BÀI 19: TỪ TRƯỜNG

I. TỪ TRƯỜNG

- Khoảng không gian bao quanh một nam châm có từ trường.

- Tính chất đặc trưng của từ trường là có lực từ (hút các vật có từ tính).

- Dùng kim nam châm có thể phát hiện sự tồn tại của từ trường.

II. TỪ PHỔ

- Hình ảnh các đường mạt sắt xung quanh nam châm tạo bở thí nghiệm trên gọi là từ phổ.

- Từ phổ cho ta hình ảnh trực quan về từ trường.

- Vùng nào các đường mạt sắt sắp xếp dày thì từ trường ở đó mạnh, vùng nào các đường mạt sắt sắp xếp thừa thì từ trường ở đó yếu.

III. ĐƯỜNG SỨC TỪ

- Các đường sức từu có chiều xác định.

+ Ở bên ngoài nam châm, đường sức từ là những đường cong.

+ Ở trong lòng nam châm, đường sức từ gần như là những đường thẳng song song với nhau.

IV. TỪ TRƯỜNG TRÁI ĐẤT

- Trái Đất là một nam châm khổng lồ. Ở bên ngoài Trái Đất, đường sức từ Tái Đất có chiều đi từ Nam bán cầu đến Bắc bán cầu.

V. LA BÀN

1. Cấu tạo

- La bàn là dụng cụ được dùng để xác định hướng.

- La bàn gồm 3 bộ phận chính:

+ Kim la bàn: là kim nam châm đặt lên trên trụ xoay được theiets kế theo dạng hình lá dẹt, mỏng, nhẹ, một đầu được sơn đỏ để chỉ hướng bắc và đầu còn lại được sơn xanh/ trắng để chỉ hướng nam.

+ Vỏ la bàn: Thường được làm bằng nhôm hoặc nhựa có gắn cố định một mặt chia độ.

+ Mặt la bàn: làm bằng mặt kính giúp bảo vệ kim nam châm.

2. Cách sử dụng la bàn để xác định hướng địa lí

- Các bước tiến hành:

+ Đặt la bàn cách xa nam châm và các vật liệu có tính chất từ, để tránh tác động của các vật này lên kim la bàn.

+ Giữ la bàn trong lòng bàn tay hoặc đặt trên một mặt bàn sao cho la bàn nằm ngang trước mặt. Sau đó xoay vỏ của la bàn sao cho đầu kim màu đỏ chỉ hướng bắc trùng khít với vạch ghi chữ N trên la bàn.

+ Đọc giá trị của góc tạo bởi hướng cần xác định hướng trước mặt) so với hướng bắc trên mặt chia độ của la bàn để tìm hướng cần xác định.