CHÚ Ý VẤN ĐỀ

Câu 1: Vị trí, bố cục và nội dung chính của đoạn trích.

Giải chi tiết:

Về tác phẩm Kiều ở lầu Ngưng Bích, đây là một đoạn trích nằm ở phần thứ hai của Truyện Kiều. Nội dung chính của đoạn trích là miêu tả chân thực cảnh ngộ cô đơn, buồn tủi, đáng thương, nỗi nhớ người thân da diết và tấm lòng thủy chung, hiếu thảo vị tha của Thúy Kiều khi bị giam lỏng ở lầu Ngưng Bích.

Bố cục.

6 câu đầu: Hoàn cảnh cô đơn tội nghiệp của Thúy Kiều

- 8 câu tiếp: Nỗi nhớ thương Kim Trọng và nhớ thương cha mẹ của Kiều

- 8 câu cuối: Tâm trạng đau buồn và dự cảm trước tương lai sóng gió.

Câu 2: Lời người kể chuyện, diễn biến tâm trạng và đặc điểm tính cách của nhân vật.

Giải chi tiết:

1. Lời người kể chuyện:

Đoạn trích "Kiều ở lầu Ngưng Bích" được kể theo ngôi thứ nhất – chính là Thúy Kiều. Chính vì lẽ đó ta mới có thể thấy và bộc lộ tâm trạng của Thúy Kiều một cách chân thực và đa tầng.

2. Diễn biến tâm trạng:

Tâm trạng của Kiều trong đoạn trích là nỗi cô đơn bao trùm. Kiều cảm thấy buồn bã và cô đơn khi bị giam lỏng trong lầu Ngưng Bích. Nàng nhìn cảnh vật xung quanh và liên tưởng đến cuộc sống tự do, hạnh phúc trước đây. Nỗi buồn của Kiều càng da diết hơn khi nàng nhớ về Kim Trọng và gia đình.

3. Đặc điểm tính cách:

Qua đoạn trích "Kiều ở lầu Ngưng Bích", ta có thể nhận thấy những đặc điểm tính cách nổi bật của Kiều:

Nhạy cảm, tinh tế: Kiều có một tâm hồn nhạy cảm và tinh tế. Nàng cảm nhận được vẻ đẹp của thiên nhiên và dễ dàng bị lay động bởi những rung cảm của lòng người.

Hiếu thảo, thủy chung: Kiều là một người con gái hiếu thảo và thủy chung. Nàng luôn nhớ về gia đình và Kim Trọng, mong muốn được báo đáp công ơn cha mẹ và tìm được hạnh phúc đích thực.

.

Câu 3: Chủ đề của đoạn trích và tư tưởng, tình cảm của tác giả.

Giải chi tiết:

1. Chủ đề:

Đoạn trích "Kiều ở lầu Ngưng Bích" tập trung thể hiện chủ đề về tâm trạng buồn tủi, cô đơn và nỗi nhớ quê hương của Thúy Kiều khi bị giam lỏng trong lầu Ngưng Bích. Qua đó, tác giả còn thể hiện sự xót thương cho số phận của Kiều, một người con gái tài sắc vẹn toàn nhưng lại phải chịu nhiều cay đắng, tủi nhục.

2. Tư tưởng:

Qua đoạn trích, Nguyễn Du đã thể hiện tư tưởng nhân đạo sâu sắc của mình. Ông thấu hiểu và cảm thông cho những số phận bất hạnh trong xã hội, đặc biệt là những người phụ nữ tài sắc như Thúy Kiều. Ông lên án xã hội phong kiến bất công, thối nát đã đẩy con người vào bi kịch.

3. Tình cảm:

Sự xót thương cho Kiều: Nguyễn Du dành cho Kiều một tình cảm xót thương sâu sắc. Ông thấu hiểu những nỗi buồn, tủi nhục và khao khát tự do của Kiều.

Sự căm phẫn xã hội: Nguyễn Du căm phẫn xã hội phong kiến thối nát đã đẩy Kiều vào bi kịch. Ông lên án những thế lực tàn bạo đã chà đạp lên phẩm giá con người.

4. Biện pháp nghệ thuật:

Điệp ngữ: "buồn", "nhớ" được lặp lại nhiều lần trong đoạn trích, nhấn mạnh nỗi buồn, tủi nhục và nỗi nhớ quê hương của Kiều.

Ngôn ngữ thơ giàu sức gợi: Ngôn ngữ thơ trong đoạn trích giàu sức gợi, sử dụng nhiều hình ảnh thơ đẹp và những từ ngữ hàm súc, gợi cảm, tạo nên bức tranh tâm trạng đầy ấn tượng về Kiều.

Câu 4: Một số đặc điểm nghệ thuật của Truyện Kiều và truyện thơ Nôm được thể hiện trong đoạn trích.

Giải chi tiết:

1. Ngôn ngữ thơ trau chuốt, giàu sức gợi:

Sử dụng nhiều từ ngữ có giá trị biểu cảm: "buồn", "nhớ", .. Những từ ngữ này giúp thể hiện rõ tâm trạng buồn tủi, cô đơn và nỗi nhớ quê hương của Kiều.

Sử dụng nhiều biện pháp tu từ: ẩn dụ, so sánh, nhân hóa, đối ngẫu,... Những biện pháp tu từ này giúp tăng sức gợi cảm cho ngôn ngữ thơ, làm cho bài thơ thêm phong phú, sinh động.

2. Cấu trúc thơ linh hoạt:

Đoạn thơ sử dụng thể thơ lục bát, thể thơ phổ biến trong truyện thơ Nôm, với nhịp điệu uyển chuyển, du dương, dễ thuộc, dễ nhớ.

Cách ngắt nhịp thơ linh hoạt, có khi ngắt 2/2/2, có khi ngắt 4/2, tạo nên nhịp điệu thơ đa dạng, thể hiện sự biến hóa trong tâm trạng của Kiều.

Cách sử dụng điệp ngữ linh hoạt: điệp ngữ "buồn", "nhớ" được lặp lại nhiều lần trong đoạn trích, tạo ấn tượng mạnh mẽ cho người đọc, nhấn mạnh nỗi buồn, tủi nhục và nỗi nhớ quê hương của Kiều.

3. Tả cảnh ngụ tình:

Tác giả miêu tả khung cảnh thiên nhiên xung quanh lầu Ngưng Bích: cảnh rộng lớn nhưng mang một màu sắc buồn, thể hiện tâm trạng của Kiều.

Kiều nhìn cảnh vật và sinh ra liên tưởng, hoài niệm: Kiều nhớ về quê hương, Nỗi buồn, tủi nhục và nỗi nhớ quê hương của Kiều càng da diết hơn để rồi lại tự xót thương cho chính mình.