Giáo án chuyên đề Toán 11 kết nối: Chuyên đề 1 Bài 5 Phép dời hình

Trọn bộ giáo án chuyên đề toán 11 sách kết nối tri thức cả năm file word. Giáo án bài 1 Bài 5 Phép dời hình. Bài soạn bám sát theo chương trình mới được trình bày khoa học, kiến thức trọng tâm, dễ dàng giảng dạychỉnh sửa đơn giản khi cần.

Nội dung chi tiết

Ngagrave;y soạn: .../.../...

Ngagrave;y dạy: .../.../...

BAgrave;I 5: PHEacute;P DỜI HIgrave;NH (1 tiết)

  1. MỤC TIEcirc;U:
  2. Kiến thức, kĩ năng: Học xong bagrave;i nagrave;y, HS đạt caacute;c yecirc;u cầu sau:
  • Nhận biết pheacute;p dời higrave;nh.
  • Vận dụng pheacute;p dời higrave;nh vagrave;o thiết kế đồ họa.
  1. Năng lực

Năng lực chung:

  • Năng lực tự chủ vagrave; tự học trong tigrave;m tograve;i khaacute;m phaacute;
  • Năng lực giao tiếp vagrave; hợp taacute;c trong trigrave;nh bagrave;y, thảo luận vagrave; lagrave;m việc nhoacute;m
  • Năng lực giải quyết vấn đề vagrave; saacute;ng tạo trong thực hagrave;nh, vận dụng.

Năng lực riecirc;ng:

  • Tư duy vagrave; lập luận toaacute;n học: So saacute;nh, phacirc;n tiacute;ch dữ liệu, phacirc;n tiacute;ch, lập luận để giải thiacute;ch được khaacute;i niệm, tiacute;nh chất của pheacute;p dời higrave;nh.
  • Mocirc; higrave;nh hoacute;a toaacute;n học: mocirc; tả caacute;c dữ kiện bagrave;i toaacute;n thực tế, cảm nhận được caacute;c higrave;nh ảnh bằng nhau trong thực tế, nhigrave;n ra sự xuất hiện của pheacute;p dời higrave;nh trong một số caacute;ch laacute;t mặt phẳng.
  • Giải quyết vấn đề toaacute;n học: sử dụng caacute;c tiacute;nh chất của pheacute;p dời higrave;nh để xử liacute; caacute;c bagrave;i toaacute;n coacute; tiacute;nh thực tế cao.
  • Giao tiếp toaacute;n học: đọc, hiểu thocirc;ng tin toaacute;n học.
  • Sử dụng cocirc;ng cụ, phương tiện học toaacute;n: sử dụng thước kẻ, com-pa, phần mềm vẽ higrave;nh).
  1. Phẩm chất
  • Coacute; yacute; thức học tập, yacute; thức tigrave;m tograve;i, khaacute;m phaacute; vagrave; saacute;ng tạo, coacute; yacute; thức lagrave;m việc nhoacute;m, tocirc;n trọng yacute; kiến caacute;c thagrave;nh viecirc;n khi hợp taacute;c.
  • Chăm chỉ tiacute;ch cực xacirc;y dựng bagrave;i, coacute; traacute;ch nhiệm, chủ động chiếm lĩnh kiến thức theo sự hướng dẫn của GV.
  1. THIẾT BỊ DẠY HỌC VAgrave; HỌC LIỆU
  2. Đối với GV: SGK, Tagrave;i liệu giảng dạy, giaacute;o aacute;n, đồ dugrave;ng dạy học.
  3. Đối với HS: SGK, SBT, vở ghi, giấy nhaacute;p, đồ dugrave;ng học tập (buacute;t, thước...), bảng nhoacute;m, buacute;t viết bảng nhoacute;m.

III. TIẾN TRIgrave;NH DẠY HỌC

  1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (MỞ ĐẦU)
  2. a) Mục tiecirc;u:

- Tạo hứng thuacute;, thu huacute;t HS tigrave;m hiểu nội dung bagrave;i học.

  1. b) Nội dung: HS đọc tigrave;nh huống mở đầu, suy nghĩ trả lời cacirc;u hỏi.
  2. c) Sản phẩm: HS đưa ra được nhận định ban đầu về cacirc;u hỏi mở đầu.
  3. d) Tổ chức thực hiện:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yecirc;u cầu HS đọc tigrave;nh huống mở đầu:

Bằng quan saacute;t, ta coacute; cảm nhận rằng ba higrave;nh a), b), c) bằng nhau. Nếu cắt giấy, lấy riecirc;ng ra từng higrave;nh, thigrave; ta coacute; thể xếp chồng khiacute;t hai higrave;nh b) vagrave; c) với nhau, hatilde;y uacute;p khiacute;t hai higrave;nh a) vagrave; b) (cũng như hai higrave;nh a) vagrave; c)) vagrave;o nhau. Đối tượng toaacute;n học nagrave;o cho pheacute;p ta diễn đạt hai higrave;nh bằng nhau? Ta hatilde;y cugrave;ng tigrave;m hiểu trong bagrave;i học nagrave;y.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS quan saacute;t vagrave; chuacute; yacute; lắng nghe, thảo luận nhoacute;m đocirc;i hoagrave;n thagrave;nh yecirc;u cầu.

