Giáo án Lịch sử 9 kết nối: Bài 17 Việt Nam kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, thống nhất đất nước giai đoạn 1965 – 1975

Giáo án Lịch sử 9 kết nối tri thức: Bài 17 Việt Nam kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, thống nhất đất nước giai đoạn 1965 – 1975. Bài được biên soạn đầy đủ, chỉn chu, chất lượng. File tải về là file word, giáo viên dễ dàng sử dụng, chỉnh sửa. Kênh có trọn bộ giáo án Word cả năm.

Nội dung chi tiết

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 17: VIỆT NAM KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ, CỨU NƯỚC, THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC GIAI ĐOẠN 1965 – 1975

(3 tiết)

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

  • Giới thiệu được những thành tựu tiêu biểu trong công cuộc xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa giai đoạn 1965 - 1975 (chi viện cho cách mạng miền Nam, chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ,...).

  • Mô tả được các thắng lợi tiêu biểu về quân sự của nhân dân miền Nam trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước giai đoạn 1965 - 1975 (đánh bại các chiến lược “Chiến tranh cục bộ” và “Việt Nam hoá chiến tranh” của Mỹ, Tổng tiến công nổi dậy năm 1968, 1972; Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975,...).

  • Nêu được nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

2. Năng lực

Năng lực chung:

  • Tự chủ và tự học: Khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập; tự lực làm những nhiệm vụ học tập được giao trên lớp và ở nhà.

  • Giao tiếp và hợp tác: Hợp tác và giao tiếp với các bạn trong các nhiệm vụ học tập.

  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phát hiện được vấn đề từ các nhiệm vụ học tập và tìm cách giải quyết chúng.

Năng lực riêng:

  • Tìm hiểu lịch sử: Thông qua quan sát hình ảnh, khai thác thông tin để tìm hiểu về thành tựu trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc; những thắng lợi về quân sự của quân dân miền Nam trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước giai đoạn 1965 – 1975.

  • Nhận thức và tư duy lịch sử: Giới thiệu được những thành tựu tiêu biểu trong công cuộc xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa giai đoạn 1965 - 1975 (chi viện cho cách mạng miền Nam, chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ,...); Mô tả được các thắng lợi tiêu biểu về quân sự của nhân dân miền Nam trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước giai đoạn 1965 - 1975 (đánh bại các chiến lược “Chiến tranh cục bộ” và “Việt Nam hoá chiến tranh” của Mỹ, Tổng tiến công nổi dậy năm 1968, 1972; Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975,...); Nêu được nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

  • Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Thông qua việc sưu tầm tư liệu từ sách, báo, internet để chứng minh vai trò của hậu phương miền Bắc đối với tiền tuyến miền Nam trong những năm 1965 – 1975.

3. Phẩm chất

  • Yêu nước: Trân trọng những thành tựu của nhân dân hai miền Nam, Bắc đã đạt được và lòng biết ơn, tri ân đến các anh hùng liệt sĩ và những người có đóng góp tiêu biểu cho cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (1954 – 1975).

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên

  • Giáo án, SGK, SGV, SBT Lịch sử và Địa lí 9 – Kết nối tri thức (phần Lịch sử).

  • Tranh ảnh, sơ đồ, bảng, tư liệu về các thành tựu và chiến thắng của hai miền Nam, Bắc trong chiến đấu chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ”, “Việt Nam hóa chiến tranh” và cuộc Tổng tiến công Xuân 1975.

  • Phim tài liệu Việt Nam 1972 – tập 1: Năm quyết định (sản xuất năm 2022), bài hát Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng (nhạc và lời: Phạm Tuyên, 1975).

  • Phiếu học tập (giấy A0), nam châm dán Phiếu học tập, bút màu.

  • Máy tính, máy chiếu (nếu có).

2. Đối với học sinh

  • SGK, SBT Lịch sử và Địa lí 9 – Kết nối tri thức (phần Lịch sử).

