HĐ CỦA GV VAgrave; HS

SẢN PHẨM DỰ KIẾN

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yecirc;u cầu HS nghiecirc;n cứu SGK, thảo luận nhoacute;m đocirc;i trả lời CH Dừng lại vagrave; suy ngẫm SGK trang 171:

Cacirc;u hỏi 1: Phacirc;n biệt higrave;nh thức sinh sản phacirc;n đocirc;i, nảy chồi, phacirc;n mảnh vagrave; trinh sinh

Cacirc;u hỏi 2: Tại sao trong sinh sản vocirc; tiacute;nh ở động vật, caacute;c caacute; thể con giống nhau vagrave; giống caacute; thể mẹ về caacute;c đặc điểm di truyền?

- GV hướng dẫn HS ruacute;t ra kiến thức trọng tacirc;m.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS nghiecirc;n cứu SGK, thảo luận nhoacute;m, trả lời cacirc;u hỏi.

Bước 3: Baacute;o caacute;o, thảo luận

- Caacute;c nhoacute;m cử đại diện lần lượt trigrave;nh bagrave;y toacute;m tắt yacute; kiến chung của nhoacute;m.

- Một số HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung cho bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xeacute;t kết quả thảo luận, thaacute;i độ lagrave;m việc của caacute;c HS.

- GV tổng quaacute;t lại kiến thức trọng tacirc;m vagrave; yecirc;u cầu HS ghi cheacute;p đầy đủ vagrave;o vở.

I. SINH SẢN VOcirc; TIacute;NH Ở ĐỘNG VẬT

Trả lời CH Dừng lại vagrave; suy ngẫm

Cacirc;u 1:

- Phacirc;n đocirc;i lagrave; higrave;nh thức sinh sản đơn giản. Động vật tạo thagrave;nh eo thắt trecirc;n cơ thể, phacirc;n đocirc;i cơ thể, caacute;c tế bagrave;o trecirc;n mỗi nửa cơ thể phacirc;n bagrave;o nguyecirc;n nhiễm higrave;nh thagrave;nh cơ thể mới.

- Nảy chồi: Một số tế bagrave;o trecirc;n cơ thể phacirc;n bagrave;o nguyecirc;n nhiễm nhiều lần tạo ra chồi con. Chồi con taacute;ch ra từ cơ thể mẹ vagrave; phaacute;t triển thagrave;nh cơ thể mới.

- Phacirc;n mảnh: Cơ thể phacirc;n chia thagrave;nh nhiều mảnh (viacute; dụ: giun nhiều tơ), hoặc caacute;c mảnh nhỏ taacute;ch ra từ cơ thể mẹ phaacute;t triển thagrave;nh cơ thể mới dựa trecirc;n phacirc;n bagrave;o nguyecirc;n nhiễm.

- Trinh sinh: Tế bagrave;o trứng khocirc;ng thụ tinh phacirc;n bagrave;o nguyecirc;n nhiễm nhiều lần tạo ra caacute; thể mới coacute; bộ nhiễm sắc thể đơn bội.

Cacirc;u 2.

Caacute;c higrave;nh thức sinh sản vocirc; tiacute;nh đều dựa trecirc;n phacirc;n bagrave;o nguyecirc;n nhiễm để tạo ra cơ thể mới necirc;n caacute;c caacute; thể con coacute; bộ nhiễm sắc thể giống với caacute; thể mẹ, điều nagrave;y dẫn đến caacute;c caacute; thể coacute; giống nhau vagrave; giống caacute; thể mẹ về caacute;c đặc điểm di truyền.

Kết luận:

Caacute;c higrave;nh thức sinh sản vocirc; tiacute;nh lagrave; phacirc;n đocirc;i, nảy chồi, phacirc;n mảnh vagrave; trinh sinh.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VAgrave; HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yecirc;u cầu HS toacute;m tắt kiến thức, quan saacute;t, đọc saacute;ch vagrave; trả lời caacute;c cacirc;u hỏi Dừng lại vagrave; suy ngẫm SGK trang 175

Cacirc;u hỏi 1: Trigrave;nh bagrave;y quaacute; trigrave;nh sinh tinh vagrave; sinh trứng?

Cacirc;u hỏi 2: Quaacute; trigrave;nh thụ tinh diễn ra như thế nagrave;o?

Cacirc;u hỏi 3: Cho biết ưu điểm vagrave; nhược điểm của mang thai vagrave; sinh con ở Thuacute; so với đẻ trứng ở caacute;c loagrave;i động vật khaacute;c.

- GV hướng dẫn HS ruacute;t ra kiến thức trọng tacirc;m

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tigrave;m hiểu thocirc;ng tin, đọc SGK trả lời cacirc;u hỏi của GV

- Thảo luận nhoacute;m đocirc;i trả lời CH

Bước 3: Baacute;o caacute;o, thảo luận

- Đại diện HS trả lời cacirc;u hỏi

- Một số HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung cho bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xeacute;t kết quả thảo luận, thaacute;i độ lagrave;m việc của caacute;c HS.