Bước 3: Baacute;o caacute;o, thảo luận: GV gọi một số HS trả lời, HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung.

Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đaacute;nh giaacute; kết quả của HS, trecirc;n cơ sở đoacute; dẫn dắt HS vagrave;o bagrave;i học mới: ldquo;Bagrave;i học ngagrave;y hocirc;m nay sẽ giuacute;p caacute;c em hiểu được thế nagrave;o lagrave; một pheacute;p dời higrave;nh vagrave; những ứng dụng của chuacute;ng trong thức tếrdquo;.

Bagrave;i mới: Pheacute;p dời higrave;nh.

  1. HIgrave;NH THAgrave;NH KIẾN THỨC MỚI

Hoạt động 1: Pheacute;p dời higrave;nh

  1. a) Mục tiecirc;u:

- Nhận biết được khaacute;i niệm vagrave; tiacute;nh chất pheacute;p dời higrave;nh.

- Sử dụng khaacute;i niệm, tiacute;nh chất để xử liacute; caacute;c bagrave;i toaacute;n thực tế, coacute; liecirc;n quan trong bagrave;i.

  1. b) Nội dung:

HS đọc SGK, nghe giảng, thực hiện caacute;c nhiệm vụ được giao, suy nghĩ trả lời cacirc;u hỏi, thực hiện caacute;c hoạt động, Luyện tập, vận dụng đọc vagrave; giải thiacute;ch caacute;c Viacute; dụ.

  1. c) Sản phẩm: HS higrave;nh thagrave;nh được kiến thức bagrave;i học, cacirc;u trả lời của HS cho caacute;c cacirc;u hỏi. HS nắm được khaacute;i niệm vagrave; tiacute;nh chất pheacute;p dời higrave;nh.
  2. d) Tổ chức thực hiện:

HĐ CỦA GV VAgrave; HS

SẢN PHẨM DỰ KIẾN

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV tổ chức phần vagrave; cho HS thảo luận nhoacute;m đocirc;i để thực hiện trả lời.

+ GV chỉ định 4 HS trả lời cho bốn yacute; a, b, c, d.

+ GV nhận xeacute;t vagrave; chốt đaacute;p aacute;n.

Từ đoacute; GV giới thiệu về khaacute;i niệm pheacute;p dời higrave;nh.

- GV necirc;u tiacute;nh chất của pheacute;p dời higrave;nh thocirc;ng qua phần Chuacute; yacute;.

- GV giảng giải, trigrave;nh bagrave;y cho HS thực hiện vagrave; hiểu Viacute; dụ 1 theo hướng dẫn trong SGK ndash; tr.22.

- HS thảo luận nhoacute;m 4 người theo kỹ thuật khăn trải bagrave;n vagrave; vận dụng Khaacute;i niệm, tiacute;nh chất vagrave; aacute;p dụng kiến thức Viacute; dụ 1 để giải quyết bagrave;i toaacute;n.

+ GV gợi yacute;:

Nhigrave;n trecirc;n higrave;nh vagrave; tigrave;m tọa độ caacute;c điểm

Từ đoacute; coacute; thể tigrave;m được caacute;c ảnh của caacute;c điểm trecirc;n qua pheacute;p biến higrave;nh .

- GV trigrave;nh bagrave;y, giảng giải cho HS về hợp của hai pheacute;p dời higrave;nh.

- GV hướng dẫn cho HS thực hiện Viacute; dụ 2 như sau:

+ Coacute; lagrave; trung điểm của .

+ Chứng minh (g.c.g) để suy ra .

+ Pheacute;p đối xứng tacirc;m biến caacute;c điểm thagrave;nh những điểm tương ứng nagrave;o? Từ đoacute; suy ra điều cần chứng minh.

- GV chia lớp thagrave;nh 4 nhoacute;m để thực hiện Vận dụng

+ Mỗi nhoacute;m tự thảo luận trigrave;nh bagrave;y vagrave; đưa ra đaacute;p aacute;n.

+ Caacute;c nhoacute;m cử đại diện trigrave;nh bagrave;y đaacute;p aacute;n, caacute;c nhoacute;m khaacute;c lắng nghe, nhận xeacute;t vagrave; cho yacute; kiến phản biện.

+ GV chốt đaacute;p aacute;n.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

- HS theo dotilde;i SGK, chuacute; yacute; nghe, tiếp nhận kiến thức, hoagrave;n thagrave;nh caacute;c yecirc;u cầu, thảo luận nhoacute;m.

- GV quan saacute;t hỗ trợ.

