CHỦ ĐỀ 5: CON NGƯỜI VÀ SỨC KHOẺ

BÀI 23: CÁC GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN CHÍNH CỦA CON NGƯỜI

1. NHẬN BIẾT (7 CÂU)

Câu 1: Sự phát triển của con người chia thành những giai đoạn nào?

Trả lời:

Từ khi được sinh ra, con người sẽ trải qua các giai đoạn phát triển chính bao gồm tuổi ấu thơ, tuổi vị thành niên, tuổi trưởng thành và tuổi già.

Câu 2: Nêu độ tuổi của các giai đoạn phát triển của con người.

Trả lời:

Các giai đoạn phát triển của con người:

- Tuổi ấu thơ: từ lúc mới sinh đến 9 tuổi

- Tuổi vị thành niên: từ 10 đến 19 tuổi

- Tuổi trưởng thành: từ 20 đến 60 tuổi

- Tuổi già: trên 60 tuổi

Câu 3: Tuổi ấu thơ được chia thành những giai đoạn nào?

Trả lời:

Các giai đoạn phát triển của tuổi ấu thơ:

- Dưới 1 tuổi

- Từ 1 đến dưới 3 tuổi

- Từ 3 đến 5 tuổi

- Từ 6 đến 9 tuổi

Câu 4: Nêu một số đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi vị thành niên.

Trả lời:

Đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi vị thành niên:

Tuổi vị thành niên là giai đoạn chuyển tiếp từ trẻ em sang người lớn với sự phát triển mạnh mẽ về thể chất, tinh thần. Tuổi dậy thì nằm trong giai đoạn đầu của tuổi vị thành niên. Khi dậy thì, cơ thể tăng cường tiết hoóc-môn sinh dục dẫn đến nhiều thay đổi về ngoại hình, sinh lí, tâm lí, các mối quan hệ xã hội,...

Câu 5: Độ tuổi dậy thì ở nam và nữ là bao nhiêu?

Trả lời:

Tuổi bắt đầu dậy thì ở nữ thường sớm hơn ở nam. Tuổi dậy thì ở nữ có thể bắt đầu từ 8 đến 13 tuổi, ở nam từ 9 đến 14 tuổi.

Câu 6: Nêu một số đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi trưởng thành.

Trả lời:

Đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi trưởng thành:

Ở tuổi trưởng thành, cơ thể phát triển và hoàn thiện về thể chất, tâm lí. Trong độ tuổi này, con người có thể lập gia đình, sinh con, chịu trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội. Người trưởng thành là lực lượng chủ yếu tham gia các hoạt động lao động, sản xuất trong xã hội.

Câu 7: Nêu một số đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi già.

Trả lời:

Đặc điểm nổi bật của con người ở tuổi già:

Khi con người bước vào tuổi già, sức khoẻ, sự nhạy bén của các giác quan, trí nhớ,... giảm dần nhưng vẫn tiếp tục đóng góp cho gia đình và xã hội. Tuy nhiên, để giữ gìn sức khoẻ, kéo dài tuổi thọ, người già nên tham gia các hoạt động phù hợp, kết hợp rèn luyện thân thể.

2. THÔNG HIỂU (5 CÂU)

Câu 1: Mô tả các giai đoạn phát triển ở tuổi ấu thơ.

Trả lời:

Các giai đoạn phát triển ở tuổi ấu thơ:

- Dưới 1 tuổi: Trong khoảng 6 tháng đầu, nguồn dinh dưỡng chính của trẻ là sữa mẹ. Trẻ tăng nhanh về chiều cao, cân nặng. Gần 1 tuổ trẻ có thể đứng vững và bắt đầu tập đi.

- Từ 1 đến dưới 3 tuổi: Trẻ mọc đủ răng sữa, có thể ăn thức ăn cứng dần và đa dạng hơn, bắt đầu biết nói , đi vững và chạy nhảy.

- Từ 3 đến 5 tuổi: Ngôn ngữ của trẻ phát triển; tham gia được các hoạt động như vẽ, nặng, dán,..Chiều cao cân nặng tăng chậm hơn.

- Từ 6 đến 9 tuổi: Răng sữa dần được thay thế bằng răng vĩnh viễn. Trẻ có thể tự làm những việc chăm sóc bản thân. Hoạt động học tập giữ vai trò chủ đạo.

