ÔN TẬP HỌC KÌ II

ÔN TẬP KIẾN THỨC

CH1. Trong học kì II, em được học những loại, thể loại văn bản nào? Hãy tóm tắt đặc điểm của các thể loại văn bản đó bằng tổng hợp hoặc sơ đồ phù hợp

Soạn ngắn:

Trong học kì II, em được học những loại, thể loại văn bản là:

- Văn bản nghị luận

- Thể thơ tự do

- Văn thuyết minh

- Đặc điểm:

+ Nghị luận: những đánh giá, xác lập trong văn nghị luận sẽ được triển khai cụ thể dưới từng luận điểm, luận cứ cụ thể, rành mạch.

+ Thơ tự do: là thơ phân dòng nhưng không có thể thức nhất định và không quy định số lượng từ trong một câu, cũng như không cần có vần liên tục.

+ Thuyết minh: tính chất thiết thực và chính xác của mình mà văn bản thuyết minh sẽ đem đến cho người được những thông tin mà mình mong muốn chuẩn nhất

CH2. Liệt kê văn bản có cốt truyện đơn tuyến và văn bản có cốt truyện đa tuyến đã được học trong ngữ văn 8, tập 2, nêu những điểm giống nhau và khác nhau ở giữa hai kiểu cốt truyện này?

Soạn ngắn:

CH3. Thơ tự do có những đặc điểm gì so với các thể thơ mà em đã được học: thơ lục bát, thơ bốn chữ, năm chữ, thơ thất ngôn bát cú, thất ngôn tứ tuyệt Đường luật? Hãy lập một bảng tổng hợp hoặc sơ đồ phù hợp để liệt kê các dấu hiệu đặc trưng giúp em nhận diện..

Soạn ngắn:

CH4. Kẻ bảng sau vào vở và điền thông tin phù hợp về những kiến thức Tiếng Việt được củng cố và kiến thức Tiếng Việt mới trong các bài ở học kì II. Nêu ví dụ minh họa cho từng nội dung kiến thức đã tóm tắt

Soạn ngắn:

CH5. Nêu các kiểu bài viết, yêu cầu của từng kiểu bài và những đề tài mà em đã thực hành ở ngữ văn 8, tập hai. Hãy lập một sơ đồ phù hợp để tóm tắt những nội dung đó

Soạn ngắn:

CH6. Nêu những đề tài nói và nghe mà em đã thực hiện trong học kì II. Đề tài nào em có hứng thú và đã được thực hiện thành công nhất? Vì sao?

Soạn ngắn:

- Giới thiệu về một cuốn sách.

- Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội.

=> Đề tài mà em có hứng thú và đã thực hiện thành công nhất là giới thiệu về một cuốn sách vì em rất thích đọc sách và yêu những giá trị được truyền tải thông qua những trang sách.

LUYỆN TẬP TỔNG HỢP

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

ĐỌC

CH1. Câu chuyện được kể trong đoạn trích bao gồm những tuyến truyện nào?

A. Tuyến truyện về "tôi" và Tường kết hợp trong cuộc sống gia đình (làm việc nhà, học hành, đọc sách)

B. Tuyến truyện về "tôi" và Tường kết hợp với tuyến truyện về chàng thư sinh, cóc tía, người bạn xấu

C. Tuyến truyện về "tôi" và Tường kết hợp lồng ghép với tuyến truyện về chàng thư sinh, cóc tía, người bạn xấu, nàng công chúa

D. Tuyến truyện về "tôi" và Tường kết hợp lồng ghép với tuyến truyện về chàng thư sinh, cóc tía, người bạn xấu?

Soạn ngắn:

Đáp án: B

CH2. Những yếu tố nào giúp em xác định được tuyến truyện trong đoạn trích

A. Nhân vật và thời gian

B. Nhân vật và không gian

C. Nhân vật và sự việc chính

D. Nhân vật và đối thoại

Soạn ngắn:

A. Nhân vật và thời gian

CH3. Chuyện Cóc tía mà Tường đọc cho "tôi" nghe có tính chất của loại truyện nào?

A. Truyện truyền thuyết

B. Truyện cười

C. Truyện cổ tích

D. Truyện ngụ ngôn

Soạn ngắn:

Đáp án: D

CH4. Câu "Để cho anh Hai học bài" thuộc kiểu câu nào?

