Giáo án chuyên đề Sinh học 10 kết nối: Chuyên đề 2 Bài 5 Khái quát về công nghệ enzyme

Trọn bộ giáo án chuyên đề sinh học 10 sách kết nối t ri thức cả năm file word. Giáo án chuyên đề 2 Bài 5 Khái quát về công nghệ enzyme. Bài soạn bám sát theo chương trình mới được trình bày khoa học, kiến thức trọng tâm, dễ dàng giảng dạychỉnh sửa đơn giản khi cần.

Nội dung chi tiết

CHUYEcirc;N ĐỀ 2: COcirc;NG NGHỆ ENZYME VAgrave; ỨNG DỤNG

BAgrave;I 5: KHAacute;I QUAacute;T VỀ COcirc;NG NGHỆ ENZYME

  1. MỤC TIEcirc;U
  2. Về kiến thức

Sau bagrave;i học nagrave;y, HS sẽ:

  • Trigrave;nh bagrave;y được một số thagrave;nh tựu của cocirc;ng nghệ enzyme
  • Phacirc;n tiacute;ch được cơ sở khoa học ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme
  1. Năng lực
  • Năng lực chung:
  • Tự chủ vagrave; tự học: Chủ động, tiacute;ch cực thực hiện nhiệm vụ của bản thacirc;n trong học tập vagrave; cuộc sống.
  • Giao tiếp vagrave; hợp taacute;c: Chủ động, tự tin trong việc trigrave;nh bagrave;y caacute;c vấn đề nghiecirc;n cứu vagrave; tigrave;m hiểu về cocirc;ng nghệ enzyme. Chủ động lắng nghe, chia sẻ thocirc;ng tin với caacute;c bạn trong nhoacute;m, với GV vagrave; caacute;c thagrave;nh viecirc;n khaacute;c trong lớp học vagrave; ngoagrave;i lớp học.
  • Giải quyết vấn đề vagrave; saacute;ng tạo: Đặt được cacirc;u hỏi, nếu được vấn đề saacute;ng tạo, thực tiễn về cocirc;ng nghệ enzyme trong nghiecirc;n cứu vagrave; trong cuộc sống.
  • Năng lực riecirc;ng:
  • Tigrave;m hiểu thế giới sống: Đặt ra được caacute;c cacirc;u hỏi/vấn đề liecirc;n quan đến nghiecirc;n cứu ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme; phacirc;n tiacute;ch được bối cảnh thực tế liecirc;n quan đến ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme trong thực tiễn; trigrave;nh bagrave;y được vấn đề đặt ra.
  • Vận dụng kiến thức, kĩ năng đatilde; học: Vận dụng kiến thức, kĩ năng đatilde; học để giải thiacute;ch, đaacute;nh giaacute; những ứng dụng của cocirc;ng nghệ enzyme trong nghiecirc;n cứu vagrave; trong thực tiễn thocirc;ng qua giải thiacute;ch được cơ sở khoa học của việc ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme trong đời sống vagrave; trong nghiecirc;n cứu.
  1. Phẩm chất
  • Tiacute;ch cực, chủ động tham gia vagrave; vận động caacute;c bạn tham gia vagrave;o hoạt động nhoacute;m khi được giao nhiệm vụ học tập vagrave; lagrave;m dự aacute;n/ nghiecirc;n cứu về cocirc;ng nghệ enzyme.
  • Trung thực trong thực tiễn vagrave; baacute;o caacute;o caacute;c kết quả học tập, nghiecirc;n cứu vagrave; sản phẩm thực hiện dự aacute;n về cocirc;ng nghệ enzyme
  1. THIẾT BỊ DẠY HỌC VAgrave; HỌC LIỆU
  2. Đối với giaacute;o viecirc;n
  • SGK, Saacute;ch chuyecirc;n đề học tập Sinh học 10, SGV, Kế hoạch bagrave;i dạy.
  • Tranh, ảnh liecirc;n quan đến nội dung chuyecirc;n đề.
  • Maacute;y tiacute;nh, maacute;y chiếu (nếu coacute;).
  1. Đối với học sinh
  • Saacute;ch chuyecirc;n đề học tập Sinh học 10.
  • Higrave;nh ảnh, tranh vẽ liecirc;n quan đến nội dung bagrave;i học.

III. TIẾN TRIgrave;NH DẠY HỌC

  1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
  2. Mục tiecirc;u: Tạo tacirc;m thế hứng thuacute; cho học sinh vagrave; từng bước lagrave;m quen bagrave;i học.
  3. Nội dung: GV trigrave;nh bagrave;y vấn đề; HS trả lời cacirc;u hỏi.
  4. Sản phẩm học tập: Cacirc;u trả lời của HS về cacirc;u hỏi mở đầu
  5. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chiếu higrave;nh ảnh một số viacute; dụ về sản phẩm ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme.

- GV giới thiecirc;u : Caacute;c sản phẩm trong higrave;nh trecirc;n đều lagrave; những viacute; dụ về sản phẩm ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme.

