
  • Nhạc cụ gõ.
  • Tìm hiểu bài học theo yêu cầu của GV từ tiết học trước.
  • Thiết bị di động (điện thoại/máy tính bảng) có kết nối Internet (nếu điều kiện cho phép) và cài đặt sẵn ứng dụng ghi âm.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

LÍ THUYẾT ÂM NHẠC – ĐẢO PHÁCH

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Biết được đặc điểm của đảo phách.

- Luyện tập gõ tiết tấu và đọc Bài đọc nhạc số 5.

b. Nội dung: GV tổ chức cho HS tìm hiểu về đảo phách; Bài đọc nhạc số 5.

c. Sản phẩm: HS nêu được đặc điểm đảo phách, thể hiện được đảo phách ở một số bản nhạc; Bài đọc nhạc số 5.

d.Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HSDỰ KIẾN SẢN PHẨMNLS

Nhiệm vụ 1: Lí thuyết âm nhạc

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS đọc thông tin SGK tr.56 và trả lời câu hỏi: Thế nào là đảo phách?

- GV hướng dẫn HS tìm hiểu về các trường hợp đảo phách: Có hai trường hợp đảo phách:

+ Đảo phách trong phạm vi một ô nhịp: Nốt nhạc vang lên ở phần nhẹ của phách trước và ngân sang phách ngay sau đó.

kenhhoctap

+ Đảo phách từ ô nhịp trước sang ô nhịp sau: nốt nhạc vang lên ở phách nhẹ hoặc phần nhẹ của phách cuối nhịp trước ngân sang phách mạnh ở nhịp sau.

kenhhoctap

+ Hiện tượng đảo phách làm thay đổi trọng tâm của nhịp, tạo nên những nét nhấn lệch làm cho âm nhạc thêm sinh động.

- GV trình chiếu cho HS quan sát bản nhạc, yêu cầu HS tìm những câu hát đảo phách:

+ Bài Mưa hè (SGK Âm nhạc 7, tr.62):

kenhhoctap

+ Bài Chào năm học mới (SGK Âm nhạc 8, tr.6):

kenhhoctap

- GV yêu cầu các nhóm sử dụng thiết bị số tổ chức tìm kiếm trên YouTube/Google với từ khóa "bài hát sử dụng đảo phách" hoặc "syncopation songs examples" để tìm thêm ví dụ minh họa sinh động.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin, quan sát khuông nhạc và trả lời câu hỏi của GV.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời 1 - 2 HS trả lời câu hỏi.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét hoạt động học tập của HS.

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

1. Đảo phách

Khái niệm: Đảo phách là hiện tượng một âm bắt đầu vang lên ở phách nhẹ hoặc phần nhẹ của phách ngân sang phách mạnh hoặc phần mạnh của phách tiếp theo.

[1.1.TC2b]: Thực hiện tìm kiếm thông tin trên môi trường số.

Nhiệm vụ 2: Đọc Bài đọc nhạc số 5

Bước 1. GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV đàn giai điệu Bài đọc nhạc số 5 hai lần.

- GV cho HS quan sát bản nhạc.

kenhhoctap

- GV hướng dẫn HS khai thác bài đọc nhạc thông qua các câu hỏi và yêu cầu :

+ Bài đọc nhạc viết ở nhịp gì?

+ Có bao nhiêu ô nhịp?

+ Trong bản nhạc có kí hiệu thường gặp nào?

+ Về trường độ, em thấy có kí hiệu nào mới?

- GV hướng dẫn HS luyện đọc cao độ:

+ Đọc thang 7 âm đọc thêm trên thang 5 âm (thiếu Si, Pha):

kenhhoctap

+ Luyện tập tiết tấu và gõ theo phách:

kenhhoctap

+ GV đệm đàn cho HS, chia Bài đọc nhạc số 5 thành 4 câu, luyện đọc từng câu.

- GV hướng dẫn HS sử dụng ứng dụng "Metronome" (Máy gõ nhịp) trên điện thoại hoặc công cụ AI tạo nhịp trống (Drum beat generator) để giữ nhịp 2/4 ổn định trong quá trình tự luyện tập cá nhân/nhóm.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS quan sát bản nhạc, nghe và cảm nhận giai điệu, tiết tấu của bài.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS đọc Bài đọc nhạc số 5 trước lớp.

- GV mời đại diện 1 – 2 HS trả lời câu hỏi:

+ Kí hiệu thường gặp là khung thay đổi.

+ Móc đơn và bên cạnh là 2 móc kép nối với nhau, giá trị trường độ bằng một nốt đen – một phách. Nốt đen có chấm dôi và bên cạnh là móc đơn đã gặp ở Bài đọc nhạc số 1. Các nốt nhạc trong bài đọc nhạc có thể sắp xếp từ thấp lên cao thành thang âm: La – Đô – Rê – Mi – Son – La (so với gam La thứ thì không có nốt Si và Pha).

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và sửa sai cho HS (nếu có).

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

2. Đọc Bài đọc nhạc số 5

- Bài đọc nhạc số 5 viết ở nhịp kenhhoctap.

- Bài đọc nhạc số 5 có 10 ô nhịp.

[6.2.TC2a]: Tối ưu hóa việc sử dụng AI để đạt hiệu quả cao hơn.

3. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS đọc Bài đọc nhạc số 5 kết hợp gõ phách hoặc đánh nhịp kenhhoctap; ôn lại các kiến thức đã học.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện đọc Bài đọc nhạc số 5 và chơi trò chơi trắc nghiệm trên ứng dụng Quizizz/Kahoot.

c. Sản phẩm: HS biểu diễn trước lớp và chơi trò chơi.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..