BÀI 7. CHUYỂN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC CỦA TRÁI ĐẤT

1. CHUYỂN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC CỦA TRÁI ĐẤT

- Mô tả chuyển động:

+ Hướng: từ tây sang đông.

+ Góc nghiêng: không đổi, nghiêng so với mặt phẳng quỹ đạo một góc 66⁰33’

+ Thời gian TĐ tự quay quanh trục hết 1 vòng: 24 giờ (1 ngày đêm)

2. HỆ QUẢ CHUYỂN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC CỦA TRÁI ĐẤT

a. Ngày đêm luân phiên

- Nhận xét thí nghiệm:

+ TĐ có dạng hình cầu.

+ Mặt Trời chỉ chiếu sáng được 1 nửa, nửa đưuọc chiếu sáng là ngày, nửa không được chiếu sáng là đêm.

=> TĐ có ngày và đêm.

- Do hiện tượng tự quay nên ngày và đêm trên Trái Đất cũng lần lượt có ngày và đêm.

- Diễn ra ở khắp nơi trên Trái Đất, ngày đêm sẽ kéo dài 6 tháng.

* CH: sử dụng quả địa cầu để trình bày hiện tượng ngày đêm luân phiên trên Trái Đất (lấy bóng đèn làm nguồn sáng (Mặt Trời) và quay chậm quả Địa Cầu với hướng từ tây sang đông khi đó các địa điểm trên quả Địa Cầu được chiếu sáng và đi vào bóng tối lần lượt từ đông sang tây.

b. Giờ trên Trái Đất

- Vì Trái Đất (quả Địa Cầu) tự quay một vòng hết 24 giờ, vì thế người ta chia bề mặt Trái Đất ra thành 24 khu vực giờ (múi giờ)

- Cách tính giờ theo múi vực: Trái Đất ra thành 24 khu vực giờ (múi giờ), mỗi khu vực giờ rộng 15⁰ kinh tuyến, tất cả các địa điểm trong một khu vực giờ dùng chung một giờ, hai khu vực giờ liền nhau cách nhau một giờ. Khu vực giờ số 0 có đường kinh tuyến ( đi qua chính giữa được lấy làm giờ Quốc tế (GMT), Giờ các khu vực khác được tính dựa theo giờ của khu vực số 0.

Ví dụ: Khi giờ ở khu vực số 0 là 0 giờ thì Việt Nam nằm trong khu vực giờ số 7 và 8 nhưng thống nhất sử dụng giờ khu vực số 7 sẽ là 7 giờ sáng.

* CH:

+ Một số quốc gia sử dụng giờ của nhiều khu vực giờ Liên bang Nga, Hoa Kỳ, Canada, Braxin.

+ Các quốc gia sử dụng cùng khu vực giờ với Việt Nam là: In-đô-nê-xi-a LB Nga, Cam-pu-chia, Lào.

+ Sự kiện đêm gala nghệ thuật “Sắc màu văn hóa bốn phương” được truyền hình trực tiếp vào 20 giờ ngày 31 tháng 5 năm 2019 ở Việt Nam, khi đó ở Xơ-un là 22 giờ, Mát-xcơ-va là 16 giờ, Ma-ri-la là 21 giờ.

c. Sự lệch hướng chuyển động của vật thể

- Nguyên nhân: do lực Cle-ô-tít.

- Ở bán cầu Bắc vật thể chuyển động bị lệch về bên phải so với hướng chuyển động ban đầu.

- Ở bán cầu Nam: vật thể chuyển động bị lệch về bên trái so với hướng chuyển động ban đầu.