Giáo án Tin học 9 kết nối: Bài 13a Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình

Giáo án Tin học 9 kết nối tri thức: Bài 13a Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình. Bài được biên soạn đầy đủ, chỉn chu, chất lượng. File tải về là file word, giáo viên dễ dàng sử dụng, chỉnh sửa. Kênh có trọn bộ giáo án Word cả năm.

Nội dung chi tiết

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 13a: HOÀN THIỆN BẢNG TÍNH QUẢN LÍ TÀI CHÍNH GIA ĐÌNH (2 tiết)

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

1. Kiến thức

Trong bài học này, HS sẽ tìm hiểu:

  • Dữ liệu tham chiếu trong các trang tính khác.

  • Trực quan hoá dữ liệu bằng biểu đồ

2. Năng lực

Năng lực chung:

  • Năng lực tự chủ và tự học: Biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.

  • Năng lực giao tiếp và hợp tác: Có thói quen trao đổi, giúp đỡ nhau trong học tập; biết cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của GV.

  • Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, có sáng tạo khi tham gia các hoạt động tin học.

Năng lực riêng:

  • Tạo được trang tính tổng hợp thông tin thu, chi gia đình.

  • Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình.

3. Phẩm chất

  • Rèn luyện phẩm chất chăm chỉ, kiên trì và cẩn thận trong học và tự học.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

  • SGK, SBT, bài trình chiếu (Slide), máy chiếu.

  • Tệp dữ liệu TaiChinhGiaDinh.xlsx tạo ra ở bài 12a được lưu trữ trên máy tính của HS.

2. Đối với học sinh

  • SGK, SBT, vở ghi.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a) Mục tiêu: Cung cấp yêu cầu cần giải quyết của bài toán tài chính gia đình cần cân đối thu, chi, giúp kiểm soát chi tiêu gia đình hiệu quả.

b) Nội dung: GV tổ chức thảo luận để HS hiểu ý nghĩa của việc cần tổng hợp, cân đối thu chi, từ đó hiểu ý nghĩa của bài học.

c) Sản phẩm: Câu trả lời dựa trên trải nghiệm cá nhân của HS.

d) Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yêu cầu HS suy nghĩ trả lời câu hỏi:

Dự án sử dụng bảng tính điện tử quản lí tài chính gia đình đã hoàn thành các trang tỉnh Thu nhập và Chi tiêu. Theo em, để cân đối thu, chi, giúp kiểm soát chi tiêu gia đình hiệu quả, bảng tính cần bổ sung thông tin gì?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập:

- HS suy nghĩ trả lời câu hỏi.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận:

- GV mời đại diện 1 HS trình bày câu trả lời.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện:

- GV nhận xét và dẫn dắt HS vào bài học mới: Chúng ta cần có trang tính tổng hợp thu chi và trực quan hoá dữ liệu thu, chi bằng biểu đồ để kiểm soát chi tiêu gia đình hiệu quả, chúng ta cùng tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay: Bài 13a: Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Trang tính tổng hợp dữ liệu tài chính gia đình

a. Mục tiêu: HS chủ động khám phá kiến thức để tìm hiểu cách tổ chức dữ liệu trên bảng tính trong đó, dữ liệu trên một trang tính (tổng hợp) được tham chiếu đến các trang tính khác.

b. Nội dung: GV chia lớp thành các nhóm và giao nhiệm vụ hoạt động nhóm, HS thảo luận thực hiện các nhiệm vụ đã được gia để hình thành kiến thức bài học.

c. Sản phẩm học tập: Đáp án cho các câu hỏi trong nhiệm vụ nhóm.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm đôi hoàn thành Hoạt động 1:

Tổng hợp dữ liệu tài chính gia đình

Quan sát Hình 13a.1 và Hình 13a 2, em thấy các khoản thu và chì đã được tính tổng số tiền (tại ô H7H11). Để cân đối thu, chi, trang tính Tổng hợp được bổ sung vào bảng tính như Hình 13a.3

1. Em hãy chỉ ra mối liên hệ về dữ liệu của trang tỉnh Tổng hợp ở Hình 138.3 với hai trang tính Thu nhập Chỉ tiêu ở Hình 13a. 1 và Hình 13a.2.

2. Trong trang tỉnh Tổng hợp, công thức để tỉnh tổng thu nhập ở ở B14 là gì? Công thức đề tính tổng số tiến chỉ tiêu ở ô B15 là gì?

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

- GV hướng dẫn HS đọc nội dung SGK và tìm hiểu cách tổ chức dữ liệu trên bảng tính, trong đó dữ liệu trên một trang tính (tổng hợp) được tham chiếu đến các trang tính khác.

- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm, thảo luận trả lời câu hỏi củng cố kiến thức:

1. Hình 13a.4 là công thức lấy tổng tiền thu nhập từ trang tính Thu nhập đưa vào trang Tổng hợp. Hãy ghép mỗi cụm từ "Địa chỉ ô", "Tên trang tính", "Dấu chấm than" vào vị trí tương ứng sao cho phù hợp.