- GV tổng quaacute;t lại kiến thức trọng tacirc;m vagrave; yecirc;u cầu HS ghi cheacute;p đầy đủ vagrave;o vở.

II. SINH SẢN HỮU TIacute;NH Ở ĐỘNG VẬT

1. Caacute;c higrave;nh thức sinh sản hữu tiacute;nh

Caacute;c higrave;nh thức sinh sản hữu tiacute;nh lagrave; đẻ trứng, đẻ trứng thai vagrave; thai sinh.

2. Quaacute; trigrave;nh sinh sản hữu tiacute;nh ở người

Đaacute;p aacute;n Cacirc;u hỏi Dừng lại vagrave; suy ngẫm trang 175.

CH1.

- Quaacute; trigrave;nh sinh tinh diễn ra theo trigrave;nh tự sau:

+ Tế bagrave;o mầm sinh dục (2n) nguyecirc;n phacirc;n tạo ra caacute;c tỉnh nguyecirc;n bagrave;o (2n).

+ Tinh nguyecirc;n bagrave;o nguyecirc;n phacirc;n tạo ra caacute;c tinh bagrave;o bậc 1 (2n).

+ Tinh bagrave;o bậc 1 giảm phacirc;n I tạo ra hai tinh bagrave;o bậc 2. Mỗi tinh bagrave;o bậc 2 giảm phacirc;n 1 tạo ra 2 tinh trung coacute; bộ nhiễm sắc thể đơn bội (n).

Như vậy, từ 1 tinh bagrave;o bậc 1, trải qua giảm phacirc;n I vagrave; giảm phacirc;n II tạo ra 4 tinh trugrave;ng.

- Quaacute; trigrave;nh sinh trứng diễn ra theo trigrave;nh tự sau:

+ Từ khi sinh ra, buồng trứng của trẻ sơ sinh gaacute;i đatilde; coacute; noatilde;n bagrave;o bậc 1 (2n). Noatilde;n bagrave;o bậc I nằm trong nang trứng vagrave; phaacute;t triển cugrave;ng với sự phaacute;t triển của nang trứng,

+ Ở tuổi dậy thigrave;, noatilde;n bagrave;o bậc 1 bắt đầu giảm phacirc;n I vagrave; dừng lại ở kigrave; giữa của giảm phacirc;n II. Giảm phacirc;n I tạo ra noatilde;n bagrave;o bậc 2 vagrave; thể cực 1.

+ Giảm phacirc;n II tiếp tục diễn ra khi trứng thụ tinh với tỉnh trugrave;ng để tạo thagrave;nh hợp tử, kegrave;m theo higrave;nh thagrave;nh thể cực 2.

Như vậy, từ 1 noatilde;n bagrave;o bậc 1, trải qua giảm phacirc;n I tạo ra noatilde;n bagrave;o bậc 2 vagrave; thể cực. Nếu trứng khocirc;ng thụ tinh sẽ khocirc;ng tiếp tục giảm phacirc;n II vagrave; khocirc;ng higrave;nh thagrave;nh thể cực 2.

CH2:

- Quaacute; trigrave;nh thụ tinh diễn ra theo trigrave;nh tự như sau:

(1) Tinh trugrave;ng đi qua lớp tế bagrave;o hạt

(2) Đầu tinh trugrave;ng giải phoacute;ng enzyme giuacute;p tinh trugrave;ng đi qua magrave;ng saacute;ng

(3) Tinh trugrave;ng gắn vagrave;o thụ thể trecirc;n magrave;ng sinh chất, magrave;ng tinh trugrave;ng hoagrave; nhập với magrave;ng trứng

(4) Nhacirc;n tinh trugrave;ng xacirc;m nhập vagrave;o tế bagrave;o trứng vagrave; kết hợp với nhacirc;n của tế bagrave;o trứng

CH3:

Ưu điểm: Ở Thuacute;, nguồn cung cấp chất dinh dưỡng vagrave; O₂ từ cơ thể mẹ qua nhau thai lagrave; rất lớn, đảm bảo cho phocirc;i thai phaacute;t triển thuận lợi: ngoagrave;i ra, phocirc;i thai phaacute;t triển trong bụng mẹ necirc;n được bảo vệ trước taacute;c động của mocirc;i trường (nhiệt độ. độ ẩm, taacute;c nhacirc;n gacirc;y bệnh như vi khuẩn, virus, nấm,...). Ở caacute;c loagrave;i động vật đẻ trứng, phocirc;i phaacute;t triển nhờ chất dinh dưỡng dự trữ trong trứng magrave; chất dinh dưỡng dự trữ trong trứng chỉ coacute; giới hạn, ngoagrave;i ra trứng ở becirc;n ngoagrave;i cơ thể mẹ necirc;n dễ trở thagrave;nh thức ăn của caacute;c động vật khaacute;c vagrave; chịu taacute;c động của điều kiện mocirc;i trường.

