BÀI 15: CÔNG PHÁP QUỐC TẾ VỀ DÂN CƯ, LÃNH THỔ VÀ CHỦ QUYỀN QUỐC GIA

Câu 1: Cho tình huống sau:

Quốc gia X và quốc gia Y đều là thành viên của Liên Hợp Quốc và đã ký kết một thỏa thuận về việc sử dụng nguồn nước chung từ một con sông quốc tế. Tuy nhiên, quốc gia X đột ngột bắt đầu xây dựng một đập thủy điện trên con sông này mà không tham vấn quốc gia Y, điều này có thể ảnh hưởng đến nguồn nước của quốc gia Y. Quốc gia Y phản đối và yêu cầu quốc gia X ngừng xây dựng đập, đồng thời yêu cầu giải quyết tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình theo pháp luật quốc tế.

a) Quốc gia Y có quyền yêu cầu quốc gia X ngừng hành động xâm phạm nguồn nước chung và yêu cầu giải quyết tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình theo nguyên tắc giải quyết tranh chấp quốc tế bằng biện pháp hòa bình.

b) Quốc gia X có quyền tự do khai thác tài nguyên thiên nhiên mà không cần tham vấn quốc gia Y vì các quốc gia có quyền tự quyết đối với tài nguyên trong lãnh thổ của mình mà không ảnh hưởng đến quốc gia khác.

c) Pháp luật quốc tế không có vai trò trong việc điều chỉnh các tranh chấp giữa các quốc gia về sử dụng tài nguyên thiên nhiên, vì các vấn đề này phải do các quốc gia tự giải quyết mà không cần sự can thiệp của các cơ quan quốc tế.

d) Quốc gia X đã vi phạm nguyên tắc hợp tác quốc tế và không tôn trọng quyền bình đẳng trong quan hệ giữa các quốc gia, vì việc xây dựng đập thủy điện mà không tham vấn quốc gia Y có thể ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của quốc gia này.

Câu 2: Đọc tình huống sau:

Việt Nam là quốc gia ven biển luôn tuân thủ các quy định của Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 về quyền qua lại không gây hại. Ngày 30 - 1, tàu M (mang quốc tịch nước Q) đi vào vùng lãnh hải của Việt Nam, sau khi đi vào khu vực này, tàu M đã tiến hành neo đậu, bốc dỡ hàng hóa sang một tàu biển khác.

a) Việc làm của tàu M không phù hợp với quy định của pháp luật quốc tế về chủ quyền quốc gia ven biển.

b) Hành vi này của nước M đã vi phạm quy định tại điều 20 Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982.

c) Việc bốc dỡ hàng hóa của tàu M không vi phạm về Công ước của Liên Hợp quốc về Luật Biển năm 1982.

d) Hành vi “thả neo dừng lại” của tàu M đã vi phạm quy tắc qua lại trong lãnh hải.

Câu 3: Đọc tình huống dưới đây:

Ông Rafael và bà Maria, mang quốc tịch Tây Ban Nha, đã sinh sống và làm việc tại Việt Nam từ 10 năm nay. Họ quản lý một công ty xây dựng Tây Ban Nha tại thành phố Đà Nẵng. Khi sống tại Việt Nam, ông Rafael và bà Maria có quyền tự do kinh doanh, quyền được pháp luật bảo vệ về danh dự và nhân phẩm, quyền tự do tín ngưỡng và không phân biệt đối xử khi thực hiện các hoạt động kinh tế. Tuy nhiên, họ không có quyền bầu cử, ứng cử, và cũng không có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí như công dân Việt Nam. Ngoài ra, ông bà không phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và không được tham gia quản lý nhà nước cũng như không có quyền biểu tình.

a) Ông Rafael và bà Maria có quyền tham gia bầu cử và ứng cử tại Việt Nam.

b) Ông Rafael và bà Maria phải thực hiện nghĩa vụ quân sự khi cư trú tại Việt Nam.

c) Ông Rafael và bà Maria không có quyền bầu cử, ứng cử và không phải thực hiện nghĩa vụ quân sự tại Việt Nam vì họ không mang quốc tịch Việt Nam.

d) Theo công pháp quốc tế, ông Rafael và bà Maria được quyền tự do kinh doanh, làm việc và hưởng sự bảo hộ về danh dự, nhân phẩm tại quốc gia mà họ cư trú.

Câu 4: Đọc tình huống sau đây:

Nước D nằm bên bờ Biển Đông. Là quốc gia ven biển, các vùng biển của nước D không nằm đối diện và không kề cận với quốc gia khác trong phạm vi của Công ước Luật Biển năm 1982, rộng mênh mông từ bờ ra biển quốc tế. Trước quy định đây, khi chưa có Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển, nước D tự xác định nội thuỷ, lãnh hải của mình theo tập quán quốc tế và tuyên bố đơn phương trong quan hệ với các nước trên thế giới. Từ năm 1996 khi Công ước về Luật Biển có hiệu lực, nước D tự xác định nội thuỷ và lãnh hải của mình phù hợp với quy định của Công ước, đồng thời ban hành Luật Biển của quốc gia, trong đó xác định các vùng biển của nước mình.

a) Nước D căn cứ vào Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) để xác định nội thủy, lãnh hải và các vùng biển khác của mình.

b) Nếu các vùng biển không đối diện hoặc kề cận với lãnh thổ của quốc gia khác, nước D không cần tham khảo ý kiến hoặc sự đồng ý của các nước láng giềng.

c) Nước D có thể tự xác định lãnh hải, nội thủy mà không tuân theo bất kỳ quy định quốc tế nào.

d) Khi không có tranh chấp, quốc gia ven biển không cần tuân thủ UNCLOS.

Câu 5: Đọc tình huống sau đây:

Quốc gia P xúc tiến việc lắp đặt một số công trình nhân tạo dưới đáy biển ở vị trí cách đường cơ sở của quốc gia M 150 hải lý. Trong quá trình lắp đặt, các kĩ sư nhận thấy rằng cần phải cố định các công trình này bằng cách khoan 10 mũi vào đáy biển, họ đã gửi đề xuất này tới Chính phủ quốc gia P. Chính phủ nước này đã đồng ý, cho phép các kĩ sư thi công thăm dò và thực hiện việc khoan cố định 10 mũi vào lòng đất dưới đáy biển tại vị trí lắp đặt.

a) Hành vi của nước P vi phạm Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982.

b) Nước P đã đơn phương lắp đặt mà không có sự thoả thuận với nước M.

c) Nước P muốn khoan đặt cáp ngầm cần phải có sự thoả thuận với nước M theo quy định tại khoản 5 Điều 80 và Điều 87 Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982.

d) Vị trí khoan cố định của nước P thuộc vùng tiếp giáp lãnh hải của nước M.