BÀI 14: VIỆT NAM KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC GIAI ĐOẠN 1946- 1950

Câu 1: Đọc đoạn tư liệu sau đây:

“Sau 29 ngày đêm quân ta chiến đấu quyết liệt, anh dũng và mưu trí (16/9 đến 14/10/1950), chiến dịch Biên giới Thu - Đông 1950 đã giành thắng lợi. Đây là chiến dịch tiến công quy mô lớn đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam vào hệ thống phòng ngự của quân Pháp trên tuyến Cao Bằng - Lạng Sơn, mở ra bước ngoặt mới cho cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam chống thực dân Pháp xâm lược (1945-1954).”

(Chiến dịch Biên giới Thu Đông (1950): Bước tiến mới của Lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam, Ban Tuyên giáo thành ủy Hồ Chí Minh)

a) Chiến dịch Biên giới Thu - Đông 1950 là chiến dịch chủ động tấn công lớn đầu tiên của quân đội ta.

b) Chiến dịch Biên giới giúp quân ta giành quyền chủ động trên chiến trường chính Bắc Bộ.

c) Chiến dịch Biên giới diễn ra chủ yếu ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ.

d) Trước chiến dịch Biên giới, quân ta chưa từng giành chiến thắng nào trước Pháp.

Câu 2: Đọc đoạn tư liệu sau đây:

“Toàn quốc kháng chiến mở đầu cuộc chiến tranh cách mạng của nhân dân Việt Nam, diễn ra đồng loạt ở các đô thị Bắc vĩ tuyến 16, đã giành được những thắng lợi quan trọng, tạo tiền đề cho cả nước chuyển mọi hoạt động sang thời chiến, xây dựng thế và lực để tiến hành cuộc kháng chiến lâu dài. Đây là thành tựu to lớn thể hiện tài lãnh đạo, chỉ đạo chiến tranh của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong đó nổi lên nghệ thuật tác chiến đô thị, mở đầu toàn quốc kháng chiến.”

(Tác chiến đô thị, mở đầu toàn quốc kháng chiến, Báo Quân đội nhân dân)

a) Thắng lợi ở các đô thị Bắc vĩ tuyến 16 đã tạo tiền đề cho cả nước chuyển mọi hoạt động sang thời chiến, xây dựng thế và lực để tiến hành cuộc kháng chiến lâu dài.

b) Chiến dịch Biên giới diễn ra chủ yếu ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ.

c) Đây là chiến dịch chủ động tấn công lớn đầu tiên của quân đội ta.

d) Chiến dịch giúp quân ta giành quyền chủ động trên chiến trường chính Bắc Bộ và Trung Bộ.

Câu 3: Đọc đoạn tư liệu sau đây:

“Bất kì đàn ông, đàn bà, bất kì người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái dân tộc. Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ quốc,… Ai cũng phải ra sức chống thực dân Pháp cứu nước”.

(Hồ Chí Minh, Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến (ngày 19-12-1946), trích trong: Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 4, NXB Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr.534)

a) Đoạn tư liệu thể hiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là cuộc chiến tranh toàn dân.

b) Đoạn tư liệu thể hiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là cuộc chiến tranh toàn diện.

c) Đoạn tư liệu thể hiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là cuộc chiến tranh trường kỳ.

d) Đoạn tư liệu thể hiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là cuộc chiến tranh tự lực cánh sinh.

Câu 4: Đọc đoạn tư liệu sau đây:

“... Hỡi đồng bào!

Chúng ta phải đứng lên!

Bất kì đàn ông, đàn bà, bất kì người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái, dân tộc. Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ quốc. Ai có súng dùng súng. Ai có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc. Ai cũng phải ra sức chống thực dân Pháp cứu nước...”

(Trích Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến, Trong Hồ Chí Minh Toàn tập, Tập, 4, NXB Chính trị quốc gia, 2011, tr.534)

a) Văn kiện là lời phát động cuộc kháng chiến chống Pháp vào cuối năm 1946.

b) Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định tinh thần yêu nước và ý chí kiên cường của dân tộc Việt Nam trong cuộc đấu tranh xóa bỏ chế độ phong kiến.

c) Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến thể hiện nét độc đáo, đặc sắc nhất trong đường lối quân sự của Đảng và tư tưởng quân sự Chủ tịch Hồ Chí Minh là ở hai chữ “toàn dân”.

d) Những tư tưởng mang tính thời đại được tiếp tục nghiên cứu, vận dụng sáng tạo trong giai đoạn xã hội chủ nghĩa.

Câu 5: Đọc tư liệu sau:

“Chiến thắng Việt Bắc thu đông 1947 là minh chứng hùng hồn về sự lãnh đạo, chỉ đạo sắc bén, tài thao lược của Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh. Qua chiến dịch, Quân đội nhân dân Việt Nam có bước phát triển về hình thức chiến thuật và phương thức tổ chức lực lượng, tích lũy kinh nghiệm về “du kích chiến”, “vận động chiến”, đặc biệt là phương châm tác chiến “đại đội độc lập, tiểu đoàn tập trung”. Đặc biệt, chiến dịch Việt Bắc Thu - Đông 1947 cũng là chiến dịch phản công đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam đã vận dụng thành công nghệ thuật chiến dịch “Tiến công trong phản công trên địa bàn rừng núi”, góp phần đưa cuộc kháng chiến của dân tộc ta bước sang giải đoạn mới.”

(Ths Lê Văn Phong, Viện Lịch sử quân sự Việt Nam, chiến dịch Việt Bắc Thu - Đông 1947 góp phần đánh bại chiến lược “Đánh nhanh, thắng nhanh” của thực dân Pháp)

a) Đây là chiến dịch phản công đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam

b) Đây là chiến dịch chủ động tấn công lớn đầu tiên của quân đội ta.

c) Pháp đã lập hành loạt các áp chiến lược.

d) Chiến dịch này đã đánh bại hoàn toàn quân đội Pháp ở Đông Dương.