Nhược điểm: Ở Thuacute;, do cơ thể mẹ cung cấp chất dinh dưỡng cho phocirc;i thai phaacute;t triển necirc;n nếu cung cấp khocirc;ng đủ chất dinh dưỡng cho cả mẹ vagrave; con thigrave; phocirc;i thai phaacute;t triển keacute;m, sức sống keacute;m, dễ mắc bệnh. Ngoagrave;i ra, do phocirc;i thai tăng dần khối lượng vagrave; kiacute;ch thước, necirc;n cơ thể mẹ trở necirc;n nặng nề di chuyển khoacute; khăn khi đuổi bắt mồi vagrave; chạy trốn kẻ thugrave; săn mồi.

Kết luận:

Quaacute; trigrave;nh sinh sản hữu tiacute;nh ở người gồm caacute;c giai đoạn: higrave;nh thagrave;nh giao tử, thụ tinh, phaacute;t triển phocirc;i thai vagrave; đề con.

- Thụ tỉnh lagrave; sự kết hợp giữa một trứng đơn bội vagrave; một tinh trugrave;ng đơn bội tạo thagrave;nh hợp tử lưỡng bội.

HĐ CỦA GV VAgrave; HS

SẢN PHẨM DỰ KIẾN

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV chia lớp thagrave;nh 4 nhoacute;m, yecirc;u cầu HS nghiecirc;n cứu SGK vagrave; phacirc;n tiacute;ch higrave;nh 27.9 vagrave; 27.10 lưu yacute; về taacute;c dụng của mỗi hormone, nơi sản sinh caacute;c hormone, vai trograve; của liecirc;n hệ ngược trong sinh tinh vagrave; sinh trứng.

- HS thảo luận nhoacute;m trả lời CH Dừng lại vagrave; suy ngẫm SGK trang 177:

Cacirc;u hỏi 1: So saacute;nh vai trograve; của caacute;c hormone trong điều hograve;a quaacute; trigrave;nh sinh tinh vagrave; sinh trứng.

Cacirc;u hỏi 2: Liecirc;n hệ ngược coacute; vai trograve; như thế nagrave;o trong điều hograve;a sinh tinh vagrave; sinh trứng?

- GV hướng dẫn HS ruacute;t ra kiến thức trọng tacirc;m.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS nghiecirc;n cứu SGK, thảo luận nhoacute;m, trả lời cacirc;u hỏi.

Bước 3: Baacute;o caacute;o, thảo luận

- Caacute;c nhoacute;m cử đại diện lần lượt trigrave;nh bagrave;y toacute;m tắt yacute; kiến chung của nhoacute;m.

- Một số HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung cho bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xeacute;t kết quả thảo luận, thaacute;i độ lagrave;m việc của caacute;c HS.

- GV tổng quaacute;t lại kiến thức trọng tacirc;m vagrave; yecirc;u cầu HS ghi cheacute;p đầy đủ vagrave;o vở.

3. Cơ chế điều hograve;a sinh sản

Trả lời CH Dừng lại vagrave; suy ngẫm

Cacirc;u 1:

Ở con đực, FSH kiacute;ch thiacute;ch ống sinh tinh phaacute;t triển vagrave; sản sinh tinh trugrave;ng, LH kiacute;ch thiacute;ch tế bagrave;o kẽ tiết ra testosterone, testosterone kiacute;ch thiacute;ch ống sinh tinh higrave;nh thagrave;nh tỉnh trugrave;ng.

Ở con gaacute;i, FSH kiacute;ch thiacute;ch nang trứng phaacute;t triển vagrave; tiết estrogen, LH kiacute;ch thiacute;ch nang trứng chiacute;n, trứng rụng, higrave;nh thagrave;nh vagrave; duy trigrave; thể vagrave;ng, thể vagrave;ng tiết ra estrogen vagrave; progesterone. Estrogen vagrave; progesterone kiacute;ch thiacute;ch niecirc;m mạc tử cung phaacute;t triển, chuẩn bị đoacute;n hợp tử lagrave;m tổ.

Cacirc;u 2.

Ở con đực, nồng độ testosterone cao ức chế vugrave;ng dưới đồi vagrave; tuyến yecirc;n, lagrave;m giảm sản sinh GnRH, FSH vagrave; LH.

Ở con caacute;i, nồng độ estrogen vagrave; progesterone cao ức chế vugrave;ng dưới đồi vagrave; tuyến yecirc;n, lagrave;m giảm sản sinh GnRH, FSH vagrave; LH.

Kết luận:

Hệ nội tiết đoacute;ng vai trograve; chiacute;nh trong điều hoagrave; sinh sản ở động vật.