Bước 3: Baacute;o caacute;o, thảo luận:

- HS giơ tay phaacute;t biểu, lecirc;n bảng trigrave;nh bagrave;y

- Một số HS khaacute;c nhận xeacute;t, bổ sung cho bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định: GV tổng quaacute;t lưu yacute; lại kiến thức trọng tacirc;m vagrave; yecirc;u cầu HS ghi cheacute;p đầy đủ vagrave;o vở.

Pheacute;p dời higrave;nh

Caacute;c pheacute;p tịnh tiến, pheacute;p đối xứng trục, pheacute;p quay cugrave;ng coacute; tiacute;nh chất c) trong caacute;c tiacute;nh chất đatilde; cho:

c) Biến một đoạn thẳng thagrave;nh đoạn thẳng bằng noacute;.

Khaacute;i niệm

Pheacute;p biến higrave;nh được gọi lagrave; pheacute;p dời higrave;nh nếu noacute; bảo toagrave;n khoảng caacute;ch giữa hai điểm bất kigrave;.

Chuacute; yacute;:

+ Ta coacute; thể chứng minh được rằng pheacute;p dời higrave;nh biến đoạn thẳng thagrave;nh đoạn thẳng bằng noacute;; biến tam giaacute;c thagrave;nh tam giaacute;c bằng noacute;; biến đường trograve;n thagrave;nh đường trograve;n coacute; cugrave;ng baacute;n kiacute;nh, coacute; tacirc;m lagrave; ảnh của tacirc;m; biến ba điểm thẳng hagrave;ng thagrave;nh ba điểm thẳng hagrave;ng vagrave; bảo toagrave;n thứ tự của chuacute;ng; biến đường thẳng thagrave;nh đường thẳng.

+ Hai higrave;nh vagrave; được gọi lagrave; bằng nhau, nếu coacute; pheacute;p dời higrave;nh biến higrave;nh thagrave;nh .

+ Pheacute;p tịnh tiến, pheacute;p đối xứng trục, pheacute;p quay, pheacute;p đối xứng tacirc;m đều bảo toagrave;n khoảng caacute;ch necirc;n chuacute;ng lagrave; những pheacute;p dời higrave;nh.

Viacute; dụ 1: (SGK ndash; tr.22)

Hướng dẫn giải (SGK ndash; tr.22).

Luyện tập.

Ta thấy:

vagrave;

+ Pheacute;p biến higrave;nh biến điểm thagrave;nh điểm coacute; tọa độ hay chiacute;nh lagrave; điểm .

Pheacute;p biến higrave;nh biến điểm thagrave;nh điểm coacute; tọa độ hay chiacute;nh lagrave; điểm .

Pheacute;p biến higrave;nh biến điểm thagrave;nh điểm coacute; tọa độ hay chiacute;nh lagrave; điểm .

Do đoacute;, pheacute;p biến higrave;nh biến thagrave;nh necirc;n khẳng định đuacute;ng vagrave; khẳng định sai.

+ Pheacute;p biến higrave;nh biến điểm thagrave;nh điểm coacute; tọa độ .

Do đoacute;, pheacute;p biến higrave;nh khocirc;ng biến thagrave;nh necirc;n khẳng định b) sai.

Vậy trong caacute;c khẳng định đatilde; cho, chỉ coacute; khẳng định c) đuacute;ng.

Chuacute; yacute;:

+ Pheacute;p dời higrave;nh trong Luyện tập trecirc;n coacute; được bằng caacute;ch thực hiện liecirc;n tiếp pheacute;p đối xứng trục vagrave; pheacute;p tịnh tiến theo vectơ .

+ Thực hiện liecirc;n tiếp hai pheacute;p dời higrave;nh vagrave; ( trước sau) ta được một pheacute;p dời higrave;nh, tức lagrave;, nếu biến mỗi điểm thagrave;nh điểm , biến điểm thagrave;nh , thigrave; pheacute;p biến higrave;nh biến mỗi điểm thagrave;nh điểm cũng lagrave; một pheacute;p dời higrave;nh.

Viacute; dụ 2: (SG ndash; tr.23)

Hướng dẫn giải (SGK ndash; tr.23)

Vận dụng

a) Pheacute;p đối xứng trục

b) Pheacute;p tịnh tiến theo vectơ

c) Pheacute;p dời higrave;nh coacute; được bằng caacute;ch thực hiện liecirc;n tiếp pheacute;p đối xứng trục vagrave; pheacute;p tịnh tiến theo vectơ

d) Pheacute;p dời higrave;nh coacute; được bằng caacute;ch thực hiện liecirc;n tiếp pheacute;p tịnh tiến theo vectơ vagrave; pheacute;p đối xứng trục .

  1. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
  2. a) Mục tiecirc;u: Học sinh củng cố lại kiến thức đatilde; học.
  3. b) Nội dung: HS vận dụng caacute;c kiến thức của bagrave;i học lagrave;m bagrave;i tập 16; 1.17 (SGK ndash; tr.23).
  4. c) Sản phẩm học tập: Cacirc;u trả lời của HS.
  5. d) Tổ chức thực hiện:

--------------- Cograve;n tiếp ---------------