Bài 8:

KHỞI ĐỘNG

Khi học môn Khoa học tự nhiên ở lớp 6, các em đã biết một số tính chất đặc biệt của chất ở thể khí so với chất ở thể lỏng và thể rắn. Tại sao chất ở thể khí lại có một số tính chất vật lí khác chính chất đó ở các thể khác?

I. CHUYỂN ĐỘNG VÀ TƯƠNG TÁC CỦA CÁC PHÂN TỬ KHÍ

1. Chuyển động Brown trong chất khí

• Chuyển động Brown xảy ra ở đâu
• Dựa vào Hình 8.1, hãy mô tả thí nghiệm dùng để quan sát chuyển động Brown trong không khí.
• Hãy dựa vào quỹ đạo chuyển động của hạt khói trong không khí để chứng tỏ rằng các phân tử không khí chuyển động hỗn loạn, không ngừng.
• Khi quan sát tia nắng mặt trời chiếu qua cửa sổ vào trong phòng, ta có thể thấy các hạt bụi trong ánh nắng chuyển động không ngừng. Chuyển động này có phải là chuyển động Brown không? Tại sao?
• Từ các thí nghiệm trong sách giáo khoa ta có kết luận gì về cấu tạo và chuyển động phân tử của chất khí?
• Tốc độ phân tử là gì?

2. Tương tác giữa các phân tử khí

• Khoảng cách giữa các phân tử ở thể khí như thế nào so với thể lỏng và thể rắn?
• Hãy nêu các hiện tượng thực tế chứng tỏ lực liên kết giữa các phân tử ở thể khí rất yếu so với thể lỏng và thể rắn.
• Hãy dựa vào khối lượng riêng ở cùng điều kiện nhiệt độ và áp suất của cùng một chất ở các thể khác nhau để chứng tỏ khoảng cách giữa các phân tử khí rất lớn so với ở thể lỏng và thể rắn.

II. MÔ HÌNH ĐỘNG HỌC PHÂN TỬ CHẤT KHÍ

• Mô hình động học phân tử chất khí có đặc điểm gì?
• Nhiệt độ của khí càng cao thì chuyển động của phân tử chất khí như thế nào?

III. KHÍ LÍ TƯỞNG

• Khí lí tưởng là gì?
• Hãy dùng mô hình động học phân tử chất khí để chứng tỏ với một khối lượng khí xác định thì nếu giảm thể tích của bình chứa và giữ nguyên nhiệt độ khí thì áp suất của khí tác dụng lên thành bình tăng.
• Hãy tìm ví dụ trong thực tế để minh hoạ cho tính chất trên của chất khí.
• Dùng thuyết động học phân tử chất khí để giải thích vì sao chất khí luôn chiếm toàn bộ dung tích của bình chứa; chất khí gây áp suất lên thành bình theo mọi hướng?
• Sự phụ thuộc áp suất của một lượng khí xác định tác dụng lên thành bình vào thể tích và nhiệt độ được biểu như thế nào?