A. Câu hỏi

B. Câu kể

C. Câu cảm

D. Cầu khiến

Soạn ngắn:

Đáp án: D

CH5. Xác định loại thành phần biệt lập (in đậm) trong câu sau: "Tâu bệ hạ, trước hết xin bệ hạ hãy bắt giam tên này lại".

A. Thành phần cảm thán

B. Thành phần tình thái

C. Thành phần gọi - đáp

D. Thành phần chêm xen

Soạn ngắn:

Đáp án: C

CH6. Dòng nào sau đây chỉ bao gồm những từ hán việt được sử dụng trong văn bản?

A. thư sinh, giáo khoa, tài sản, nhường nhịn

B. thư sinh, giáo khoa, tài sản, ngự y

C.thư sinh, giáo khoa, tài sản, ngân nga

D.thư sinh, giáo khoa, tài sản, giáo sư

Soạn ngắn:

Đáp án: B

TRẢ LỜI CÂU HỎI

CH1. Câu chuyện được kể trong đoạn trích có cốt truyện đơn tuyến hay đa tuyến? Vì sao?

Soạn ngắn:

Câu chuyện được kể trong đoạn trích có cốt truyện đa tuyến vì những truyện ngắn được xây dựng với hai hoặc nhiều câu chuyện có chung chủ đề nhưng khá độc lập với nhau

CH2. Qua lời kể của nhân vật "tôi", em nhận thấy Tường có những đức tính gì đáng quý? Hãy nêu các chi tiết cho thấy rõ những đức tính của nhân vật Tường?

Soạn ngắn:

Tường có đức tính ham học hỏi, yêu thương anh trai, chia sẻ.

Chi tiết:

• Khi mẹ sai anh đi làm việc gì đó Tường sẽ gánh hết việc nặng việc nhẹ trong nhà, mặt mày lúc nào cũng vui vẻ, tuyệt không oán thán một câu

• "Để cho anh Hai học bài"

• Tường mê đọc sách.

• Tường thường kể chuyện cho tôi nghe.

CH3. Theo em, điều gì ở câu chuyện Cóc tía khiến Tường đặc biệt yêu thích? Việc Tường yêu thích câu chuyện này gợi cho em suy nghĩ gì về nhân vật?

Soạn ngắn:

Câu chuyện Cóc tía khiến Tường đặc biệt yêu thích ở đoạn chàng trai thư sinh làm bạn với cóc tía những buổi học khuya con cóc nhảy quanh quẩn ở dưới chân đớp những con muỗi bay vo ve

CH4. Nêu những chi tiết cho thấy cách hiểu và đánh giá của nhân vật "tôi" về câu chuyện Cóc tía. Cách hiểu và đánh giá đó nhân vật tôi gợi cho em suy nghĩ gì?

Soạn ngắn:

Chi tiết:

• Thằng Tường đọc rất nhiều chuyện hay nhưng nó đặc biệt thích chuyện Cóc tía. Trong khi tôi thấy chuyện đó dở tệ.

• Chắc chắn chàng thư sinh này đọc sách giáo khoa để đi thi chứ chẳng phải đọc truyện như thằng Tường

• Ta thấy nhân vật "tôi" có cái nhìn chủ quan không có nhiều cách nhiều đa chiều nên khi nghe câu chuyện Cóc tía.

CH5. Em yêu thích nhân vật nào trong câu chuyện của đoạn trích này? Vì sao?

Soạn ngắn:

Em yêu thích nhân vật Tường bởi nhân vật này có cái nhìn đa chiều giàu lòng thương người luôn nghĩ và nhường nhịn anh trai mình để có thêm thời gian học tập. Anh sẵn sàng làm công việc nặng nhọc mà không hề oán thán hay than kêu vì luôn muốn san sẻ công việc giúp đỡ anh trai mình.

VIẾT

Từ câu chuyện về nhân vật “tôi” và Tường, về chàng thư sinh và người bạn xấu trong đoạn trích, hãy viết bài văn trình bày suy nghĩ của em về một phẩm chất tốt đẹp cần trau dồi hoặc một thói xấu đáng phê phán của con người.