  • Đọc trước nội dung bài học và sưu tầm tranh ảnh, tư liệu về bài học Việt Nam kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, thống nhất đất nước giai đoạn 1965 – 1975.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo tâm thế cho HS, giúp đỡ HS ý thức được nhiệm vụ học tập, hứng thú với bài học mới.

b. Nội dung: GV cho HS xem video, đọc đoạn thơ về con đường Trường Sơn và yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Em hãy nêu một số hiểu biết của bản thân về con đường Trường Sơn – địa danh lịch sử của dân tộc.

c. Sản phẩm: Một số thông tin về con đường Trường Sơn – địa danh lịch sử của dân tộc.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu cho HS xem video về con đường Trường Sơn - địa danh lịch sử của dân tộc.

https://www.youtube.com/watch?v=ig32UsyZkS8 (Từ 0p25 – 3p29)

- GV dẫn dắt, kết hợp trình chiếu hình ảnh và đặt câu hỏi:

“Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước mà lòng phơi phới dậy tương lai” là một câu nói nổi tiếng trong bài thơ “Trường Sơn” của nhà thơ Nguyễn Đình Thi. Câu thơ thể hiện ý chí yêu nước quật cường, niềm lạc quan tin tưởng cho toàn quân, dân ta và niềm tự hào dân tộc của nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Em hãy nêu một số hiểu biết của bản thân

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Tác phẩm “Xẻ dọc Trường Sơn đi

cứu nước” . Ảnh chụp trên đường Trường Sơn, năm 1966 (Lê Minh Trường)

về con đường Trường Sơn – địa danh lịch sử của dân tộc.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS lắng nghe, quan sát hình ảnh, video, vận dụng hiểu biết thực tế và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu một số thông tin về con đường Trường Sơn – địa danh lịch sử của dân tộc.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, kết luận:

+ Đường Trường Sơn (đường mòn Hồ Chí Minh) là tuyến hậu cần chiến lược gồm mạng lưới giao thông quân sự, chạy từ miền Bắc vào tới miền Nam Việt Nam, phía đông Trường Sơn đi qua miền Trung Việt Nam, phía tây Trường Sơn, có đoạn đi qua hạ Lào, Cam-pu-chia. Đây là tuyến hậu cần chiến lược trọng yếu cung cấp binh lực và vật chất hậu cần, vũ khí trang bị để chi viện cho quân Giải phóng miền Nam trên chiến trường miền Nam Việt Nam, liên tục trong suốt 16 năm (1959 –1975).

+ Binh đoàn Trường Sơn (đoàn 559) Quân đội nhân dân Việt Nam là đơn vị trực tiếp triển khai các đơn vị hậu cần đảm bảo giao liên chuyển quân, đảm bảo y tế, vận tải, xăng dầu, công binh, bộ binh và phòng không, tạo thành một tuyến hậu cần chiến lược, đảm bảo hoạt động cho hệ thống giao thông hoả tuyến được thông suốt. Tuyến đường Trường Sơn được những người lính trong cuộc chiến gọi là “Tuyến lửa”.

- GV dẫn dắt HS vào bài học: Đường Trường Sơn – địa danh gắn với những thắng lợi cuối cùng của nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, giai đoạn 1965 – 1975. Tìm hiểu về những chiến thắng của nhân dân Việt Nam là nội dung chính sẽ có trong bài học ngày hôm nay – Bài 17: Việt Nam kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, thống nhất đất nước giai đoạn 1965 – 1975.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1. Tìm hiểu cả nước trực tiếp chiến đấu chống Mỹ, cứu nước.

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Mô tả được những thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong các giai đoạn 1965 – 1968, 1969 – 1973.

- Trình bày được những thành tựu tiêu biểu của quân dân miền Bắc trong giai đoạn 1965 – 1973.

b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc nhóm/cặp đôi, khai thác Hình 17.2 – Hình 17.5, mục Em có biết, thông tin mục 1a – 1c, trả lời câu hỏi và hoàn thành Phiếu học tập số 1:

- Hãy mô tả những thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong các giai đoạn 1965 – 1968, 1969 – 1973.

- Hãy cho biết những thành tựu tiêu biểu của quân dân miền Bắc trong giai đoạn 1965 – 1973.

c. Sản phẩm: Phiếu học tập số 1, câu trả lời của HS về những thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong các giai đoạn 1965 – 1968, 1969 – 1973; những thành tựu tiêu biểu của quân dân miền Bắc trong giai đoạn 1965 – 1973.

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Nhiệm vụ 1: Tìm hiểu về miền Nam chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” (1965 – 1968)

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu hình ảnh kết hợp giải thích cho HS khái niệm “Chiến tranh cục bộ”:

+ Là chiến tranh xâm lược thực dân mới của Mỹ, được tiến hành bằng lực lượng quân đội Mỹ, quân một số nước đồng minh và quân đội tay sai Sài Gòn, trong đó quân Mỹ giữ vai trò chủ yếu.

