THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT

MỞ RỘNG TRẠNG NGỮ CỦA CÂU BẰNG CỤM TỪ

Câu 1: So sánh các câu trong từng cặp câu dưới đây và nhận xét về tác dụng của việc mở rộng trạng ngữ của câu bằng cụm từ:

a. - Hôm qua, nước bắt đầu dâng lên nhanh hơn.

- Suốt từ chiều hôm qua, nước bắt đầu dâng lên nhanh hơn

(Nguyễn Quang Thiều, Bầy chim chìa vôi)

b. - Trong gian phòng, những bức tranh của thí sinh treo kín bốn bức tường.

- Trong gian phòng lớn tràn ngập ánh sáng, những bức tranh của thí sinh treo kín bốn bức tường.

(Tạ Duy Anh, Bức tranh của em gái tôi)

c. - Thế mà qua một đêm, trời bỗng đổi gió bấc, rồi cái lạnh ở đâu đến làm cho người ta tưởng đang ở giữa mùa đông rét mướt.

- Thế mà qua một đêm mưa rào, trời bỗng đổi gió bấc, rồi cái lạnh ở đâu đến làm cho người ta tưởng đang ở giữa mùa đông rét mướt.

(Thạch Lam, Gió lạnh đầu mùa)

d. - Trên nóc một lô cốt, người phụ nữ trẻ đang phơi thóc.

- Trên nóc một lô cốt cũ kề bên một xóm nhỏ, người phụ nữ trẻ đang phơi thóc.

(Trần Hoài Dương, Miền xanh thẳm)

Soạn ngắn:

a. Trạng ngữ ở câu (2) không chỉ cung cấp thông tin về thời gian như trạng ngữ hôm qua mà còn cho thấy quá trình xảy ra sự việc: bắt đầu vào buổi chiều ngày hôm qua và kéo dài

b. Trạng ngữ ở câu (2) không chỉ cung cấp thông tin về địa điểm như trạng ngữ Trong gian phòng mà còn cho thấy đặc điểm của căn phòng (lớn, tràn ngập ánh sáng)

c. Trạng ngữ ở câu (2) không chỉ cung cấp thông tin về thời gian như trạng ngữ Qua một đêm mà còn cho thấy đặc điểm của đêm (mưa rào)

d. Trạng ngữ Trên nóc một lô cốt cũ kề bên một xóm nhỏ không chỉ cung cấp thông tin về địa điểm như trạng ngữ trên nóc một lô cốt mà còn cho thấy đặc điểm và vị trí của lô cốt (cũ, kế bên một xóm nhỏ)

Câu 2: Hãy viết một câu có trạng ngữ là một từ. Mở rộng trạng ngữ của câu thành cụm từ và nêu tác dụng của việc ung cụm từ làm thành phần trạng ngữ của câu.

Soạn ngắn:

Đặt câu: Sáng, bà ngoại đưa em đi chợ huyện.

=> Mở rộng: Sáng hôm nay trời trong và xanh, bà ngoại đưa em đi chợ huyện.

Tác dụng: bổ sung, nhấn mạnh và làm rõ thời gian cho sự việc.

TỪ LÁY

Câu 4: Tìm từ láy và nêu tác dụng của việc sử dụng từ láy trong các câu sau:

a. Trong tiếng mưa hình như có tiếng nước sông dâng cao, xiên xiết chảy.

b. Tấm thân bé bỏng của con chim vụt bứt ra khỏi dòng nước và bay lên cao hơn lần cất cánh đầu tiên ở bãi cát.

c. Những đôi cánh mỏng manh run rẩy và đầy tự tin của bầy chim đã hạ xuống bên một lùm dứa dại bờ sông.

Soạn ngắn:

a. xiên xiết - Nhấn mạnh tính chất của dòng chảy.

b. bé bỏng - Nhấn mạnh sự nhỏ bé, non nớt của con chim chìa vôi.

c. mong manh, run rẩy - Nhấn mạnh vẻ yếu mềm, chưa chắc chắn của đôi cánh chim.