Giáo án Công nghệ trồng trọt 10 kết nối: Bài 19 Quy trình trồng trọt và cơ giới hoá trong trồng trọt

Giáo án Công nghệ trồng trọt 10 kết nối tri thức: Bài 19 Quy trình trồng trọt và cơ giới hoá trong trồng trọt. Bài được biên soạn đầy đủ, chỉn chu, chất lượng. File tải về là file word, giáo viên dễ dàng sử dụng, chỉnh sửa. Kênh có trọn bộ giáo án Word cả năm.

Nội dung chi tiết

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

- Mô tả được các bước trong quy trình trồng trọt.

- Nêu được một số ứng dụng của cơ giới hóa trong làm đất, gieo trồng, chăm sóc và thu hoạch sản phẩm trồng trọt

2. Phát triển năng lực

- Năng lực công nghệ:

+ Mô tả được các bước trong quy trình trồng trọt.

+ Nêu được một số ứng dụng của cơ giới hóa trong làm đất, gieo trồng, chăm sóc và thu hoạch sản phẩm trồng trọt.

- Năng lực chung:

+ Trao đổi, hợp tác với bạn học để chia sẻ kiến thức về quy trình trồng trọt của một số loại cây trồng phổ biến ở địa phương.

+ Lựa chọn được nguồn tài liệu phù hợp để nâng cao kiến thức về cơ giới hoá, tự động hóa trong trồng trọt ở Việt Nam và trên thế giới.

3. Phẩm chất:

- Có thái độ trân trọng, chia sẻ về các quy trình trồng trọt hiện đang được áp dụng tại địa phương, gia đình.

- Chăm chỉ, có ý thức tìm tòi, áp dụng các kĩ thuật trồng trọt hiện đại nhằm nâng cao năng suất trồng trọt cho những loại cây trồng của địa phương.

- Trung thực và có trách nhiệm trong việc chia sẻ kiến thức liên quan về quy trình trồng trọt.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

  • SGK, SGV, Giáo án.

  • Máy tính, máy chiếu

  • Tranh, ảnh mô tả các bước trong quy trình trồng trọt và cơ giới hoá trong trồng trọt.

2. Đối với học sinh

  • SGK.

  • Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học và dụng cụ học tập (nếu cần) theo yêu cầu của GV.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Giúp HS nhớ lại những kiến thức, kĩ năng, kinh nghiệm đã có về quy trình trồng trọt, đồng thời kích thích HS mong muốn tìm hiểu về cơ giới hoả trong trồng trọt như việc sử dụng các loại máy móc trong trồng trọt để giải phóng sức lao động của con người, nâng cao hiệu quả sản xuất.

b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS quan sát hình ảnh, trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm học tập: HS trả lời câu hỏi, lắng nghe và tiếp thu kiến thức.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS quan sát và phát biểu cảm nghĩ của mình về các hoạt động quan sát được để giúp HS nhớ lại những kiến thức, kĩ năng, kinh nghiệm đã có liên quan đến nội dung bài học.

- GV sử dụng tranh, ảnh hoặc video liên quan đến quá trình cơ giới hoá trong trồng trọt, kết hợp với trả lời câu hỏi: Quy trình trồng trọt là gì, gồm những bước cơ bản nào? Con người đã sử dụng những loại máy móc gì trong trồng trọt? Mục đích của việc sử dụng máy móc trong trồng trọt là gì?

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3, 4: Báo cáo, đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV ghi nhận các câu trả lời của HS, chưa vội kết luận đúng sai, sẽ để HS xác nhận lại sau khi học xong bài học.