Câu 2: Mô tả một số thay đổi của nam và nữ ở tuổi dậy thì.

Trả lời:

Một số thay đổi của nam và nữ ở tuổi dậy thì:

- Chiều cao tăng rất nhanh.

- Cơ quan sinh dục phát triển.

- Xuất hiện lông nách, lông mu.

- Gia tăng tiết chất nhờn ở da, mùi cơ thể thay đổi, xuất hiện mụn trứng cá.

- Chú ý nhiều về ngoại hình.

- Quan tâm, để ý bạn khác giới.

- Tính cách thay đổi, tâm trạng buồn vui thất thường, độc lập hơn trong suy nghĩ và hành động nhưng vẫn phải phụ thuộc cha mẹ.

- Một số biểu hiện cụ thể thay đổi của nam và nữ ở tuổi dậy thì:

+ Nữ: Vú, hông, xương chậu phát triển, xuất hiện kinh nguyệt,…

+ Nam: Xuất hiện râu, ngực nở rộng hơn, giọng nói trầm hơn (vỡ giọng), có hiện tượng xuất tinh,…

Câu 3: Vì sao cơ thể của người già thường suy yếu và nhạy bén kém hơn so với các giai đoạn trước?

Trả lời:

Cơ thể người già thường suy yếu do quá trình lão hóa, các cơ quan trong cơ thể hoạt động kém hơn, hệ miễn dịch suy giảm, các giác quan như thị giác, thính giác cũng trở nên kém nhạy bén hơn. Điều này là kết quả tự nhiên của việc cơ thể bị hao mòn theo thời gian.

Câu 4: Tại sao việc chăm sóc sức khỏe ở tuổi già lại quan trọng?

Trả lời:

Ở tuổi già, sức khỏe suy giảm nhanh chóng, các cơ quan và chức năng trong cơ thể hoạt động yếu hơn. Vì vậy, việc chăm sóc sức khỏe đúng cách, kết hợp với rèn luyện thân thể và tham gia các hoạt động phù hợp sẽ giúp người già duy trì sức khỏe, kéo dài tuổi thọ và có cuộc sống lành mạnh.

Câu 5: Giai đoạn tuổi trưởng thành có ý nghĩa gì đối với sự phát triển xã hội?

Trả lời:

Ở giai đoạn tuổi trưởng thành, con người có đầy đủ sức khỏe và trách nhiệm để lao động, sản xuất, đóng góp cho xã hội. Đây là lực lượng chính trong việc xây dựng kinh tế, xã hội và gia đình, giúp thúc đẩy sự phát triển bền vững của cộng đồng.

3. VẬN DỤNG (3 CÂU)

Câu 1: Tại sao việc phát triển chiều cao và cân nặng ở tuổi vị thành niên lại rất quan trọng, và làm thế nào để đảm bảo sự phát triển đó diễn ra bình thường?

Trả lời:

Việc phát triển chiều cao và cân nặng ở tuổi vị thành niên rất quan trọng vì nó ảnh hưởng đến sự hoàn thiện cơ thể ở tuổi trưởng thành. Để đảm bảo sự phát triển đó diễn ra bình thường, cần có chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, tập luyện thể dục thể thao thường xuyên và có thói quen sinh hoạt lành mạnh như ngủ đủ giấc và giữ vệ sinh cá nhân.

Câu 2: Nếu em thấy cơ thể mình có những thay đổi khi bước vào tuổi dậy thì, em sẽ làm gì để giữ sức khỏe và tự tin hơn?

Trả lời:

Em có thể duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, tập thể dục đều đặn để giúp cơ thể phát triển tốt. Em cũng nên giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ, tránh lo lắng quá nhiều về ngoại hình, và trò chuyện với người lớn khi có thắc mắc về những thay đổi trong cơ thể.

Câu 3: Em có thể làm gì để giúp ông bà hoặc người lớn tuổi trong gia đình giữ được sức khỏe và tinh thần vui vẻ khi họ bước vào tuổi già?

Trả lời:

Em có thể cùng ông bà tham gia các hoạt động thể chất nhẹ nhàng như đi bộ hoặc tập thể dục. Em cũng có thể động viên ông bà tham gia các câu lạc bộ cho người cao tuổi, giúp họ có thêm niềm vui. Đồng thời, em có thể chăm sóc bữa ăn của ông bà để đảm bảo dinh dưỡng phù hợp.