Soạn ngắn:

Lòng yêu thương là phẩm chất cao quý, gắn kết con người với nhau. Nó giúp nuôi dưỡng tâm hồn, hoàn thiện nhân cách và làm xã hội tốt đẹp hơn. Tình yêu thương thể hiện qua sự giúp đỡ đồng bào gặp thiên tai, những phong trào cứu trợ hay đơn giản là hỗ trợ bạn bè khó khăn trong trường học. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều người thờ ơ, vô cảm trước nỗi đau của người khác, điều này cần bị lên án. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện, trau dồi lòng yêu thương để góp phần xây dựng một xã hội nhân ái hơn.

NÓI VÀ NGHE
Chọn một trong hai nội dung sau đây để chuẩn bị và trình bày bài nói:

a. Ai cũng có thể có những thói xấu và sai lầm. Điều quan trọng là cần nhận thức được điều đó để sửa chữa

b. Phê phán người khác thì dễ, tự biết mình để thay đổi những thói xấu của bản thân mới khó.

Soạn ngắn:

a. Ai cũng có thói xấu và sai lầm, quan trọng là nhận thức và sửa chữa. Thói quen xấu ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, tinh thần, trong khi thói quen tốt giúp con người phát triển tích cực. Rèn luyện thói quen tốt như ăn uống đúng giờ, ngủ đủ giấc, sống ngăn nắp giúp hình thành kỷ luật, hạn chế căng thẳng. Ngược lại, thói quen xấu như bừa bãi, làm việc tùy hứng, hút thuốc, uống rượu gây hại cho sức khỏe và hình ảnh cá nhân. Để cải thiện bản thân, mỗi người cần lập thời gian biểu hợp lý, sống tích cực, tránh xa điều xấu để hoàn thiện hơn mỗi ngày.

b. Phê phán người khác thì dễ, nhưng tự nhận thức và thay đổi bản thân mới khó. Mỗi người đều có giá trị riêng, như viên ngọc cần được mài sáng. Giá trị bản thân không thể sao chép hay so sánh, mà thể hiện qua năng lực, hành động và đóng góp cho xã hội. Công việc nào cũng có ý nghĩa, từ công nhân sản xuất đến người lao công giữ gìn môi trường sạch đẹp. Giá trị còn nằm ở lòng tốt, sự hy sinh và sẵn sàng giúp đỡ người khác. Thành công chỉ đến từ chính nỗ lực của mỗi người, kết hợp với sự yêu thương, hỗ trợ từ gia đình và xã hội. Biết trân trọng giá trị bản thân giúp ta phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và đạt được thành công.

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

ĐỌC

CH1. Đoạn trích thuộc thể thơ nào?

A. Thơ năm chữ

B. Thơ thất ngôn bát cú

C. Thơ tự do

D. Thơ lục bát

Soạn ngắn:

Đáp án: B

CH2. Những yếu tố nào giúp em nhận diện thể thơ của đoạn trích

A. Vần thơ, nhịp và số tiếng trong dòng thơ

B. Số tiếng trong dòng thơ và số dòng trong mỗi khổ thơ

C. Số tiếng trong dòng thơ, số dòng trong khổ thơ, vần, nhịp

D. Dòng thơ, khổ thơm vần và nhịp của bài thơ

Soạn ngắn:

Đáp án: C

CH3. Hình ảnh so sánh ở dòng thơ Bóng đen sẫm như gốc cây khô cháy làm nổi bật đặc điểm của đối tượng nào?

A. Những hòn đảo giữa biển

B. Những người lính trên đảo

C. Những hòn đá trên đảo

D. Những cái cây trên đảo

Soạn ngắn:

Đáp án: D

CH4. Cầu nào sau đây khái quát đúng nội dung chính của đoạn trích?

A. Sự khắc nghiệt, dữ dẫn của thiên nhiên nơi biển đảo xa xôi.

B. Sức mạnh tinh thần của người lính khi đối mặt với thiên nhiên khác nghiệt.

C. Tâm tình của những người lính ngày đêm canh giữ biển đảo quê hương.

D. Sự sinh tồn kì diệu của con người giữa điều kiện sống gian nan.

Soạn ngắn:

Đáp án: D

CH5. Dòng nào sau đây chỉ bao gồm các từ láy tượng hình đã được sử dụng trong đoạn trích?

A. Đăm đăm, thăm thẳm, tốt tươi

B. Đăm đăm, thăm thẳm, héo quắt

C. đăm đăm, thăm thẳm, linh đình

D. đăm đăm, thăm thẳm, thấp thoáng

Soạn ngắn:

Đáp án: A

CH6. Xác định biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ Những màu mây sẽ thông không héo quắt

A. Nhân hóa

B. Nói giảm nói trán

C. Ẩn dụ

D, So sánh

Soạn ngắn:

Đáp án: C

TRẢ LỜI CÂU HỎI

CH1. Theo em, "chúng tôi" trong đoạn thơ là ai?

