BÀI 15: BẢN VẼ XÂY DỰNG

I. KHÁI NIỆM CHUNG

- Bản vẽ xây dựng là bản vẽ mô tả các công trình xây dựng nói chung như nhà dân dụng. nhà công nghiệp, cầu đường, bến cảng, công trình thuỷ lợi.....

- Quá trình thiết kế một công trình thường trải qua ba giai đoạn. Ứng với mỗi giai đoạn có một loại bản vẽ riêng:

+ Bản vẽ thiết kế phương án: Gồm các bản vẽ thể hiện ý tưởng của người thiết kế.

+ Bản vẽ thiết kế kĩ thuật. Gồm các bản vẽ thể hiện toàn bộ công trình và của các bộ phận trong công trình, thể hiện cấu tạo kiến trúc, vật liệu,... tạo thành công trình đó.

+ Bản vẽ kĩ thuật thi công: Trình bày cách tổ chức, xây dựng công trình.

- Các hình vẽ cơ bản của hồ sơ kiến trúc bao gồm:

+ Bản vẽ mặt bằng tổng thể.

+ Các hình chiếu thẳng góc của công trình bao gồm mặt bằng, mặt đứng, mặt cắt.

+ Hình chiều phối cảnh.

+ Các bản vẽ thể hiện các chi tiết kiến trúc, chi tiết cấu tạo,....

+ Các bản vẽ thiết kế về điện, nước, kết cấu, thông hơi, cấp nhiệt,...

- Theo tính chất của bản vẽ, có thể chia ra các loại: bản vẽ kiến trúc (kí hiệu là KT), bản vẽ kết cấu (kí hiệu là KC), bản vẽ về điện (kí hiệu là Đ), cấp nước (kí hiệu là NC), thoát nước (kí hiệu là Nữ) ...

II. CÁC KÍ HIỆU QUY ƯỚC

- Để biểu diễn các bộ phận cấu tạo ngôi nhà hay đồ đạc, thiết bị như: cửa đi, cửa sổ, cầu thang, đường dốc, đồ đạc, thiết bị cấp và thoát nước,... trên bản vẽ các hình biểu diễn ngôi nhà, người ta dùng các kí hiệu quy ước.

III. CÁC HÌNH BIỂU DIỄN CỦA NGÔI NHÀ

- Mặt bằng: Mặt bằng các tầng của ngôi nhà là hình cắt bằng với các mặt phẳng cắt tưởng tượng nằm ngang đi qua cửa sổ (cách mặt sàn khoảng 1,5 m). Mặt bằng thể hiện vị trí, kích thước của tưởng, vách ngăn, của đi, cửa sổ, cầu thang, cách bố trí các phòng, các thiết bị, đồ đạc.

- Mặt đứng: Mặt đứng của ngôi nhà là hình chiếu vuông góc của ngôi nhà lên mặt phẳng thẳng đứng để thể hiện hình dáng kiến trúc bên ngoài ngồi nhà. Mặt đứng của ngôi nhà có thể là hình chiều từ trước, từ sau, từ phải hoặc từ trái. Mặt đứng chính là hình chiếu nhìn từ phía trước của ngôi nhà.

- Mặt cắt: Trong bàn về nhà, mặt cắt của ngôi nhà là hình cắt thu được khi dùng mặt phẳng cắt tưởng tượng thẳng đứng cắt qua không gian trống của ngôi nhà. Nếu mặt phẳng cắt bố trí dọc theo chiều dài ngôi nhà thì thu được mặt cắt dọc, nếu bố trí theo chiều ngang của ngôi nhà thì thu được mặt cắt ngang. Mặt cắt dùng để thể hiện kết cấu của các bộ phận ngôi nhà và kích thước các tầng nha theo chiều cao, kích thước cửa đi, cửa sổ, kích thước cầu thang. tường, sàn, mái, móng.

IV. ĐỌC BẢN VỀ NHÀ

- Đọc bản vẽ nhà thường tiến hành theo trình tự sau:

+ Trước hết đọc bản vẽ các mặt đứng để hình dung ra hình dáng kiến trúc bên ngoài ngôi nhà.

+ Lần lượt đọc bàn về mặt bằng các tầng để hiểu cách bố trí các khu chức năng bên trong ngôi nhà hành lang, các phòng, các loại cửa, cầu thang, khu phụ....

+ Đọc các hình cắt theo vị trí của mặt phẳng cắt ghi trên mặt bằng tầng một, kết hợp việc đọc mặt bằng mỗi tầng để hiểu rõ hơn không gian mỗi tầng bên trong nhà.

V. LẬP BẢN VẼ NGÔI NHÀ

Các bước lập bàn về mặt bảng của ngôi nhà như sau:

+ Bước 1. Vẽ hệ thống trục của các tướng hoặc cột bằng nét gạch chấm mành. Các trục này được đánh số bằng các chữ in hoa A, B, C,... và các số 1, 2, 3... (Hình 15,5a)

+ Bước 2. Vẽ đường bao quanh của hệ thống các cột, tường và vách ngăn (Hình 15.5b).

+ Bước 3. Về kí hiệu cầu tháng các tầng. Về các bộ phận nằm phía dưới mặt phẳng cắt như cửa sổ, các thiết bị nội thất, vệ sinh,... bằng nét liền mảnh (Hình 15.5c).

+ Bước 4. Ghi kích thước