2. Trong một bảng tính có chứa nhiều trang tỉnh, nếu công thức tham chiếu đến địa chỉ ô ở một trang tính khác, thì địa chỉ ô đó gồm những thành phần gì?

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc nội dung mục 1 SGK tr.52 - 53, thực hiện nhiệm vụ được giao.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện một số nhóm xung phong phát biểu trả lời các câu hỏi.

- HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung.

Hướng dẫn trl câu hỏi HĐ1 SGK t.53

1. Mối liên hệ về dữ liệu của trang tính Tổng hợp ở Hình 13a.3 với hai trang tính Thu nhập Chi tiêu ở Hình 13a.1 và Hình 13a.2 trong SGK là:

- Số tiền Thu nhập B14) của trang tính Tổng hợp được lấy từ ô H7 của trang tính Thu nhập.

- Số tiền Chỉ tiêu (ô B15) của trang tính Tổng hợp được lấy từ ô H11 của trang tính Chi tiêu.

2. Trong trang tính Tổng hợp:

- Công thức để tính tổng thu nhập ở ô B14 là = "Thu nhập'! H7.

– Công thức để tính tổng số tiền chi tiêu ở ô B15 là ='Chỉ tiêu! H11.

Hướng dẫn trl câu hỏi củng cố kiến thức SGK tr.53

1. Hình 13a.4 là công thức lấy tổng tiền thu nhập từ trang tính Thu nhập đưa vào trang Tổng hợp. vào vị trí tương ứng của Hình 13a.4 là: 1. Tên trang tính, 2. Dấu chấm than và 3. Địa chỉ ô.

2. Trong một bảng tính có chứa nhiều trang tính, nếu công thức tham chiếu đến địa chỉ ô ở một trang tính khác, thì địa chỉ ô đó gồm ba thành phần lần lượt là 1. Tên trang tính, 2. Dấu chấm than và 3. Địa chỉ ô.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét sản phẩm của các nhóm, đánh giá thái độ làm việc của HS trong nhóm.

Hộp kiến thức:

Khi sử dụng bảng tính điện tử quản lí tài chính gia đình, dữ liệu thu, chi được lưu trữ, cập nhật và hiển thị trực quan, sinh động, dễ so sánh,… giúp các gia đình kiểm soát chỉ tiêu hiệu quả

- GV chuyển sang hoạt động tiếp theo.

1. Trang tính tổng hợp dữ liệu tài chính gia đình

- Từ hai nguồn dữ liệu trong hai trang tính Thu nhập Chi tiêu, em có thể tổng hợp thông tin một cách trực quan để kịp thời điều chỉnh các khoản thu, chi.

- Trong bảng tính quản lí tài chính gia đình, ở trang tính Tổng hợp, tống tiền thu nhập ở ô B14 chính là giá trị ở ô H7 trong trang tỉnh Thu nhập, tống tiền chi tiêu ở ô B15 chính là giá trị ở ở H11 trong trang tính Chỉ tiêu.

- Trong trang tính Tổng hợp, Giá trị NET là số tiền chênh lệch giữa thu và chi. Giá trị NET nhỏ sẽ cho thấy gia đình đang chi tiêu nhiều, cần được báo động để tất cả các thành viên thực hiện tiết kiệm.

Hoạt động 2: Thực hành: Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình

a. Mục tiêu: HS thực hành: Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình.

b. Nội dung: GV chia lớp thành các nhóm và giao nhiệm vụ hoạt động nhóm, HS thảo luận thực hiện các nhiệm vụ đã được gia để hình thành kiến thức bài học.

c. Sản phẩm học tập: Bài thực hành của HS.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chia lớp thành 4 nhóm, yêu cầu các nhóm thực hành theo nhiệm vụ:

Tính tổng thu thập và chi tiêu, bổ sung trang tính Tổng hợp để cân đối thu chi như Hình 13a.1, Hình 13a.2 và Hình 13a.3.

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

- GV thực hiện từng bước hướng dẫn các nhóm HS làm theo.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc mục 2 SGK tr.53, vận dụng kiến thức, kĩ năng để thảo luận và thực hiện nhiệm vụ theo hướng dẫn của GV.

- GV quan sát quá trình thực hiện nhiệm vụ của các nhóm; hướng dẫn, định hướng (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS nhóm khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét sản phẩm của các nhóm, thái độ làm việc của HS trong nhóm.

- GV chuyển sang hoạt động tiếp theo.

2. Thực hành: Hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình

a) Tính tổng số tiền trong trang tỉnh Thu nhập Chi tiêu

- Mở bảng tính TaiChinhGiaDinh.xlsx, chọn trang tính Thu nhập. Tại ô H7, nhập công thức =SUM(H2: H6) để tính tổng số tiền thu nhập.

- Nháy chuột chọn trang tính Chỉ tiêu.

- Tại ô H11, nhập công thức =SUM(H2:H10) để tính tổng số tiền đã chi tiêu.

- Lưu tệp.

b) Tạo trang tính Tổng hợp

- Tạo thêm một trang tính mới, đặt tên trang tính là Tổng hợp. Tại ô A1, nhập tiêu đề bảng tính là Cân đối thu chi,

- Tạo bảng dữ liệu trong vùng A13:B16, trong đó công thức tại ô B14B15.

