HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu cho HS cả lớp quan sát hình SGK tr.49 – 51:

+ Bố cục theo dạng hình tròn:

+ Bố cục theo dạng hình vuông, chữ nhật:

+ Bố cục theo dạng hình tam giác:

+ Bố cục theo dạng đối lập/tương phản:

+ Bố cục theo dạng nhịp điệu/chuyển động:

- GV chia HS thành 5 nhóm (4 – 6 HS/nhóm).

- GV yêu cầu các nhóm thực hiện nhiệm vụ:

+ Đặc điểm tranh bố cục hình tròn là gì?

+ Đặc điểm tranh bố cục hình chữ nhật là gì?

+ Đặc điểm tranh bố cục hình tam giác là gì?

+ Đặc điểm tranh bố cục theo dạng đối lập/tương phản là gì?

+ Đặc điểm tranh bố cục nhịp điệu là gì?

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tìm hiểu về các dạng thức bố cục tranh nhân vật.

- GV quan sát việc tham gia hoạt động học tập trên lớp của HS:

+ Sự tham gia của mỗi thành viên theo cặp.

+ Sự tích cực, đặt câu hỏi và trả lời của các thành viên.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện các nhóm trình bày kết quả thảo luận:

- GV yêu cầu HS lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung hoặc đặt câu hỏi (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm học tập

- GV nhận xét, đánh giá.

- GV kết luận: Ngoài các dạng bố cục cơ bản nêu trên, còn nhiều hình thức sắp xếp bố cục khác. Việc sắp xếp theo dạng bố cục nào phụ thuộc vào ý tưởng và nội dung cần truyền đạt của họa sĩ. Xây dựng bố cục tranh nhân vật, cần lưu ý đến các nguyên lí: cân bằng, chuyển động, tương phản, nhịp điệu, nhấn mạnh, tỉ lệ,...

- GV chuyển sang nội dung mới.

2. Một số dạng thức bố cục tranh nhân vật

- Bố cục theo dạng hình tròn:

+ Là dạng bố cục cơ bản, mang tính đồng nhất, chặt chẽ và trọn vẹn.

+ Tạo cảm giác mềm mại, nhịp nhàng, uyển chuyển giữa các nét, mảng hình, mảng màu và đậm nhạt trong toàn bộ bức tranh.

- Bố cục theo dạng hình vuông, chữ nhật:

+ Chứa đựng các yếu tố ngang, thẳng trong một phạm vi nhất định.

+ Tạo ra sự cân xứng, nghiêm chỉnh – là cơ sở cho sự ngay ngắn, phải trái, vuông vúc,... và cho cảm giác tĩnh.

+ Phù hợp với các loại đề tài có tính tổ chức xã hội, tính sáng tạo riêng biệt của con người và tính nhân văn.

- Bố cục theo dạng hình tam giác (hình tháp):

+ Tạo ý niệm về sự chắc chắn, tin tưởng và khỏe khoắn.

+ Có hiệu quả tạo nên một bố cục chặt chẽ, hài hòa.

- Bố cục theo dạng đối lập/tương phản:

+ Mang tính triết học.

+ Vừa là sự đối lập, vừa là sự chuyển hóa, bù đắp cho nhau để tạo sự cân bằng, hài hòa.

+ Đó là các cặp đối lập như ngang – dọc, cao – thấp, to – nhỏ, vuông – tròn, động – tĩnh,...

+ Đây là bố cục mà các họa sĩ, nhà điêu khắc hay sử dụng.

- Bố cục theo dạng nhịp điệu/chuyển động:

+ Sự tuần hoàn theo quy luật của tự nhiên, có tính chất lặp lại theo nhịp điệu chuyển động.

+ Những nhịp điệu này có thể là hình, mảng, màu sắc, đậm nhạt,... tạo nên sự vận động tự nhiên của con người.