Soạn ngắn:

Theo em, "chúng tôi" trong đoạn thơ là những người lính.

CH2. "Chúng tôi", cơn mưa và đảo Sinh tồn là những hình ảnh xuyên suốt mạnh cảm xúc của đoạn thơ. Mạch cảm xúc đó thể hiện như thế nào trong các khổ thơ?

Soạn ngắn:

Mạch cảm xúc đó thể hiện tâm trạng của những người lính đang mong chờ cơn mưa trên đảo trong các khổ thơ

CH3. Trong đoạn thơ, "đợi mưa" và "đảo Sinh Tồn" đều là những hình ảnh thực nhưng gợi liên tưởng đến những ý nghĩa rộng hơn. Theo em, đó có thể là những ý nghĩa gì?

Soạn ngắn:

Trong đoạn thơ, "đợi mưa" và "đảo Sinh Tồn" đều là những hình ảnh thực nhưng gợi liên tưởng đến những ý nghĩa rộng hơn.

Theo em, đó có thể là những ý nghĩa về khát khao sống, sinh tồn và mong chờ những cơn mưa

CH4. Em cảm nhận thế nào về hình ảnh người lính trong những dòng thơ: “Chúng tôi như hòn đá ngàn năm, đập trong trái tim người/ Như đá vững bền, như đá tốt người…”

Soạn ngắn:

Hình ảnh người lính trong những dòng thơ Chúng tôi như hòn đá ngàn năm, đập trong trái tim người/ Như đá vững bền, như đá tốt tươi… khiến em liên tưởng đến những con người có ý chí mạnh mẽ và sức sống mãnh liệt.

CH5. Giải thích nghĩa của các yếu tố Hán Việt trong từ sinh tồn. Tìm thêm 3 từ có các yếu tố Hán Việt cùng nghĩa với sinh hoặc tồn

Soạn ngắn:

Sinh tồn có nghĩa là không bị tiêu diệt

3 từ Hán Việt cùng nghĩa với sinh hoặc tồn: nhân sinh, tồn vong, tồn tại.

VIẾT

Câu hỏi: Viết đoạn văn ( khoảng - 15 câu) trình bày cảm nghĩ của em về đoạn thơ ở phần Đọc

Soạn ngắn:

Trần Đăng Khoa không chỉ biết đến với tư cách là một nhà thơ mà ông còn là một người lính biển, là chiến sĩ cầm súng ngoài Trường Sa. Nỗi khao khát một cơn mưa đã được thể hiện rõ ở câu thơ “Ôi ước gì được thấy mưa rơi”. Khi có cơn mưa, những người lính chắc chắn sẽ ngửa mặt lên trời, hứng trọn những giọt mưa quý giá mà đã mong ngóng bấy lâu. Cơn mưa đến sẽ hồi sinh mọi thứ. Mưa đến làm những đám mây đã héo úa lâu nay tươi tắn hẳn. Mưa đến sẽ khiến những rặng đá san hô sẽ nảy cỏ xanh lên, khiến đảo xa khơi hóa đất liền. Hình ảnh người lính “cạo đầu” đã không còn xa lạ gì vì nó đã từng xuất hiện trong nhiều bài thơ. Những người lính xưa sẽ cạo đầu vì để tiết kiệm thời gian gội đầu đồng thời tiết kiệm nước. Bài thơ với những nét tả thực cùng từ ngữ giản dị, giàu tính biểu cảm đã làm nên thành công cho bài thơ.

NÓI VÀ NGHE

Câu hỏi: Từ hình ảnh người lính trong đoạn thơ Đợi mưa trên đảo Sinh Tồn, trình bày suy nghĩ của em về tình cảm, trách nghiệm của mỗi người đối với quê hương đất nước

Soạn ngắn:

Học sinh, sinh viên (HSSV) là lực lượng trẻ, có tri thức trong xã hội, là tương lai của đất nước, là tầng lớp đi tiên phong trong các hoạt động thúc đẩy cộng đồng quan tâm và có trách nhiệm đối với những vấn đề liên quan đến môi trường, bảo vệ môi trường, phát huy tiềm năng và bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.