CHÀO MỪNG

TẤT CẢ CÁC EM

ĐẾN VỚI TIẾT HỌC!

KHỞI ĐỘNG

Bằng cách nào có thể xác định tương đối số lượng cây cỏ gà trong khu vực vườn trường, số lượng cá thể chim chào mào trong vườn quốc gia Ba Vì?

CHƯƠNG 6: MÔI TRƯỜNG VÀ SINH THÁI HỌC QUẦN THỂ

BÀI 25. THỰC HÀNH:

XÁC ĐỊNH MỘT SỐ ĐẶC TRƯNG CỦA QUẦN THỂ.

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

Thực hành ước tính kích thước quần thể, ước tính mật độ cá thể của quần thể ở loài thực vật hoặc động vật ít di chuyển.

II.

CHUẨN BỊ

1. Dụng cụ

• Dụng cụ quan sát và tìm hiểu như ống nhóm, cuốc xẻng,…(tùy ý vào đối tượng cần xác định khu vực phân bố).
• Bản đồ (bản đồ bằng giấy hoặc bản đồ điện tử), thước dây, bút, sổ ghi chép.
• Dụng cụ tạo ô vuông (dây thép hoặc khung bằng gỗ hoặc dung các cọc tre (gỗ) để chăng dây. Mỗi loại ô vuông có kích thước tương thích với đối tượng cần ước tính (10m x 10m) với cây gỗ lớn, 1m x 1m với cây thân thảo, 10 cm x 10 cm với địa lý).

2. Xác định đối tượng nghiên cứu

• Quần thể các loài thực vật hoặc các loài động vật ít di chuyển như giun đất, ốc, cua, sò,…

III. NGUYÊN LÍ VÀ CÁCH TIẾN HÀNH

Nghiên cứu SGK trang 138, 139 và trả lời các câu hỏi:

THẢO LUẬN NHÓM

(1) Nguyên lí cơ bản của việc xác định một số đặc trưng của quần thể là gì ?

(2) Phương pháp ô vuông quadrat được áp dụng với những đối tượng quần thể sinh vật nào?

(3) Mô tả quá trình xác định một số đặc trưng của quần thể bằng phương pháp ô vuông quadrat. Giải thích các bước đó.

(4) Nêu công thức tính kích thước quần thể theo phương pháp ô vuông và cách tính mật độ cá thể của quần thể.

1. Nguyên lí

Mỗi quần thể được phân bố trong một khoảng không gian xác định. Tập hợp cá thể cùng loài được tính là cùng một quần thể.

Bố trí mẫu và thu thập số liệu về các đặc trưng cơ bản của quần thể được thực hiện bên trong khu vực phân bố của quần thể.

Xác định một số đặc trưng cơ bản của quần thể dựa trên cơ sở bố trí thí nghiệm, xử lí và phân tích số liệu thu được.

2. Cách tiến hành

Phương pháp ô vuông quadrat:

Áp dụng đối với các quần thể thực vật, nấm và các động vật nhỏ ít di chuyển như giun đất, ốc, cua, sò,...

Quy trình thực hiện ô vuông quadrat:

• Xác định khu vực phân bố của quần thể. Lập bản đồ chia các ô và đánh số.
• Đặt ô vuông vào vị trí đã chọn, đếm số lượng cá thể và ghi số liệu.
• Xử lí số liệu, tính kích thước quần thể theo công thức.
• Từ diện tích và kích thước, tính mật độ phân bố.

LUYỆN

TẬP

BÁO CÁO THỰC HÀNH

Họ và tên: ……………………………………………………………………………….

Nhóm: …………………………………………….. ………….Lớp: …………………

1. Mục đích

…………………………………………………………………………………………….

2. Kết quả và giải thích

Bảng 1. Kết quả thực hành thí nghiệm xác định một số đặc trưng của

quần thể

--------------- Còn tiếp ---------------