CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI BÀI HỌC NGÀY HÔM NAY!

Khởi động

• Chương trình KHTN em đã được học về nguyên tử, vậy nguyên tử gồm các loại hạt cơ bản nào?
• Các nhà khoa học đã phát hiện ra các loại hạt cơ bản đó như thế nào?

Đáp án

Nguyên tử gồm 3 loại hạt cơ bản là: proton, electron và neutron.

- Năm 1897: J.J.Thomson phát hiện ra electron bằng thí nghiệm phóng điện qua không khí loãng.

- Năm 1911: E. Rutherford phát hiện ra hạt nhân bằng thí nghiệm bắn phá lá vàng mỏng bằng hạt chùm alpha và sau đó phát hiện proton qua bắn phá nitrogen.

- Năm 1932, J. Chadwick phát hiện ra neutron khi bắn phá beryllium bằng các hạt alpha.

Chương 1: Cấu tạo nguyên tử

Bài 1: Thành phần của nguyên tử

Nội dung bài học

Các loại hạt cấu tạo nên nguyên tử

Kích thước và khối lượng của nguyên tử

Điện tích hạt nhân và số khối

1. Các loại hạt cấu tạo nên nguyên tử

Em hãy nêu thành phần của nguyên tử

bằng cách trả lời các câu hỏi sau:

+ Nguyên tử gồm mấy phần?

+ Mỗi phần của nguyên tử chứa hạt nào?

+ Nguyên tử chứa các hạt mang điện là:

1. proton và hạt α.
2. proton và neutron.
3. proton và electron.
4. electron và neutron.

Kết luận

• Thành phần của nguyên tử gồm 2 phần:

+ Hạt nhân: chứa các hạt proton mang điện tích dương và các neutron không mang điện tích.

+ Vỏ nguyên tử: chứa các hạt electron mang điện tích âm.

• Mô hình biểu diễn thành phần cấu tạo của nguyên tử:

Hoạt động nhóm

a, Hãy so sánh khối lượng của electron với proton, neutron.

b, Đưa ra nhận xét khối lượng của nguyên tử sẽ nằm tập trung ở lớp vỏ nguyên tử hay hạt nhân? Vì sao?

c, Hãy giải thích tại sao nguyên tử lại trung hòa về điện?

Đáp án

Electron có khối lượng nhỏ hơn proton và neutron khoảng 1837 lần.

Nhận xét: Khối lượng của nguyên tử tập trung ở hạt nhân vì khối lượng lớp vỏ chứa electron không đáng kể.

Nguyên tử trung hòa về điện là do có số hạt proton bằng số hạt electron: p = e.

Câu hỏi 2 sgk

Quan sát hình ảnh mô phỏng kết quả thí nghiệm bắn phá lá vàng thực hiện bởi Rutherford (Hình 1.3) và nhận xét về đường đi của các hạt α.

Đáp án: Đa số hạt alpha bay xuyên qua lá vàng mỏng với hướng di chuyển không đổi. Một số hạt alpha bị lệch hướng, chứng tỏ có va chạm trước khi bay ra khỏi lá vàng.

Kết luận

• Nguyên tử trung hòa về điện.
• Trong nguyên tử, số proton bằng số electron.
• Khối lượng của nguyên tử tập trung ở hạt nhân ( do khối lượng của electron rất nhỏ so với

khối lượng của proton và neutron).