- Công thức tại ô B16 là =B14-B15.

- Tạo biểu đồ cột hiển thị trực quan giá trị thu và chỉ:

+ Chọn vùng dữ liệu tạo biểu đồ là A13:B15.

+ Trong dải lệnh Insert, ở nhóm lệnh Charts, chọn dạng biểu đồ Clustered Column.

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố kiến thức và kĩ năng hoàn thiện bảng tính quản lí tài chính gia đình.

b. Nội dung: GV nêu nhiệm vụ; HS vận dụng kiến thức, kĩ năng để thực hiện các nhiệm vụ luyện tập.

c. Sản phẩm học tập: Đáp án cho nhiệm vụ A, nhiệm vụ B.

d. Tổ chức hoạt động:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu cá nhân HS hoàn thành nhiệm vụ luyện tập:

* Nhiệm vụ A: (có thể thực hiện ngoài giờ lên lớp)

Em hãy bổ sung một số dòng dữ liệu thu, chi của gia đình vào cả hai trang tính Thu nhập và Chi tiêu. Hãy sửa lại các công thức ở trang tính Thu nhập Chi tiêu để công thức đúng với vùng dữ liệu mới sau khi bổ sung dữ liệu. Quan sát để thấy dữ liệu đã được cập nhật tự động vào trang tính Tổng hợp. Từ Giá trị NET trên trang tính Tổng hợp, em hãy đánh giá tình hình tài chính hiện tại của gia đình và đề xuất những điều chỉnh chi tiêu sao cho phù hợp.

*Nhiệm vụ B: Trả lời các câu hỏi trắc nghiệm sau:

Câu 1: Công thức chung của hàm tính tổng giá trị của những ô thoả mãn một điều kiện nào đó là

A. =IF(logical_test, [value_if_true], [value_if_false]).

B. =SUMIF(range, criteria, [sum_range]).

C. =SUMIF(criteria, [sum_range], range).

D. =COUNTIF(range, criteria).

Câu 2: Phát biểu nào sau đây sai?

A. Khi sử dụng bảng tính điện tử quản lí tài chính gia đình, dữ liệu thu, chi được lưu trữ, cập nhật và hiển thị trực quan, sinh động, dễ so sánh,… giúp các gia đình kiểm soát chi tiêu hiệu quả.

B. Có thể bổ sung biểu đồ để hiển thị số liệu thu và chi một cách trực quan, dễ so sánh, giúp cho việc quản lí tài chính gia đình được dễ dàng và hiệu quả.

C. Giá trị NET lớn sẽ cho thấy gia đình đang chi tiêu nhiều.

D. Giá trị NET nhỏ sẽ cho thấy gia đình đang chi tiêu nhiều.

Câu 3: Trong công thức chung của SUMIF, tham số sum_range có ý nghĩa gì?

A. Phạm vi chứa các giá trị cần tính tổng, nếu sum bị bỏ qua thì tính tổng các ô trong tham số sum_range thoả mãn điều kiện.

B. Điều kiện kiểm tra.

C. Phạm vi chứa các giá trị cần tính tổng, nếu sum_range bị bỏ qua thì tính tổng các ô trong tham số range thoả mãn điều kiện.

D. Phạm vi chứa các giá trị cần kiểm tra hoặc tính tổng các giá trị nếu không có tham số criteria.

Câu 4: Số tiền chênh lệch giữa thu và chi được thể hiện bằng giá trị gì?

A. Giá trị NET.

B. Giá trị NTE.

C. Giá trị TEN.

D. Giá trị ENT.

Câu 5: Công thức lấy giá trị của ô K8 trong trang tính Thu nhập đưa vào ô C15 trong trang tính Tổng hợp để tổng số tiền thu nhập trong trang tính Tổng hợp được cập nhật tự động từ trang tính Thu nhập

A. ="Thu nhập"!K8.

B. ='Tổng hợp'!K8.

C. ='Thu nhập'*K8.

D. ='Thu nhập'!K8.

Câu 6: Để tạo biểu đồ cột hiển thị trực quan giá trị thu và chi, em thực hiện như thế nào?

A. Chọn vùng dữ liệu I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Data I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Charts/Clustered Column.

B. Chọn vùng dữ liệu I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Chart I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Charts/Clustered Column.

C. Chọn vùng dữ liệu I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Insert I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Charts/Clustered Column.

D. Chọn vùng dữ liệu I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Formulas I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Charts/Clustered Column.

Câu 7: Công thức tính tổng các giá trị trong vùng F1:F12 với các ô tương ứng trong vùng A1:A12 có giá trị bằng 100000 là

A. =SUM(A1:A12,100000,F1:F12).

B. =SUMIF(A1:A12,10000,F1:F12).

C. =SUMIF(A1:A12,100000,F1:F12).

D. =SUMIF(F1:F12,100000,A1:A12).

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức đã học và hoàn thành các câu hỏi luyện tập.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện HS trả lời:

---Còn tiếp---