+ Dựa vào vũ khí, phương tiện chiến tranh hiện đại, mở cuộc hành quân “tìm diệt”, “bình định”ở miền Nam, gây chiến tranh phá hoại miền Bắc.

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Thủy quân lục chiến Mỹ đổ bộ lên bãi biển Xuân Thiều (Đà Nẵng) ngày 8/3/1965

- GV mở rộng kiến thức, yêu cầu HS liên hệ với bài học trước và trả lời câu hỏi: Chiến lược “chiến tranh cục bộ” có điểm gì mới so với chiến lược “Chiến tranh đặc biệt”?

Gợi ý:

  • Mỹ đưa quân đội viễn chinh và quân đội của 5 nước đồng minh của Mỹ (Nam Triều Tiên, Thái Lan, Phi-líp-pin, Ô-xtrây-li-a, Niu Di-lân) vào tham chiến.

  • Mở rộng chiến tranh phá hoại ra miền Bắc.

  • Triển khai chiến lược “Chiến tranh cục bộ” Mỹ thực chất đã “leo thang” chiến tranh ở Việt Nam.

- GV chia HS cả lớp thành 3 nhóm.

- GV giao nhiệm vụ cụ thể cho các nhóm:

Khai thác Hình 17.2, thông tin mục 1a SGK tr.85 và trả lời câu hỏi:

Hãy mô tả những thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong giai đoạn 1965 – 1968.

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Hình 17.2. Quân Giải phóng làm chủ

đường Lê Lợi ở Sài Gòn (1968)

+ Nhóm 1: Tìm hiểu thắng lợi Vạn Tường.

+ Nhóm 2: Tìm hiểu thắng lợi mùa khô 1965 – 1966 và mùa khô 1966 – 1967.

+ Nhóm 3: Tìm hiểu thắng lợi Xuân Mậu Thân.

- GV cung cấp thêm cho HS một số tư liệu (Đính kèm phía dưới Nhiệm vụ 1).

- GV mở rộng kiến thức, yêu cầu HS cả lớp suy nghĩ và cho biết: Thắng lợi nào của quân dân miền Nam đã đánh dấu thất bại của Mỹ trong chiến lược “Chiến tranh cục bộ”? Vì sao?

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung cấp và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 3 nhóm lần lượt mô tả những thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong giai đoạn 1965 – 1968.

- GV mời đại diện 1 – 2 HS trả lời câu hỏi mở rộng:

Thắng lợi đánh dấu sự thất bại của Mỹ trong chiến lược “Chiến tranh cục bộ” là cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân. Sau thắng lợi này, Mỹ buộc phải “phi Mỹ hóa” chiến tranh xâm lược, tức thừa nhận thất bại trong “Chiến tranh cục bộ”.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và kết luận: Thắng lợi tiêu biểu của quân dân miền Nam trong giai đoạn 1965 - 1968 là đánh bại chiến lược “Chiến tranh cục bộ, tiêu biểu là cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân, buộc phải “phi Mỹ hoá” chiến tranh xâm lược, tức thừa nhận thất bại trong “Chiến tranh cục bộ”.

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

1. Cả nước trực tiếp chiến đấu chống Mỹ, cứu nước (1965 – 1973)

a. Miền Nam chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” (1965 – 1968)

- Chiến thắng Vạn Tường:

+ Đẩy lùi cuộc hành quân của quân Mỹ nhằm “tìm diệt” bộ đội chủ lực của ta ở Vạn Tường (Quảng Ngãi).

+ Mở đầu cao trào “Tìm Mỹ mà đánh, lùng ngụy mà diệt”.

→ Chứng minh được khả năng đánh thắng Mỹ của quân dân ta.

- Chiến thắng mùa khô 1965 – 1966 và mùa khô 1966- 1967: đánh bại cuộc phản công mùa khô 1965 – 1966 nhằm vào căn cứ ở Đông Nam Bộ, khu V, cuộc phản công mùa khô 1966 – 1967 với ba cuộc hành quân lớn “tìm diệt”, “bình định” của quân Mỹ và quân đội tay sai Sài Gòn.

→ Tiếp tục chứng minh khả năng đánh thắng Mỹ của quân dân miền Nam, tạo điều kiện thuận lợi cho Đảng đưa ra quyết định ở cuộc Tổng tiến công và nổi dậy năm 1968 trên toàn miền Nam.

