KHỞI ĐỘNG

Câu hỏi: Để duy trì nòi giống, mọi sinh vật đều trải qua quá trình sinh sản. Ở người, cơ quan và hệ cơ quan nào đảm nhận vai trò sinh sản?

Giải chi tiết:

Ở người, cơ quan sinh dục nam (tinh hoàn, mào tinh, ống dẫn tinh, túi tinh, ống đái, dương vật) và cơ quan sinh dục nữ (buồng trứng, ống dẫn trứng, tử cung, âm đạo) thuộc hệ sinh dục đảm nhận vai trò sinh sản.

I. HỆ SINH DỤC

Đọc thông tin trên kết hợp quan sát Hình 40.1 trang 165 và 40.2 trang 166 để thực hiện yêu cầu và trả lời câu hỏi sau:

Câu 1: Trình bày chức năng của các cơ quan sinh dục nam và nữ.

Giải chi tiết:

Chức năng của các cơ quan sinh dục nam: tạo ra tế bào sinh sản hay còn gọi là tế bào sinh dục (tinh trùng) và hormone sinh sản.

Chức năng của các cơ quan sinh dục nữ: tiếp nhận tinh trùng, cấy thai, nuôi thai và sinh con.

Câu 2: Tinh hoàn nằm trong bìu có thuận lợi gì cho việc sản sinh tinh trùng?

Giải chi tiết:

Tinh hoàn nằm trong bìu để giữ mức nhiệt độ luôn thấp hơn nhiệt độ cơ thể là từ 0,5 đến 2 độ C, tạo điều kiện thuận lợi cho sự sinh trưởng và phát triển của tinh trùng và sản sinh hormone sinh sản (hormone testosteron).

II. THỤ TINH VÀ THỤ THAI

III. HIỆN TƯỢNG KINH NGUYỆT VÀ CÁC BIỆN PHÁP TRÁNH THAI

Câu 1: Dựa vào thông tin trong Hình 40.4 trang 167, em hãy mô tả sự thay đổi độ dày niêm mạc tử cung trong chu kì kinh nguyệt. Theo em, sự thay đổi này có ý nghĩa gì?

Giải chi tiết:

Sự thay đổi độ dày niêm mạc tử cung trong chu kì kinh nguyệt:

+ Ở giai đoạn bắt đầu chu kì kinh nguyệt (khoảng ngày 1 đến ngày 5 của chu kì), lớp niêm mạc tử cung bị bong ra ? lớp niêm mạc tử cung mỏng dần.

+ Ở giai đoạn tiếp theo (khoảng ngày 6 đến ngày 28 của chu kì), lớp niêm mạc của tử cung phát triển dày lên dần ? lớp niêm mạc tử cung dày nhất vào cuối của chu kì.

Ý nghĩa: Niêm mạc tử cung có vai trò quan trọng khi thụ thai, vì đây là nơi làm tổ của trứng sau khi đã thụ tinh. Niêm mạc tử cung quá dày hoặc mỏng quá cũng là yếu tố bất lợi cho sự làm tổ và phát triển của phôi thai. Do đó, sự thay đổi độ dày niêm mạc tử cung trong chu kì kinh nguyệt đảm bảo niêm mạc có độ dày thích hợp (không quá mỏng cũng không quá dày) cho sự làm tổ và phát triển của phôi thai. Trong đó, sự tăng độ dày niêm mạc sau giai đoạn hành kinh tạo cho niêm mạc tử cung chứa đầy chất dinh dưỡng, sẵn sàng cung cấp cho trứng được thụ tinh khi di chuyển vào làm tổ trong buồng tử cung.

Câu 2: Đọc thông tin trên kết hợp tìm hiểu thông tin trên các phương tiện khác, thảo luận để trả lời các câu hỏi và yêu cầu sau:

1. Cần sử dụng các biện pháp tránh thai trong những trường hợp nào? Tại sao?

2. Nêu các biện pháp tránh thai và tác dụng của mỗi biện pháp đó theo mẫu sau:

Giải chi tiết:

1. Cần sử dụng các biện pháp tránh thai trong những trường hợp

• Chưa có ý định mang thai.
• Quan hệ với người mắc các bệnh truyền nhiễm qua đường tình dục.

2.

Bảng 40.1. Biện pháp tránh thai và tác dụng của mỗi biện pháp

IV. MỘT SỐ BỆNH LÂY TRUYỀN QUA ĐƯỜNG SINH DỤC VÀ BẢO VỆ SỨC KHOẺ SINH SẢN VỊ THÀNH NIÊN

Thảo luận tìm hiểu tác hại và biện pháp phòng chống các bệnh lây qua đường sinh dục

Câu 1: Các bệnh lây qua đường sinh dục có thể gây ra hậu quả gì?

Giải chi tiết:

Các bệnh lây qua đường sinh dục có thể gây ra hậu quả

• Làm cơ thể chúng ta trở nên yếu hơn
• Đặc biệt có thể gây sẩy thai, vô sinh, truyền bệnh từ mẹ sang con, gia tăng nguy cơ ung thư...

Câu 2: Từ những hiểu biết về các bệnh lây qua đường sinh dục, em hãy đề xuất các biện pháp phòng chống các bệnh đó.

Giải chi tiết:

• Chung thủy, một vợ một chồng. Không quan hệ tình dục bừa bãi với nhiều người đặc biệt là với gái mại dâm.
• Sử dụng bao cao su cho mỗi lần quan hệ tình dục.
• Vệ sinh cơ quan sinh dục sạch sẽ trước và sau mỗi lần quan hệ.
• Kiểm tra sức khỏe định kỳ 6 tháng/lần để phát hiện sớm bệnh và điều trị kịp thời.
• Không sử dụng ma túy
• Hạn chế đồ uống có nồng độ cồn,...