BÀI 3: CƠ CHẾ PHẢN ỨNG CỘNG

Xin chào các em, chúng ta lại gặp nhau trong bài học ngày hôm nay rồi!

A. KHỞI ĐỘNG

Tại sao sản phẩm chính của phản ứng cộng HCl vào propene là isopropyl chloride?

Gợi ý trả lời:

Vì chlorine gắn vào tiểu phân trung gian bền.

B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu cơ chế phản ứng cộng electrophile vào nối đôi C=C của alkene

Hoạt động nhóm: Hoàn thành phiếu học tập 1

Dự kiến sản phẩm:

I. Phản ứng cộng electrophile A_E vào nối đôi C=C của alkene

- Phản ứng cộng electrophile A_E vào nối đôi C=C xảy ra qua hai giai đoạn chính:

+ Giai đoạn 1: Liên kết đôi phản ứng với tác nhân electrophile, hình thành carbocation.

+ Giai đoạn 2: Carbocation kết hợp với anion hình thành sản phẩm.

- Phản ứng cộng HX vào alkene không đối xứng, nguyên tử hydrogen sẽ ưu tiên cộng vào nguyên tử carbon có nhiều hydrogen hơn và X sẽ cộng vào nguyên tử carbon có ít hydrogen hơn.

Hoạt động 2: Tìm hiểu cơ chế phản ứng cộng nucleophile (A_N) vào nhóm carbonyl

Hoạt động nhóm: Hoàn thành phiếu học tập 2

Dự kiến sản phẩm:

II. Phản ứng cộng nucleophile A_N vào hợp chất carbonyl

- Phản ứng cộng HCN vào hợp chất carbonyl xảy ra theo cơ chế cộng nucleophile (A_N).

Ví dụ: Cơ chế phản ứng giữa methanal và HCN:

C. LUYỆN TẬP

Hoàn thành bài tập trắc nghiệm:

Câu 1. Kí hiệu của phản ứng cộng electrophile vào nối đôi của alkene là

A. A_E.

B. S_EAr.

C. A_N.

D. S_N2.

Câu 2. Trong giai đoạn 1 của một phản ứng diễn ra như sau:

Tác nhân phản ứng thuộc loại

A. nucleophile.

B. electrophile.

C. hạt nhân.

D. electron.

Câu 3. A_N là phản ứng

A. cộng electrophile vào nối đôi của alkene.

B. thế gốc vào carbon no của alkane.

C. cộng nucleophile vào nhóm carbonyl.

D. thế nucleophile lưỡng phân tử.

Câu 4. Cơ chế của phản ứng giữa HCN và HCHO là

A. S_R.

B. S_N1.

C. S_N2.

D. A_N.

Câu 5. Trong phản ứng cộng electrophile thường có mấy giai đoạn chính?

A. 1.

B. 2.

C. 3.

D. 4.

Gợi ý trả lời:

D. VẬN DỤNG

Câu 1. Phản ứng nào dưới đây xảy ra theo cơ chế cộng nucleophile?

A. CH₂=CH₂ + Br₂ CH₂Br - CH₂Br.

B. CH₂=CH₂ + HBr CH₃ - CH₂Br.

C. CH₃CH=O + HCN → CH₃CH(OH)CN.

D. CH₃CH=CH₂ + H₂O → CH₃CH(OH)CH₃.

Câu 2. Trong các phát biểu sau, câu nào đúng, câu nào sai?

a) Hydrate hóa propene tạo sản phẩm chính là isopropyl alcohol.

b) Cộng HBr vào propene tạo sản phẩm chính là propyl bromide.

c) Hydrate hóa formaldehyde tạo sản phẩm là methanediol.

d) Cộng HBr vào ethylene chỉ tạo một sản phẩm duy nhất.

Hướng dẫn về nhà:

- Ôn lại kiến thức đã học.

- Đọc và tìm hiểu trước nội dung Bài 4: Tái chế kim loại.

Bài học đã kết thúc, xin chào và hẹn gặp lại!