- Chiến thắng Xuân Mậu Thân:

+ Tiến công, nổi dậy vào các đô thị, vị trí đầu não của địch.

+ Buộc Mỹ phải thừa nhận sự thất bại của chiến lược “Chiến tranh cục bộ”, chấp nhận đàm phán ở Pa-ri (Pháp) để bàn về chấm dứt chiến tranh.

→ Mở ra bước ngoặt cho cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân Việt Nam; làm lung lay ý chí xâm lược của Mỹ.

Tư liệu 1: Miền Nam chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” (1965 – 1968).

1.1. “…Chúng ta không thể đạt được mục tiêu ở Việt Nam bằng bất cứ biện pháp quân sự nào; và vụ thế chúng ta phải tìm kiếm một mục tiêu chính trị nhỏ bé hơn thông qua đàm phán”.

(Mắc Na-ma-ra, Nhìn lại quá khứ - Tấm thảm kịch và những bài học về Việt Nam, NXB Chính trị quốc gia,, Hà Nội, 1995, tr.303)

Chiến thắng Vạn Tường

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Quân đội Mỹ tiến hành thử nghiệm chiến thuật “tìm diệt”, tại Vạn Tường, Bình hải, Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Lữ đoàn Thủy quân lục chiến số 9 tham gia trực tiếp với 5.500 binh lính

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Thực lực của địch quá mạnh,Quân giải phóng không đặt nặng kết quả

phải thắng mà ưu tiên nắm được “kiểu” đánh của Mỹ

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Mỹ đổ bộ “nhầm” 2 đại đội

Thủy quân Lục chiến xuống trận địa của Tiểu đoàn 60 thuộc Trung đoàn 2 Quân giải phóng

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Mỹ có 4 trực thăng H-34 rơi từ trước khi kịp đổ quân, các toán quân

đã “chót” nhảy xuống đất phải

co cụm lại giữa hỏa lực của ta

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Tổng kết chiến dịch, phía Mỹ thiệt hại tới gần 1000 lính,

22 xe tăng và xe bọc thép bị bắn cháy, 13 máy bay trực thăng bị hạ

Chiến thắng mùa khô 1965 – 1966 và mùa khô 1966 – 1967

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Tiểu đoàn Quyết Thắng quân

Giải Phóng và chiến lợi phẩm

thu được trong trận chiến thắng

Nhuận Đức, Củ Chi, ngày 9/5/1965

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Lính Mỹ thương vong trong trận đánh

mùa khô 1966 – 1967

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Xác chiếc máy bay Mỹ F104 bị bộ đội và du kích xã Cẩm Sơn, Cai Lậy,

tỉnh Mỹ Tho bắn rơi ngày 5/3/1966

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Đơn vị súng ĐK 75 quân Giải phóng

lập thành tích bắn tan xác 13 xe bọc thép của Mỹ, mùa khô 1965 – 1966

Chiến thắng Xuân Mậu Thân

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Phân khu ủy Phân khu I họp bàn kế hoạch cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân, 1968

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Lực lượng vũ trang nhân dân Sài Gòn – Gia Định thể hiện sức mạnh, ý chí quyết tâm, hoàn thành xuất sắc

nhiệm vụ, làm nên chiến công lịch sử

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Các chiến trường gấp rút chuẩn bị lực lượng, phương án tác chiến,

phát động quần chúng nổi dậy, hậu cần tiếp tế, thông tin liên lạc

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Khói bốc lên trên bầu trời Sài Gòn trong đợt 1 cuộc Tổng tiến công,

rạng sáng 8/2/1968

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân cho thấy ý chí quyết tâm chống xâm lược của nhân dân Việt Nam

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Quân Giải phóng tập kích sân bay

Tân Sơn Nhất trong đợt 2,

đêm, 6/5/1968

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Nhân dân Mỹ biểu tình phản đối cuộc chiến tranh của Mỹ ở Việt Nam (1968)

Video: Chiến đấu chống chiến lược Chiến tranh cục bộ 1965 – 1968.

https://www.youtube.com/watch?v=4W1Ssz4pmwA

Video: Chiến dịch Tết Mậu Thân 1968 - Bước ngoặt của cuộc kháng chiến chống Mỹ.

https://www.youtube.com/watch?v=4Ns3quhYoKQ

---Còn tiếp---