Soạn văn 11 kết nối: Bài 5 Củng cố, mở rộng

Hướng dẫn soạn Ngữ văn 11 kết nối tri thức: Soạn bài 5 Củng cố, mở rộng. Bài được soạn chi tiết, rõ ràng, dễ hiểu. Bài soạn giúp học sinh nắm vững kiến thức trong sách giáo khoa, rèn kĩ năng giải bài tập và có phương pháp học tập hiệu quả.

Nội dung chi tiết

Câu 1

Tổng hợp những thông tin cơ bản về hai văn bản kịch đã học trong bài (Sóng hay không sống - đó là vấn đề, Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài) theo gợi ý sau: tình huống, nhân vật, xung đột, thông điệp.

Soạn chi tiết:

Văn bản

Sống hay không sống - đó mới là vấn đề

Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài

Tình huống

Hăm-lét trở về hoàng cung, tìm cách trả thù những kẻ độc ác bằng cách giả ngốc, chịu sự giám sát của mọi người.

Phản quân nổi lên, dân chúng vùng dậy, Vũ Như Tô và Đan Thiềm bị đuổi giết, Cửu Trùng Đài bị phàn quân và dân phá đốt.

Nhân vật

Hăm-lét, Hoàng Hậu, Vua, Ô-phê-li-a, Pô-lô-ni-út, Rô-den-cran

Vũ Như Tô, Nguyễn Vũ, Đan Thiềm, đám nội giám, cung nữ, Lê Trung Mại, Kim Phượng, quân khởi loạn, Ngô Hạch

Xung đột

Hăm-lét băn khoăn không biết nên lựa chọn gánh vác trách nhiệm, hay lựa chọn sống thoải mái theo ý bản thân mà mặc sự đời. Cuối cùng, chàng đã chọn gánh vác trách nhiệm.

Vũ Như Tô không biết mình sai ở đâu, vẫn nghĩ Cửu Trùng Đài là một cái gì đó đúng đắn và tốt đẹp. Khi hắn nhận ra, cái lý tưởng, tác phẩm cao đẹp của mình lại khiến nhiều người đau khổ như vậy, hắn đã chọn cái chết cùng với sự sụp đổ của Cửu Trùng Đài.

Thông điệp

Con người đôi khi có thể tìm thấy hạnh phúc trong bất hạnh, vượt lên trên hoàn cảnh một cách tự nhiên và không bị trói buộc.

Nghệ thuật và đời sống phải luôn gắn liền với nhau, và nghệ thuật luôn phải phục vụ đời sống. Đó mới chính là giá trị chân chính của nghệ thuật.

Câu 2

Tìm đọc các vở bi kịch khác: chỉ ra tình huống, nhân vật, xung đột và thông điệp chính trong các tác phẩm mà bạn đã đọc.

Soạn chi tiết:

Vở kịch: Hồn Trương Ba da hàng thịt

- Tình huống:

+ Trương Ba là một người làm vườn ngoài 60 tuổi tốt bụng và chơi cờ rất giỏi.

+ Do sự tắc trách của Nam Tào đã khiến Trương Ba bị chết ón.

+ Vì muốn sửa sai, Nam Tào đã để Trương Ba nhập vào xác của một anh hàng thịt vừa mới chết ở làng bên.

- Nhân vật: Trương Ba, vợ anh hàng thịt, lí trưởng, Nam Tào…

- Xung đột: từ khi nhập vào xác của anh hàng thịt, Trương Ba không còn giữ được nét thanh tao ngày xưa, ông bị tiêm nhiễm nhiều thói hư, tật xấu, cùng với những yêu cầu rất khác trước đây.

- Thông điệp chính:

+ Sự sống thật sự có ý nghĩa khi con người được sống tự nhiên, hài hòa giữa thể xác và tâm hồn.

+ Hạnh phúc của con người là chiến thắng được bản thân, chiến thắng sự dung tục, hoàn thiện được nhân cách và vươn tới những giá trị tinh thần cao quý.

Câu 3

Tìm hiểu thêm về các nhân vật, sự kiện lịch sử được nhắc tới trong đoạn trích Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài. Yếu tố lịch sử đã được Nguyễn Huy Tưởng sử dụng như thế nào và có vai trò gì trong tác phẩm?

Soạn chi tiết:

- Nhân vật: Vũ Như Tô, Lê Tương Dực, Trịnh Duy Sản, Trần Cảo, Nguyễn Hoằng Dụ: tướng nhà Lê Sơ

- Yếu tố lịch sử là nền tảng, cốt lõi của vở kịch: Ông dựa vào những nhân vật có thật, viết lên một câu truyện có phần được xoa dịu đi so với lịch sử thực tiễn, nhào nặn thành một vở kịch vừa tái hiện một thời đại của lịch sử, vừa mang ý nghĩa phê phán nhân văn sâu sắc.

Câu 4

Thu thập, phân tích và đánh giá các thông tin về một trong số các vấn đề gợi ý sau:

- Nghệ thuật thời Phục hưng;

- Kiến trúc thành Thăng Long;

- Lịch sử Việt Nam thế kỉ XVI - XVII.

Soạn chi tiết:

* Kiến trúc thành Thăng Long

- Trải qua thời gian và những biến cố của lịch sử, thành Thăng Long đã có nhiều thay đổi, biến dạng

- Nhưng đến nay vẫn còn thấy được cả di tích trên mặt đất, dưới lòng đất, di tích lịch sử cách mạng, di tích khảo cổ, di tích kiến trúc nghệ thuật,… tạo thành hệ thống các di tích được đánh giá là quan trọng bậc nhất trong hệ thống các di tích đô thị cổ, trung, cận, hiện đại của nước ta.

Câu 5

Xác định một đề tài nghiên cứu, xây dựng đề cương cho đề tài đó (dựa trên các thông tin đã tìm được) và trình bày đề cương nghiên cứu của bạn.

Soạn chi tiết:

Đề tài: Trình bày nghiên cứu về kinh thành Thăng Long.

* Dàn ý

a) Mở đầu

- Dẫn vào vấn đề

- Giới thiệu về đề tài nghiên cứu

b) Nội dung

- Sự kiện lịch sử ý nghĩa gắn với hoàng thành Thăng Long

- Vị trí của hoàng thành Thăng Long

- Kiến trúc tử cung và cung điện của hoàng thành

- Sự kiện văn hóa tiêu biểu tại đây

c) Kết luận

- Khẳng định giá trị văn hóa to lớn đối với dân tộc của kinh thành Thăng Long.