VĂN BẢN: DƯỚI BÓNG HOÀNG LAN

PHẦN 1. TÁC GIẢ, TÁC PHẨM

1. Tác giả

Nhà văn Thạch Lam (1910-1942) sinh ra và học tập ở Hà Nội, tuổi thơ sống tại Cẩm Giàng, Hải Dương. Sau khi tốt nghiệp Tú tài, ông làm báo cùng anh và gia nhập Tự lực văn đoàn. Ông là người thông minh, trầm tĩnh, điềm đạm, đôn hậu và tinh tế.

Về quan điểm sáng tác, Thạch Lam coi văn chương là vũ khí tinh thần cao quý, có khả năng tố cáo sự giả dối, tàn ác và làm trong sạch tâm hồn con người.

Các tác phẩm tiêu biểu của ông bao gồm: Gió đầu mùa (1937), Nắng trong vườn (1938), Sợi tóc (1942), Ngày mới (1939), Theo dòng (1941), và Hà Nội băm sáu phố phường (1943),…

Phong cách nghệ thuật của Thạch Lam tập trung vào cuộc sống nghèo khó ở thành thị và vẻ đẹp bình dị thường ngày. Truyện của ông thường có cốt truyện đơn giản hoặc không có cốt truyện rõ ràng, đi sâu vào nội tâm nhân vật, đồng thời hòa quyện giữa yếu tố hiện thực và lãng mạn, tự sự và trữ tình.

2. Tác phẩm

- Tóm tắt: Văn bản xoay quanh một lần trở về quê thăm bà của nhân vật Thanh - mồ côi cha mẹ, sống cùng bà. Trong cảnh bình yên và thong thả của chốn xưa, những hình ảnh quen thuộc hiện lên, và bên cạnh mái tóc của bà, mùi hương hoàng lan nơi vườn và bên tóc mai của Nga khiến chàng trai trẻ xốn xang. Nhưng câu chuyện vẫn khép lại trong cảnh Thanh trở về tỉnh.

- Thể loại: Truyện ngắn

- Xuất xứ: In trong Tuyển tập Thạch Lam

- Phương thức biểu đạt: Tự sự + Biểu cảm

- Người kể chuyện: Ngôi kể thứ 3

- Bố cục câu chuyện được chia thành 03 phần:

+ Đoạn 1 (Từ đầu đến “Nghe quen quá mà Thanh không nhớ được”): Thanh trở về nhà thăm bà thăm nhà trong tâm trạng hạnh phúc, nghẹn ngào.

+ Đoạn 2 (Tiếp theo đến “ngồi ở bên đèn”): Biểu hiện tình cảm của Thanh và Nga

+ Đoạn 3 (Còn lại): Thanh tạm biệt mọi người trở lại tỉnh làm việc.

PHẦN 2. GIÁ TRỊ NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT

1. Giá trị nội dung

- Ca ngợi câu chuyện tình cảm đẹp đẽ giữa Thanh và Nga

- Những giây phút bình lặng bên gia đình, quê hương thân thuộc, vừa mộc mạc giản dị và bình yên. Cũng vừa là nền tảng sức mạnh và dấu ấn trong trái tim của nhân vật Thanh tên hành trình về sau dù có gặp bao nhiêu khó khăn, vấp ngã cũng luôn đứng dậy và đi tiếp.

2. Giá trị nghệ thuật

- Nghệ thuật tả cảnh đặc sắc.

- Ngôn ngữ giản dị, nhẹ nhàng, thấm thía

- Giàu ý nghĩa và mang lại cảm giác bình yên cho người đọc.