- GV yecirc;u cầu HS chỉ ra caacute;c lĩnh vực coacute; xuất hiện cocirc;ng nghệ enzyme.

- GV đặt cacirc;u hỏi : Cocirc;ng nghệ enzyme lagrave; gigrave; magrave; sản phẩm của noacute; lại được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực khaacute;c nhau của đời sống đến vậy ?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận nhiệm vụ, suy nghĩ trả lời cacirc;u hỏi mở đầu

Bước 3: Baacute;o caacute;o kết quả hoạt động vagrave; thảo luận

- HS tigrave;m hiểu, thảo luận đưa ra cacirc;u trả lời về tigrave;nh huống mở đầu.

+ Caacute;c chế phẩm của enzyme được sử dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống như: sản xuất thuốc chữa bệnh, chế biến thức ăn cho người vagrave; gia suacute;c, xử lyacute; ocirc; nhiễm mocirc;i trường, sản xuất bột giặt vagrave; caacute;c chất tẩy rửa,...

+ Cocirc;ng nghệ enzyme lagrave; quy trigrave;nh kĩ thuật taacute;ch chiết vagrave; tinh sạch enzyme dugrave;ng cho nghiecirc;n cứu cũng như ứng dụng trong thực tiễn.

- HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung

Bước 4: Đaacute;nh giaacute; kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- Dựa trecirc;n cơ sở cacirc;u trả lời của HS, GV dẫn dắt vagrave;o bagrave;i học: Để hiểu rotilde; hơn về cocirc;ng nghệ enzyme, caacute;c thagrave;nh tựu của cocirc;ng nghệ enzyme vagrave; cơ sở khoa học ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme, chuacute;ng ta sẽ cugrave;ng nhau đi tigrave;m hiểu trong bagrave;i học ngagrave;y hocirc;m nay Bagrave;i 5 ndash; Khaacute;i quaacute;t về cocirc;ng nghệ enzyme

  1. HOẠT ĐỘNG HIgrave;NH THAgrave;NH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Thagrave;nh tựu của ngagrave;nh cocirc;ng nghệ enzyme

  1. Mục tiecirc;u: Thocirc;ng qua hoạt động:

- HS trigrave;nh bagrave;y được những thagrave;nh tựu cocirc;ng nghệ enzyme gắn với một số giai đoạn lịch sử nhất định.

  1. Nội dung:

- GV hướng dẫn HS chuẩn bị dự aacute;n học tập ở nhagrave; theo nhoacute;m, tigrave;m hiểu về thagrave;nh tựu của cocirc;ng nghệ enzyme nổi bật theo caacute;c mốc thời gian nghiecirc;n cứu enzyme

- HS baacute;o caacute;o ngắn về thagrave;nh tựu của ngagrave;nh cocirc;ng nghệ enzyme

  1. Sản phẩm học tập: Baacute;o caacute;o về thagrave;nh tựu của ngagrave;nh cocirc;ng nghệ enzyme
  2. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GIAacute;O VIEcirc;N - HỌC SINH

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yecirc;u cầu HS nghiecirc;n cứu nội dung SCĐ, cho biết thế nagrave;o lagrave; cocirc;ng nghệ enzyme

- GV yecirc;u cầu đại diện 3 nhoacute;m HS baacute;o caacute;o về thagrave;nh tựu của ngagrave;nh cocirc;ng nghệ enzyme theo 3 giai đoạn (GV hướng dẫn HS chuẩn bị nội dung baacute;o caacute;o từ tiết trước)

+ Giai đoạn khởi đầu của cocirc;ng nghệ enzyme

+ Giai đoạn từ thế kỉ XIX đến những năm 30 của thế kỉ XX

+ Giai đoạn những năm 30 của thế kỉ XX đến nagrave;y

agrave; HS caacute;c nhoacute;m khaacute;c lắng nghe, nhận xeacute;t, bổ sung cho caacute;c nhoacute;m trigrave;nh bagrave;y.

- GV hướng dẫn HS khaacute;m phaacute; kiến thức thocirc;ng qua trả lời caacute;c cacirc;u hỏi trong mục Dừng lại vagrave; suy ngẫm :

+ Em hatilde;y liệt kecirc; những thagrave;nh tựu nổi bật của cocirc;ng nghệ enzyme qua caacute;c thời kigrave; bằng caacute;ch hoagrave;n thiện thocirc;ng tin theo mẫu bảng dưới đacirc;y :

+ Thagrave;nh tựu của cocirc;ng nghệ enzyme trong giai đoạn từ những năm 30 của thế kỉ XX đến nay đatilde; giải quyết được những vấn đề gigrave; trong thực tiễn ?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thocirc;ng tin mục I trong SCĐ tr.5 thảo luận, trao đổi vagrave; trả lời cacirc;u hỏi.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Baacute;o caacute;o kết quả hoạt động vagrave; thảo luận

- GV mời đại diện HS trả lời cacirc;u hỏi.

- GV mời HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung.

Bước 4: Đaacute;nh giaacute; kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

GV đaacute;nh giaacute;, nhận xeacute;t, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.

- Cocirc;ng nghệ enzyme lagrave; quy trigrave;nh kỹ thuật taacute;ch chiết vagrave; tinh sạch enzyme dugrave;ng cho nghiecirc;n cứu cũng như ứng dụng trong thực tiễn.

- Caacute;c chế phẩm của enzyme được sử dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống như: sản xuất thuốc chữa bệnh, chế biến thức ăn cho người vagrave; gia suacute;c, xử lyacute; ocirc; nhiễm mocirc;i trường, sản xuất bột giặt vagrave; caacute;c chất tẩy rửa,...

- Vai trograve; của cocirc;ng nghệ sinh học : tạo ra caacute;c giống vật nuocirc;i, cacirc;y trồng mới coacute; năng suất vagrave; chất lượng cao ; goacute;p phần phaacute;t hiện vagrave; chữa trụ nhiều bệnh hiểm nghegrave;o ở người.

I. Thagrave;nh tựu của ngagrave;nh cocirc;ng nghệ enzyme

1. Những thagrave;nh tựu nổi bật của cocirc;ng nghệ enzyme qua caacute;c thời kigrave;

Thời kigrave;

Thagrave;nh tựu

Trước thế kỉ XVII

Muối dưa, muối cagrave;, ủ rượu, ủ nước mắm, lagrave;m tương

Từ thế kỉ XVII đến nửa cuối thế kỉ XVIII

Tigrave;m ra quaacute; trigrave;nh lecirc;n men, chất gacirc;y lecirc;n men.

Từ thế kỉ XIX đến những năm 30 của thế kỉ XX

Taacute;ch được enzyme lecirc;n men vagrave; caacute;c enzyme phacirc;n giải chất hữu cơ như tinh bột, protein; thu được chế phẩm amylase dạng bột vagrave; dạng dung dịch

Từ những năm 30 của thế kỉ XX đến nay

- Sản xuất nhiecirc;n liệu sinh học thế hệ thứ hai từ nguyecirc;n liệu phế thải như batilde; miacute;a, rơm, rạ, cỏ nhờ enzyme cellulose

- Sản xuất được enzyme lagrave;m chiacute;n traacute;i cacirc;y, tạo mugrave;i hương thay thế caacute;c chất hoaacute; học độc hại

- Nghiecirc;n cứu thagrave;nh cocirc;ng enzyme phacirc;n huỷ raacute;c thải nhựa trong thời gian ngắn, mở ra triển vọng xử lyacute; ocirc; nhiễm mocirc;i trường bằng cocirc;ng nghệ enzyme

- Nghiecirc;n cứu vagrave; sử dụng enzyme trong lĩnh vực y tế (enzyme Cas9 coacute; khả năng bất hoạt gene, sửa chữa sai hỏng DNA), tạo ra động vật vagrave; thực vật biến đổi gene

2. Từ những năm 30 của thế kỉ XX đến nay, cocirc;ng nghệ enzyme phaacute;t triển lecirc;n một tầm cao mới vagrave; đatilde; giải quyết được nhiều vấn đề phục vụ cho thực tiễn như:

- Sản xuất nhiecirc;n liệu sinh học thế hệ thứ hai từ caacute;c sản phẩm coacute; nguồn gốc thực vật nhờ ứng dụng hoạt động của enzyme cellulose.

- Sản xuất được caacute;c enzyme lagrave;m chiacute;n traacute;i cacirc;y, tạo mugrave;i hương thay thế caacute;c hợp chất hoaacute; học độc hại.

- Mở ra triển vọng xử lyacute; raacute;c thải nhựa bằng cocirc;ng nghệ enzyme.

- Nghiecirc;n cứu thagrave;nh cocirc;ng enzyme cắt giới hạn, khởi đầu cho những thagrave;nh tựu trong y học như taacute;i tổ hợp gene, coacute; thể loại bỏ hoặc thay thế gene mong muốn.

- Nghiecirc;n cứu sửa chữa DNA trong caacute;c bệnh liacute; di truyền ở người nhằm mục điacute;ch chữa bệnh di truyền.

- Nghiecirc;n cứu hệ enzyme CRISPR/Cas được sử dụng để tạo ra sinh vật biến đổi gene với hiệu quả cao.

Hoạt động 2: Cơ sở khoa học ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme

  1. Mục tiecirc;u: Thocirc;ng qua hoạt động:

- HS phacirc;n tiacute;ch được cơ sở khoa học của việc ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme trong sản xuất vagrave; đời sống

  1. Nội dung:

- GV tổ chức cho HS đọc thocirc;ng tin mục II, tigrave;m cơ sở khoa học ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme vagrave; trả lời caacute;c cacirc;u hỏi trong mục Dừng lại vagrave; suy ngẫm

  1. Sản phẩm học tập: Kết quả thảo luận của HS về cơ sở khoa học ứng dụng cocirc;ng nghệ enzyme trong sản xuất vagrave; đời sống
  2. Tổ chức hoạt động: