CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI LỚP HỌC

KHỞI ĐỘNG

Dựa vào kiến thức đã học, em hãy lấy ví dụ về sự phân bố các thành phần tự nhiên theo vĩ độ và theo độ cao.

BÀI 18: QUY LUẬT ĐỊA ĐỚI VÀ QUY LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI

NỘI DUNG BÀI HỌC

Quy luật địa đới

Quy luật phi địa đới

1. Quy luật địa đới

Hoạt động nhóm

Đọc thông tin trong mục 1, hãy trình bày khái niệm, biểu hiện, ý nghĩa thực tiễn của quy luật địa đới.

• Khái niệm: Quy luật địa đới là sự thay đổi có quy luật của tất cả các thành phần địa lí và các cảnh quan theo vĩ độ (từ Xích đạo về cực).
• Biểu hiện:
• Sự phân bố của các vòng đai nhiệt trên Trái Đất.
• Sự phân bố các đai khí áp và các đới gió trên Trái Đất.
• Các đới khí hậu trên Trái Đất.
• Sự hình thành các đới đất và các đới thực vật trên Trái Đất.
• Ý nghĩa thực tiễn:
• Tính địa đới của thiên nhiên có tầm quan trọng đặc biệt đối với sản xuất và đời sống.
• Phải nghiên cứu các biện pháp để thích ứng với điều kiện tự nhiên ở các đới thiên nhiên.

2. Quy luật phi địa đới

Hoạt động cặp đôi

Đọc thông tin trong mục 1, hãy trình bày khái niệm, biểu hiện, ý nghĩa thực tiễn của quy luật phi địa đới.

• Khái niệm: Quy luật phi địa đới là quy luật phân bố của các thành phần địa lí và các cảnh quan không phụ thuộc vào sự phân bố của bức xạ mặt trời (địa đới).
• Biểu hiện:
• Quy luật địa ô
• Là sự phân hoá theo kinh độ của các thành phần tự nhiên tùy theo mức độ xa bờ đại dương tới trung tâm lục địa.
• Biểu hiện là sự thay đổi của các kiểu thảm thực vật theo kinh độ.

+ Quy luật đai cao

• Là sự thay đổi có quy luật của các thành phần tự nhiên và các cảnh quan theo độ cao của địa hình.
• Biểu hiện của quy luật đai cao là sự phân bố của các vành đai đất, thực vật theo độ cao.
• Ý nghĩa thực tiễn:
• Tác động tới sự phân bố nhiệt ẩm trên Trái Đất, thành phần khoáng chất của đất, nước, các chất hữu cơ....
• Làm cho các đới thiên nhiên đa dạng, phong phú tạo ra nhiều lợi thế để phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt trong sản xuất nông nghiệp.

LUYỆN TẬP

Nêu sự khác nhau về biểu hiện của quy luật địa đới và quy luật phi địa đới.

Trả lời

Sự khác nhau về biểu hiện của quy luật địa đới và quy luật phi địa đới:

• Quy luật địa đới: sự thay đổi của các thành phần địa lí và cảnh quan theo vĩ độ từ Xích đạo về cực.
• Quy luật phi địa đới :sự thay đổi của các thành phần địa lí và cảnh quan theo chiều kinh độ (quy luật địa ô) và theo độ cao (quy luật đại cao).
• VẬN DỤNG
• Hãy tìm hiểu thông tin để giải thích vì sao miền Bắc nước ta nằm trong vùng nhiệt đới nhưng lại có một mùa đông lạnh.
• Miền Bắc nước ta nằm trong vùng nhiệt đới nhưng lại có một mùa đông lạnh do miền Bắc chịu ảnh hưởng mạnh của gió mùa Đông Bắc – nhân tố phi địa đới làm cho nhiệt độ hạ thấp vào mùa đông.