BÀI 6: DỮ LIỆU ÂM THANH VÀ HÌNH ẢNH (15 CÂU)

I. NHẬN BIẾT (4 CÂU)

Câu 1: Dữ liệu âm thanh là gì?

Trả lời:

Dữ liệu âm thanh là biểu diễn kỹ thuật số của âm thanh. Nó lưu trữ thông tin về sóng âm thanh dưới dạng tín hiệu điện tử hoặc mã máy tính. Dữ liệu âm thanh có thể được ghi lại từ các nguồn âm thanh thực tế, như giọng nói, nhạc cụ, hoặc âm thanh môi trường, hoặc được tạo ra bằng phần mềm.

Câu 2: Dữ liệu hình ảnh là gì?

Trả lời:

Dữ liệu hình ảnh là biểu diễn kỹ thuật số của hình ảnh. Nó lưu trữ thông tin về màu sắc, độ sáng và độ bão hòa của các điểm ảnh trong hình ảnh dưới dạng mã máy tính. Dữ liệu hình ảnh có thể được chụp bằng camera kỹ thuật số, máy quét hoặc được tạo ra bằng phần mềm.

Câu 3: Âm thanh được số hóa bằng cách nào?

Trả lời:

Âm thanh được số hóa bằng cách lấy mẫu biên độ tín hiệu của sóng âm theo chu kì lấy mẫu. Chu kì lấy mẫu càng nhỏ, thang lấy mẫu càng chi tiết, âm thanh càng trung thực nhưng cần nhiều không gian lưu trữ.

Câu 4: Ảnh màu thông dụng trong máy tính là gì?

Trả lời:

Ảnh màu thông dụng trong máy tính là ảnh theo hệ RGB. Mỗi điểm ảnh được mã hóa bởi 24 bit, mỗi màu cơ bản sử dụng 8 bit để mô tả sắc độ từ 0 (đen) đến 255 (màu đậm nhất).

II. THÔNG HIỂU (5 CÂU)

Câu 1: Có mấy phương pháp để giảm kích thước tệp âm thanh nào? Hãy kể tên.

Trả lời:

Có 2 phương pháp chính để có thể giảm kích thước tệp âm thanh đó là:

- Phương pháp nén dữ liệu nhưng không làm giảm chất lượng âm thanh.

- Phương pháp bỏ bớt một phần thông tin âm thanh, nhưng vẫn đảm bảo chất lượng chấp nhận được.

Câu 2: Em hãy nêu các bước để số hóa âm thanh bằng phương pháp điều chế mã xung (viết tắt là PCM).

Trả lời:

Các bước để số hóa âm thanh bằng phương pháp điều chễ mã xung (viết tắt là PCM):

- Bước 1: Lấy mẫu.

- Bước 2: Biểu diễn giá trị mẫu.

- Bước 3: Biểu diễn âm thanh.

Câu 3: Khi số hoá âm thanh, chu kì lấy mẫu tăng thì lượng thông tin lưu trữ tăng hay giảm?

Trả lời:

Khi số hoá âm thanh, chu kì lấy mẫu tăng, thì lượng thông tin lưu trữ giảm. Vì chu kì lấy mẫu càng nhỏ, thang lấy mẫu càng chi tiết, âm thanh càng trung thực nhưng cần nhiều không gian lưu trữ tức là chu kì lấy mẫu và không gian lưu trữ là 2 đại lượng tỉ lệ nghịch.

Câu 4: Độ sâu màu ảnh là gì? Ảnh có độ sâu màu ảnh càng lớn thì có gì đặc biệt?

Trả lời:

Độ sâu màu ảnh (hay còn gọi là bit depth) là số lượng bit được sử dụng để biểu diễn màu sắc của mỗi pixel trong ảnh. Mỗi bit có thể có giá trị 0 hoặc 1, tạo ra 2^n màu sắc có thể có, với n là số bit. Độ sâu màu càng lớn thì màu sắc ảnh càng tinh tế.

Câu 5: Ảnh bitmap có đặc điểm gì?

Trả lời:

Đặc điểm của ảnh bitmap:

- Biểu diễn hình ảnh dưới dạng một lưới các điểm ảnh (pixel). Mỗi màu ảnh có một giá trị màu riêng, tạo nên hình ảnh hoàn chỉnh.

- Số lượng điểm ảnh trên một đơn vị chiều dài, độ phân giải càng cao thì hình ảnh càng sắc nét và chi tiết nhưng sẽ chiếm dung lượng lớn.

- Hiển thị màu sắc phong phú, chi tiết nhưng bị vỡ khi phóng to.

III. VẬN DỤNG (4 CÂU)

Câu 1: Em hãy kể tên một số định dạng lưu trữ âm thanh và hình ảnh mà em biết.

Trả lời:

- Một số định dạng lưu trữ âm thanh là: .mp3, .aac, .wav, .aiff,…

- Một số định dạng lưu trữ hình ảnh là: .jpeg, .png, .tiff, .bmp,…

Câu 2: Tốc độ bit 128 Kb/s (còn được gọi là Kbps) nghĩa là gì?

Trả lời:

Tốc độ bit 128 Kb/s nghĩa là: mỗi giây có 128 000 bit được truyền đi.

Câu 3: Có một bảng quảng cáo LED như trong hình sau. Nếu coi mỗi vị trí đặt bóng LED tương ứng với một điểm ảnh thì độ sâu màu của ảnh này là bao nhiêu?

Trả lời:

Ảnh đen trắng chỉ có hai màu sắc là đen và trắng, tương đương độ sâu màu là 1.

Câu 4: Nhạc CD có tốc độ bit là 1411 Kb/s. Hãy ước tính một đĩa nhạc CD có dung lượng 650 MB có thể nghe được bao lâu?

Trả lời:

(650 x x 8) : 1411 ≈ 3774 (s) = 62,9 phút

Vậy một đĩa nhạc CD có dung lượng 650 MB có thể nghe được trong vòng 62,9 phút.

IV. VẬN DỤNG CAO (2 CÂU)

Câu 1: Có nhiều website cung cấp dịch vụ nhạc số. Một số trang cho phép tải nhạc về máy. Khi tải nhạc thường có gợi ý lựa chọn 128 Kbps, 320 Kbps hay Lossless. Em hãy giải thích ý nghĩa của những lựa chọn đó.

Trả lời:

128 kbps có thông số truyền tải dữ liệu yêu cầu máy tính xử lý là 128 000 bit/giây.

320kbps có thông số truyền tải dữ liệu yêu cầu máy tính xử lý là 320 000 bit/giây.

Với việc chỉ số càng cao thì chất lượng âm thanh khi thưởng thức sẽ hay hơn, nên chất lượng nhạc 320kbps sẽ hay hơn rất nhiều so với 128kbps.

Câu 2: Bài tập thực hành:

Sử dụng phần mềm Paint có sẵn trong Windows mở một hình, sau đó chọn lệnh Save As. Phần mềm sẽ hỏi lưu ảnh dưới định dạng nào trong các định dạng “.png”, “.jpeg”, “.bmp” và “.gif”. Hãy lưu tệp với bốn định dạng trong cùng một thư mục và so sánh độ lớn của các tệp.

Trả lời:

- Sử dụng phần mềm Paint, vẽ hình và lưu tệp với bốn định dạng cùng một thư mục ta thấy độ lớn của các tệp như sau: “.bmp” > “.jpeg” > “.png” > “.gif”