- GV dẫn dắt vào bài học: Để có câu trả lời chính xác cho câu hỏi trên, chúng ta sẽ cùng đi tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay – Bài 19: Quy trình trồng trọt và cơ giới hoá trong trồng trọt.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu quy trình trồng trọt

a. Mục tiêu: Hoạt động này giúp HS trình bày được khái niệm quy trình trồng trọt và mô tả được các bước trong quy trình trồng trọt.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I, quan sát Hình trong SGK, thảo luận với các thành viên trong nhóm để trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm học tập: HS ghi được vào vở khái niệm về quy trình trồng trọt, mô tả tóm tắt các bước cơ bản trong quy trình trồng trọt.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4HS)

- GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I.1, quan sát Hình 19.1 trong SGK, thảo luận với các thành viên trong nhóm để nêu khái niệm về quy trình trồng trọt và các bước trong quy trình trồng trọt.

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

– GV có thể yêu cầu HS liên hệ với thực tiễn để nêu và so sánh quy trình trồng trọt của các đối tượng cây trồng khác nhau.

– GV có thể tổ chức cho HS chia sẻ trải nghiệm, nói lên cảm xúc của bản thân với các kinh nghiệm cụ thể mà các em đã thực hiện khi tham gia vào hoạt động sản xuất ở gia đình, địa phương, nhà trường để làm cho bài học thêm phong phú, sinh động.

- GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục 1.2 trong SGK.

+ GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I.2a và đặt các câu hỏi: Làm đất là gì? Có những cách làm đất nào? Nêu kĩ thuật làm đất trồng cây đang được thực hiện ở gia đình em hoặc địa phương em.

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

+ GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I.2b, quan sát Hình 19.2 trong SGK và nêu các câu hỏi: Gieo hạt là gì? Trồng cây con là gì? Khi nào thì gieo hạt, khi nào trồng cây con? Mô tả kĩ thuật gieo hạt, trống cây con đang được thực hiện ở gia đình, địa phương em hoặc em biết qua ti vi, sách báo.

+ GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I.2c và thực hiện nhiệm vụ trong hộp Khám phá trang 98 của SGK.

+GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục I.2d, thảo luận với các thành viên trong nhóm để thực hiện nhiệm vụ trong hộp Khám phá trang 98 của SGK. GV có thể yêu cầu HS liên hệ với thực tiễn để mô tả kĩ thuật thu hoạch của một số loại sản phẩm trồng trọt được áp dụng ở gia đình và địa phương.

+ GV có thể tổ chức cho HS thảo luận đề nêu ý nghĩa của thu hoạch sản phẩm trồng trọt

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc SGK, quan sát hình ảnh, trả lời câu hỏi.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện HS trả lời.

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.

- GV bổ sung thông tin: Một số biện pháp chăm sóc đặc biệt như xử lí ra hoa trái vụ đối với cây ăn quả; điều khiển ra hoa chủ động đối với cây hoa, cây cảnh giúp làm tăng hiệu quả kinh tế trong sản xuất.

I- Quy trình trồng trọt

1. Khái niệm

- Quy trình trồng trọt là một chuỗi công việc được tiến hành theo một trình tự nhất định khi trồng trọt.

- Trong quy trình này, các biện pháp kĩ thuật được áp dụng phù hợp với từng loại cây trồng, trong từng khu vực sản xuất cụ thể nhằm mục đích, thu được hiệu quả kinh tế cao nhất cho người sản xuất.

2. Các bước cơ bản trong quy trình trồng trọt

- Bước 1: Làm đất, bón phân lót

+ Làm đất: gồm các công việc như cày, bừa, đập đất, lên luống, đào hố trồng cây,... Làm đất có tác dụng giúp cho đất tơi, xốp, làm sạch cỏ dại, hạn chế nguồn sâu, bệnh hại trong đất, giúp cây trồng phát triển tốt, cho năng suất cao.

+ Bón phân lót: Bón phân lót là bón phân vào đất trước khi gieo trồng nhằm cung cấp sẵn nguồn chất dinh dưỡng để khi rễ được hình thành có thể hấp thụ ngay, tạo điều kiện cho cây phát triển khoẻ mạnh ngay từ đầu.

