Khởi động:

Những kĩ thuật nào của công nghệ sinh học đang được ứng dụng trong chọn và nhân giống thủy sản? Việc bảo quản tinh trùng động vật thủy sản trong nitrogen lỏng (Hình 15.1) nhằm mục đích gì?

Giải chi tiết:

- Công nghệ sinh học đang được ứng dụng trong chọn giống thủy sản: Ứng dụng chỉ thị phân tử.

- Công nghệ sinh học đang được ứng dụng trong nhân giống thủy sản:

+ Sử dụng các chất kích thích sinh sản

+ Điều khiển giới tính động vật thủy sản

+ Bảo quản lạnh tinh trùng

- Mục đích Việc bảo quản tinh trùng động vật thủy sản trong nitrogen lỏng (Hình 15.1):

+ Bảo tồn nguồn gen: Bảo tồn các loài động vật thủy sản quý hiếm, nguy cấp. Bảo tồn các dòng gen quý cho các mục đích nghiên cứu và sản xuất.

+ Cải thiện hiệu quả sản xuất: Cho phép sử dụng tinh trùng từ những con đực có ưu điểm vượt trội để thụ tinh nhân tạo, nâng cao chất lượng con giống. Giúp cho việc thụ tinh nhân tạo có thể thực hiện được quanh năm, không phụ thuộc vào mùa vụ sinh sản của động vật thủy sản.

I. ỨNG DỤNG CHỈ THỊ PHÂN TỬ TRONG CHỌN GIỐNG THỦY SẢN

II. ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ SINH HỌC TRONG NHÂN GIỐNG THỦY SẢN

Khám phá: Quan sát Hình 15.3, mô tả các bước sử dụng HCG kích thích cá tra sinh sản.

Giải chi tiết:

Sử dụng HCG kích thích cá tra sinh sản:

- Đối với cá mẹ, tiêm liều HCG sơ bộ từ 1 đến 3 lần, mỗi lần cách nhau từ 10 đến 24 giờ. Từ 10 – 24 giờ tiếp theo, tiêm liều quyết định và thu trứng từ cá mẹ.

- Đối với cá bố, tiêm HCG nhằm thu tinh

- Sau khi thu trứng từ cá mẹ và thu tinh từ cá bố, tiến hành thụ tinh nhân tạo.

Khám phá: Quan sát hình 15.6 và mô tả các bước bảo quản ngắn hạn tinh trùng của động vật thủy sản

Giải chi tiết:

Bước 1: Thu tinh trùng

Bước 2: Pha loãng tinh trùng với chất bảo quản

Bước 3: Bổ sung chất kháng sinh

Bước 4: Bảo quản trong tủ lạnh ở nhiệt độ từ 0 đến 4 độ C.

Khám phá: Quan sát hình 15.7 và mô tả các bước bảo quản dài hạn tinh trùng của động vật thủy sản

Giải chi tiết:

Bước 1: Thu tinh trùng

+ Chọn cá đực khỏe mạnhh

+ Thu tinh bằng cách vuốt nhẹ ở bụng dưới, hướng về lỗ sinh dục

+ Tinh trùng thu được màu trắng đục hoặc trắng swax, không bị lẫn tạp chất.

Bước 2: Kiểm tra hoạt lực tinh trùng.

+ Pha loãng tinh trùng với nước cất hoặc dung dịch đẳng tương

+ Kiểm tra dưới hiển vi, hoạt lực trên 50% là đạt.

Bước 3: Pha loãng tinh trùng với chất bảo quản, chống đông rồi đưa hỗn hợp vào dụng cụ lưu tinh trùng

Bước 4: Đưa dụng cụ lưu tinh trùng vào làm lạnh trong hơi nitrogen (cách bề mặt nitrogen lỏng khoảng 1-5 cm ở nhiệt độ -76 độ C, trong thời gian 3 – 25 phủ tùy thuộc từng loại cá)

Bước 5: Đưa dụng cụ lưu tinh trùng vào nitrogen lỏng (nhiệt độ -196 độ C) để bảo quản dài hạn

LUYỆN TẬP

Câu 1: Phân tích ứng dụng của công nghệ sinh học trong chọn và nhân giống thủy sản.

Giải chi tiết:

Câu 2: So sánh phương pháp bảo quản ngắn hạn và phương pháp bảo quản dài hạn tinh trùng động vật thủy sản

Giải chi tiết:VẬN DỤNG

Đề xuất một ứng dụng công nghệ sinh học trong chọn hoặc nhân giống thủy sản phù hợp với thực tiễn ở địa phương em.

Giải chi tiết: