GA tích hợp NLS và AI Tin học 12 KHMT Bài 28: Thực hành trải nghiệm trích rút thông tin và tri thức
Giáo án năng lực số và AI Tin học 12 (Khoa học máy tính) Bài 28: Thực hành trải nghiệm trích rút thông tin và tri thức được biên soạn theo định hướng phát triển phẩm chất – năng lực. Nội dung có tích hợp NLS và AI giúp HS rèn luyện khả năng ứng dụng công nghệ, thao tác số ngay trong tiết học. Tài liệu ở dạng file Word, dễ chỉnh sửa – dễ tải về, phù hợp cho GV sử dụng từ năm học 2026.
Nội dung chi tiết
Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
BÀI 28: THỰC HÀNH TRẢI NGHIỆM TRÍCH RÚT THÔNG TIN VÀ TRI THỨC
(2 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
Sử dụng bảng tính điện tử để thực hành một số bước xử lí và phân tích dữ liệu đơn giản.
Nêu được trải nghiệm của bản thân trong việc trích rút thông tin và tri thức hữu ích từ dữ liệu đã có.
2. Năng lực
Năng lực chung:
Năng lực học tập, tự học: HS biết tự tìm kiếm, chuẩn bị và lựa chọn tài liệu, phương tiện học tập trước giờ học, quá trình tự giác tham gia các và thực hiện các hoạt động học tập cá nhân trong giờ học ở trên lớp,…
Năng lực giao tiếp và hợp tác: Khả năng phân công và phối hợp thực hiện nhiệm vụ học tập.
Năng lực giải quyết vấn đề sáng tạo: HS đưa ra các phương án trả lời cho câu hỏi, bài tập xử lý tình huống, vận dụng kiến thức, kĩ năng của bài học để giải quyết vấn đề thường gặp.
Năng lực Tin học:
Sử dụng bảng tính điện tử để xử lí và phân tích dữ liệu.
Trích rút được thông tin và tri thức hữu ích từ dữ liệu.
Năng lực số:
5.2.NC1b: Sử dụng công cụ tự động hóa Power Query để xử lý dữ liệu thay vì thao tác thủ công.
6.1.NC1a: Chuyển đổi dữ liệu thô thành bảng tổng hợp và biểu đồ trực quan.
1.2.NC1a: Phân tích kết quả từ biểu đồ để rút ra các tri thức có giá trị.
Năng lực AI:
12.B2.1: Mức độ rủi ro với AI (Nhận diện rủi ro về quyền riêng tư và tính công bằng khi sử dụng dữ liệu tín dụng khách hàng trong các hệ thống AI).
12.C2.1: Các yêu cầu dành cho công cụ AI hỗ trợ các hoạt động học tập và xã hội (Hỗ trợ việc lựa chọn công cụ AI phù hợp trong học tập).
12.D2.2: Phát triển hệ thống AI (Ứng dụng AI để tối ưu hóa quy trình phân tích dữ liệu lớn và trích rút tri thức).
3. Phẩm chất
Hình thành ý thức cẩn thận, tự chủ và sáng tạo khi thực hiện các nhiệm vụ thực hành.
Rèn luyện khả năng quan sát, đối chiếu, so sánh, khái quát khi trích rút thông tin và tri thức từ dữ liệu.
Phát triển khả năng phân tích để hiểu và giải quyết vấn đề.
Nâng cao kĩ năng làm việc nhóm, hợp tác trong học tập.
Nghiêm túc, tập trung, tích cực chủ động.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
GV: SGK, SBT Tin học 12 – Định hướng Khoa học máy tính, bài trình chiếu (Slide), máy chiếu, video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học, phòng thực hành máy tính kết nối Internet.
HS: SGK, SBT Tin học 12 – Định hướng Khoa học máy tính, vở ghi.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a) Mục tiêu: Giúp HS biết được trong một số trường hợp, có thể sử dụng một số công cụ truyền thống để biến đổi dữ liệu về dạng thuận tiện, phù hợp với yêu cầu phân tích khi đã có những kiến thức và kĩ năng nhất định.
b) Nội dung: HS dựa vào hiểu biết để trả lời câu hỏi Khởi động tr.149SGK.
c) Sản phẩm: Từ yêu cầu, HS vận dụng sự hiểu biết để trả lời câu hỏi Khởi động tr.149 SGK.
d) Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ:
- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.
- GV chia lớp thành các nhóm 3 – 4 HS, cho HS xem file Excel, sau đó nêu câu hỏi Khởi động tr.149 SGK cho các nhóm thảo luận:
Có thể hiểu phân tích dữ liệu là việc trích rút thông tin hữu ích giúp tạo ra tri thức mới từ dữ liệu đã thu thập được. Trong thực tế, công việc này thường gắn với việc xử lí để biến đổi dữ liệu về dạng thuận tiện, phù hợp với yêu cầu phân tích. Hãy trao đổi và cho biết, nếu dữ liệu dạng file Excel có 2 cột: Số tuổi và Thu nhập, trong trường hợp muốn tổng hợp kết quả thu nhập theo độ tuổi thì cần bổ sung thêm cột dữ liệu nào?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập:
- HS xem video và suy nghĩ câu trả lời.
- Các nhóm HS thảo luận và trả lời câu hỏi Khởi động tr.149SGK.
- GV quan sát quá trình các nhóm thảo luận, giải đáp thắc mắc nếu HS chưa rõ.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận:
- GV mời một số nhóm báo cáo kết quả thảo luận.
Gợi ý trả lời:
https://drive.google.com/drive/folders/1nPUdit_plJ-jMAR5sLRhC14z2CdcBjYG
- Các nhóm khác lắng nghe và góp ý.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá và kết luận.
[6.1.NC1a: HS sử dụng công cụ AI hoặc sản phẩm số do GV cung cấp để tiếp nhận thông tin, trả lời câu hỏi đơn giản.
2.1.NC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số).
1.1.NC1a: HS tiếp cận, khai thác được thông tin từ nguồn học liệu số dưới sự hướng dẫn của GV.]
- GV đánh giá kết quả của HS, dẫn dắt HS vào bài học mới: Trong ví dụ ở phần Khởi động, sau khi gõ công thức, nếu dùng thao tác copy & paste công thức cho toàn bộ cột để tạo cột “Nhóm tuổi” thì sẽ không dễ dàng trong trường hợp bảng tính có rất nhiều hàng.Vậy để giúp các em có thêm những hiểu biết về các câu lệnh và kĩ năng làm việc trên Excel, chúng ta sẽ cùng nhau đến với Bài 28: Thực hành trải nghiệm trích rút thông tin và tri thức.
2. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
Nhiệm vụ chung: Thực hiện một số bước xử lí và phân tích dữ liệu đơn giản
a) Mục tiêu:
- Phân tích mối quan hệ giữa các nhóm khách hàng với xếp hạng khả năng tín dụng, thông qua đó, giúp HS có được trải nghiệm bước đầu về việc trích rút thông tin và tri thức hữu ích từ dữ liệu.
b) Nội dung:
- HS đọc SGK, nghe giảng, thực hiện các nhiệm vụ được giao, suy nghĩ thực hiện phần yêu cầu (SGK.tr.149).
c) Sản phẩm: HS hình thành được kiến thức bài học, câu trả lời của HS mục yêu cầu (SGK.tr.149).
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS | SẢN PHẨM DỰ KIẾN |
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: - GV yêu cầu HS đọc mục yêu cầu trong SGK: Yêu cầu: Phân tích mối quan hệ giữa các nhóm khách hàng với xếp hạng khả năng tín dụng.
- GV giới thiệu về bộ dữ liệu thực hành và đặt câu hỏi cho HS: Các em có nhận xét gì về kích thước của dữ liệu? Với kích thước như ở bộ dữ liệu khi xử lý bằng Excel sẽ gặp vấn đề gì? - HS suy nghĩ và trả lời câu hỏi. - GV thống nhất và chốt đáp án. Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - HĐ cá nhân: HS suy nghĩ, hoàn thành vở. - HĐ cặp đôi, nhóm: các thành viên trao đổi, đóng góp ý kiến và thống nhất đáp án. Cả lớp chú ý thực hiện các yêu cầu của GV, chú ý bài làm các bạn và nhận xét. - GV: quan sát và trợ giúp HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS trả lời trình bày miệng/ trình bày bảng, cả lớp nhận xét, GV đánh giá, dẫn dắt, chốt lại kiến thức. Bước 4: Kết luận, nhận định: - GV tổng quát lưu ý lại kiến thức trọng tâm. | Nhiệm vụ chung: Thực hiện một số bước xử lí và phân tích dữ liệu đơn giản. - Bộ dữ liệu xếp hạng khả năng tín dụng khách hàng của một đơn vị cho vay tài chính, gồm các cột Mã định danh, Số tuổi, Thu nhập năm (tính theo USD) và Khả năng tín dụng. Dữ liệu có 95 ngàn dòng. - Việc xử lí bằng cách sử dụng các hàm và thao tác thông thường trong Excel có thể gặp một số thách thức: - Hiệu suất xử lí: Việc xử lí dữ liệu trên các trang tính lớn có thể chậm chạp, đặc biệt là khi thực hiện các phép tính phức tạp hoặc sử dụng công thức. - Quản lí và tổ chức dữ liệu: Việc quản lí và duy trì tổ chức dữ liệu trở nên khó khăn hơn với số lượng dữ liệu lớn. - Khả năng phân tích: Một số phân tích có thể trở nên khó “nhận dạng” thông qua quan sát trực tiếp hoặc khó thực hiện trên trang tính với kích thước lớn. |
Nhiệm vụ 1: Chuẩn bị dữ liệu với Power Query
a) Mục tiêu:
- Giúp HS bước đầu làm quen với một vài tiện ích của Power Query.
b) Nội dung:
- HS đọc SGK, nghe giảng, thực hiện các nhiệm vụ được giao.
c) Sản phẩm: HS hình thành được kiến thức bài học, câu trả lời của HS cho các câu hỏi của GV.
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS | SẢN PHẨM DỰ KIẾN | NLS/AI |
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: - GV cho HS xem bộ dữ liệu, đưa ra yêu cầu, phân tích yêu cầu: Phân tích khả năng tín dụng theo độ tuổi hoặc theo mức thu nhập. - Khi giới thiệu bộ dữ liệu 95.000 dòng về "Khả năng tín dụng", GV yêu cầu HS đánh giá rủi ro đạo đức. HS thảo luận về việc nếu dữ liệu này được đưa vào một hệ thống AI để tự động xét duyệt cho vay thì rủi ro về tính công bằng (như thiên kiến theo độ tuổi hoặc thu nhập) và quyền riêng tư dữ liệu sẽ ảnh hưởng như thế nào đến khách hàng. - GV chuẩn bị thiết bị có Power Query. Sau đó hướng dẫn cho HS cách thực hành chuẩn bị dữ liệu với Power Query. a) Tải dữ liệu vào Power Query - GV thực hiện các bước như hướng dẫn của SGK để cho HS quan sát. + Sau đó GV yêu cầu HS thực hiện trên máy cá nhân của mình (của nhóm). b) Tiền xử lí dữ liệu - GV thực hiện các bước như hướng dẫn của SGK để cho HS quan sát. + Sau đó GV yêu cầu HS thực hiện trên máy cá nhân của mình (của nhóm). c) Tạo trình tự sắp xếp dữ liệu mong muốn - GV thực hiện các bước như hướng dẫn của SGK để cho HS quan sát. + Sau đó GV yêu cầu HS thực hiện trên máy cá nhân của mình (của nhóm). Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - HĐ cá nhân: HS suy nghĩ, hoàn thành vở. - HĐ cặp đôi, nhóm: các thành viên trao đổi, đóng góp ý kiến và thống nhất đáp án. Cả lớp chú ý thực hiện các yêu cầu của GV, chú ý bài làm các bạn và nhận xét. - GV: quan sát và trợ giúp HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS trả lời trình bày miệng/ trình bày bảng, cả lớp nhận xét, GV đánh giá, dẫn dắt, chốt lại kiến thức. Bước 4: Kết luận, nhận định: - GV tổng quát lưu ý lại kiến thức trọng tâm | a) Tải dữ liệu vào Power Query Bước 1: Tải dữ liệu từ trang hangtrangso.nxbgd.vn và lưu với tên VD_KNDL Bước 2: Mở tệp VD_KHDL trogn Excel. Bước 3: Chọn vùng dữ liệu muốn xử lí: chọn Data à Get Data à From Table/ Range hoặc Data à From table tuỳ theo phiên bản Excel trên từng máy tính cụ thể. b) Tiền xử lí dữ liệu Bước 1. Tạo cột Mức thu nhập từ cột Thu nhập năm: + Nháy chuột chọn cột Thu nhập năm; + Trên thanh công cụ, chọn Add Column → Conditional Column.
+ Phân mức thu nhập thành các nhóm: Thấp:<= 25000;Trungbình:(25000;Trungbình: (25 000 – 50 000]; Khá: ($50 000 – 75 000]; Cao: >= $75 000. Nhấn OK để hoàn thành việc phân mức.
Bước 2. Thực hiện các thao tác tương tự Bước 1 đối với cột Số tuổi để tạo cột Nhóm tuổi: < 21; 21 – 30; 31 – 40; 41 – 50; > 50.
Bước 3. Lưu dữ liệu đã qua tiền xử lí: Home → Close to hoặc Home → Close/ Load to tuỳ theo cài đặt cụ thể của các phiên bản Excel. Dữ liệu sau xử lí sẽ được lưu thành một Sheet mới. Có thể đổi tên Sheet đó, ví dụ thành “Done Query” cho dễ nhớ để sử dụng sau này. Bước 4. Có thể thực hiện việc đổi tên bảng dữ liệu đã qua xử lí thành "Processed_Data" để thuận tiện cho việc lập bảng tổng hợp bằng PivotTable sau này: + Nháy chuột vào ô bất kì trong bảng dữ liệu đã qua tiền xử lí. + Trên thanh công cụ, chọn Table Design. + Di chuyển chuột đến Table Name và đổi tên bảng theo yêu cầu.
c) Tạo trình tự sắp xếp dữ liệu mong muốn Cột Khả năng tín dụng có ba hạng mục Kém, Trung bình, Tốt. Theo trình tự mặc định của bảng chữ cái, khi sắp xếp, dữ liệu cột này sẽ được xếp theo thứ tự Kém - Tốt - Trung bình. Để thay đổi trình tự sắp xếp dữ liệu này theo mong muốn, ví dụ theo trình tự Kém - Trung bình - Tốt, ta cần thực hiện các bước sau: Bước 1. File → Options → Advanced. Bước 2. Di chuột xuống mục General → Edit Custom Lists. Bước 3. Tạo danh sách mới: NEW LIST → Add. Làm tương tự bước trên với cột Nhóm tuổi và cột Mức Thu nhập để bổ sung các danh sách sắp xếp thứ tự tương ứng: < 21, 21 – 30, 31 – 40, 41 – 50, > 50 và Cao, Khá, Trung bình, Thấp.
| - 5.2.NC1b: HS lựa chọn và sử dụng thành thạo công cụ Power Query để thực hiện tự động hóa quy trình biến đổi dữ liệu, giúp tối ưu hóa thời gian và giảm thiểu sai sót khi xử lý tập dữ liệu. - 12.B2.1: HS đánh giá mức độ rủi ro về tính công bằng và quyền riêng tư khi sử dụng dữ liệu tín dụng khách hàng trong các mô hình AI ra quyết định. |
Nhiệm vụ 2: Tổng hợp dữ liệu bằng PivotTable
a) Mục tiêu:
- Thông qua yêu cầu tổng hợp Khả năng tín dụng theo Mức thu nhập giúp HS bước đầu khám phá kahr năng tổng hợp dữ liệu của PivotTable.
b) Nội dung:
- HS đọc SGK, nghe giảng, thực hiện các nhiệm vụ được giao.
c) Sản phẩm: HS hình thành được kiến thức bài học, câu trả lời của HS về các câu hỏi của GV.
d) Tổ chức thực hiện:
Tài liệu cùng môn học
- Trắc nghiệm khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giáo án word tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giáo án ppt tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giáo án chuyên đề tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giáo án ppt chuyên đề tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giải tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Giải chuyên đề khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Lý thuyết khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Bài tập củng cố Khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm đúng sai khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm trả lời ngắn khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Đề thi tin học khoa học máy tính 12 kết nối tri thức
- Ppt trò chơi AI Tin học 12 Khoa học máy tính Kết nối tri thức
- Video AI mở đầu Tin học 12 Khoa học máy tính kết nối tri thức
- GA tích hợp NLS và AI Tin học 12 Khoa học máy tính - Trọn bộ cả năm
Tài liệu khác
- Trắc nghiệm văn 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm địa lí 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm hóa học 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm KTPL 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm lịch sử 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm sinh học 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm toán 12 kết nối tri thức
- Trắc nghiệm quốc phòng 12 kết nối tri thức
- => Xem nhiều môn hơn