- Bước 2: Gieo hạt, trồng cây con

+ Gieo hạt: Gieo hạt: Hạt giống được gieo trực tiếp trên đồng ruộng và nảy mầm thành cây con. Đây là biện pháp thường được áp dụng đối với một số loại cây trồng lấy hạt (lúa, ngô, đậu tương....) hoặc một số loại rau (cải xanh, cà chua, bầu, bí,...).

+ Trồng cây con: là biện pháp trồng cây con từ vườn ươm ra khu vực sản xuất. Biện pháp này giúp cây con tránh được các điều kiện không thuận lợi của môi trường, rút ngắn thời gian của cây ngoài đồng ruộng, nâng cao hiệu quả sử dụng đất.

- Bước 3: Chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh

+ Chăm sóc là quá trình áp dụng các biện pháp kĩ thuật nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho cây trồng phát triển, cho năng suất cao. Chăm sóc cây trồng gồm các công việc như tưới nước, tiêu nước, bón phân, tạo tán, tỉa cành, tỉa, dặm cây,...

+ Phòng trừ sâu, bệnh là tập hợp nhiều biện pháp kĩ thuật nhằm hạn chế tối đa sâu, bệnh hại cây trồng, như: trừ sâu, bệnh hại cây trồng như vệ sinh đồng ruộng, sử dụng giống chống bệnh, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng quy trình,

- Bước 4: Thu hoạch

Là sử dụng các dụng cụ, máy móc để thu hoạch sản phẩm đúng phương pháp, nhanh gọn, cẩn thận để đạt số lượng và và chất lượng tốt.

Hoạt động 2: Tìm hiểu Một số ứng dụng cơ giới hoá trong trồng trọt

a. Mục tiêu: Hoạt động này giúp HS trình bày được một số ứng dụng cơ giới hoá trong trồng trọt, thông qua đó giúp HS hiểu được vai trò, ý nghĩa của cơ giới hoá trong trồng trọt nói riêng và trong sản xuất nông nghiệp nói chung.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục II, quan sát các Hình 19.3, Hình 19.4, Hình 19.5 trong SGK và trả lời câu hỏi trong các hộp Khám phá.

c. Sản phẩm học tập: một số ứng dụng của cơ giới hoá trong trồng trọt nhằm nâng cao hiệu quả trong sản xuất.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

− GV hướng dẫn HS nghiên cứu mục II, quan sát các Hình 19.3, Hình 19.4, Hình 19.5 trong SGK và trả lời câu hỏi trong các hộp Khám phá:

+ Kể tên các loại máy móc sử dụng trong làm đất mà em biết. Theo em việc sử dụng máy móc trong làm đất có vai trò gì trong trồng trọt?

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT
BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

+ Theo em việc sử dụng máy bay không ngưới lái để phun thuốc trừ sâu, bệnh trong trồng trọt có ý nghĩa như thế nào?

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT
BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

- GV yêu cầu HS liên hệ với thực tiễn sản xuất, nêu các ví dụ về cơ giới hoá trong trồng trọt đang được áp dụng ở gia đình, địa phương và ý nghĩa mà nó mang lại.

- GV tổ chức cho HS thảo luận theo cặp để phân tích ý nghĩa của ứng dụng cơ giới hoá trong trồng trọt, đặc biệt quan tâm đến việc giải phóng sức lao động cho con người.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc SGK, quan sát hình ảnh, thảo luận và trả lời câu hỏi.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện các nhóm trả lời.

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.

- GV kết nối nghề nghiệp:Kĩ sư trồng trọt là những người tốt nghiệp đại học ngành Khoa học cây trồng. Công việc chính của họ là giám sát và quản lí toàn bộ quá trình trồng trọt; nghiên cứu cải tiến và ứng dụng các tiến bộ kĩ thuật vào trồng trọt nhằm tăng năng suất, chất lượng sản phẩm trồng trọt, hướng tới phát triển một nền nông nghiệp hiện đại, bền vững và thân thiện với môi trường.

II. Một số ứng dụng cơ giới hoá trong trồng trọt

1. Cơ giới hoá trong làm đất

- Cơ giới hoá trong làm đất được áp dụng hầu hết trong các khâu trong làm đất như cày, bừa, lên luống, đào hố,…Máy móc giúp rút ngắn thời gian làm đất, giải phóng sức lao động so với làm thủ công.

2. Cơ giới hoá trong gieo trồng

- Nhiều loại máy mcos được áp dụng trong gieo trồng như máy gieo hạt, máy trồng cây con giúp giảm tối đa lượng giống, cây con, đảm bảo mật độ, mùa vụ và năng suất.

3. Cơ giới hoá trong chăm sóc và phòng trừ sâu, bệnh hại

- Áp dụng các biện pháp cơ giới trong quá trình chăm sóc và phòng trừ sâu, bệnh giúp giảm nguy hại trực tiếp cho sức khoẻ người lao động; giảm chi phí nhân công, tiết kiệm nước tưới và phân bón.

4. Cơ giới hoá trong thu hoạch sản phẩm

- Giúp quá trình thu hoạch được nhanh hơn, giảm thiểu tổn thất trên đồng ruộng và tăng thời vụ sản xuất.

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học và thực tiễn để trả lời câu hỏi.

b. Nội dung: bài tập phần Luyện tập SGK

c. Sản phẩm học tập: đáp án bài tập phần Luyện tập SGK

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV giao nhiêm vụ cho HS:

1: Sắp xếp các hình ảnh dưới đây theo đúng trình tự các bước trong quy trình trồng trọt?

BÀI 19: QUY TRÌNH TRỒNG TRỌT VÀ CƠ GIỚI HOÁ TRONG TRỒNG TRỌT

2. Hãy nêu những ứng dụng nổi bật của cơ giới hoá trong quá trình trồng trọt đang được áp dụng ở địa phương em.

3. Hãy chỉ ra những đặc điềm không đúng khi thực hiện cơ giới hoá trong trồng trọt.

a) Cơ giới hoá có thể được thực hiện ở nhiều khâu trong quá trình trồng trọt.

b) Cơ giới hoá trong trồng trọt có chi phi đầu tư thấp.

c) Cơ giới hoá giúp làm tăng diện tích trồng trọt.

d) Cơ giới hoá trong trồng trọt không cần có sự tham gia của con người.

e) Cơ giới hoá trong trồng trọt góp phần giảm tổn thất sau thu hoạch.

g) Cơ giới hoá giúp chủ động thời vụ trồng trọt.

h) Cơ giới hoá giúp giải phóng sức lao động của con người và nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ, suy nghĩ câu trả lời.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS xung phong, trình bày đáp án:

1. Trình tự trong quy trình trồng trọt: a, b, c, d, c hoặc a, b, d, e, c.

2. Theo thực tế của địa phương.

3. b và d.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, chuẩn đáp án phần luyện tập

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học vào giải quyết vấn đề thực tế.

b. Nội dung: Làm bài tập phần Vận dụng trong SGK

c. Sản phẩm học tập: đáp án bài tập phần Vận dụng trong SGK.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS về nhà trả lời câu hỏi phần Vận dụng SGK

Tìm hiểu và đề xuất những bước có thể thực hiện cơ giới hoá trong trồng trọt ở địa phương em để nâng cao hiệu quả sản xuất.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận nhiệm vụ, về nhà thực hiện

Bước 3,4: Báo cáo, đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV giải đáp những vấn đề HS còn thắc mắc đối với nhiệm vụ về nhà.

- GV hướng dẫn HS ghi kết quả thực hiện được, báo cáo vào tiết học sau.

- GV đánh giá, nhận xét thái độ của HS trong quá trình học tập.

*HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

  • Củng cố lại kiến thức đã học ở bài 19
  • Hoàn thành bài tập được giao
  • Xem trước nội dung bài 20.