THÂN MẾN CHÀO CÁC EM HỌC SINH ĐẾN VỚI BÀI HỌC MỚI

KHỞI ĐỘNG

Theo bạn, ngôn ngữ giao tiếp, cách nói năng của một người điên (hay giả điên) và của một người bình thường khác nhau như thế nào? Hãy chia sẻ ý kiến với các bạn trong lớp.

BÀI 5: NHÂN VẬT VÀ XUNG ĐỘT TRONG BI KỊCH

[VĂN BẢN 1]

SỐNG, HAY KHÔNG SỐNG – ĐÓ LÀ VẤN ĐỀ

NỘI DUNG BÀI HỌC

1. Giới thiệu bài học
2. Tri thức ngữ văn

1. Khái niệm bi kịch
2. Đặc trưng bi kịch

III. Tìm hiểu chung

1. Tác giả.
2. Tác phẩm

1. Tìm hiểu chi tiết

1. Xung đột kịch.
2. Ngôn ngữ kịch.
3. Hành động kịch.
4. Chủ đề, thông điệp.

1. Tổng kết
2. Giới thiệu bài học

Chủ đề Nhân vật và xung đột trong bi kịch bao gồm các văn bản kịch nhằm khắc họa nhưng sự mâu thuẫn trong nhân vật cũng là sự mâu thuẫn với thời cuộc với xã hội.

TRI THỨC NGỮ VĂN

1. Khái niệm bi kịch

• Là một thể loại thuộc về kịch.
• Triển khai xung đột thông qua sự dàn cảnh, luân chuyển lời đối thoại, hành động của nhân vật trên sân khấu.

2. Đặc trưng của bi kịch
3. a) Cái bi

• Đặc trưng của bi kịch nằm ở cái bi.
• Cái bi xuất hiện trong nhiều lĩnh vực đời sống, trong nhiều loại hình nghệ thuật và nhiều thể loại văn học.
• Là yếu tố hạt nhân quy định:
• Đặc điểm thể loại làm nên cảm hứng chủ đạo.
• Kiểu nhân vật, xung đột, tổ chức ngôn từ hành động.
• Cả tầm đón nhận của khán giả.

1. b) Xung đột bi kịch

• Tập trung diễn tả những xung đột hệ trọng đạt tới mức căng thẳng tột độ.

XUNG ĐỘT

Tình thế bi đát không thể đảo ngược của thực tại

Những trở ngại tồn tại ngay trong bản tính.

Những mong muốn hành động cao đẹp, hào hùng

Những lựa chọn hành động tự do của nhân vật

Cái tất yếu khách quan

Thảm họa gây nên đau khổ tột cùng và không thể giải quyết êm thấm.

1. c) Cảm hứng chủ đạo của bi kịch

Hình thành từ xúc cảm đau đớn về sự mất mát của giá trị đời sống.

Ý thức về cái đẹp, cái hùng phải chịu thất bại đưa đến nỗi đau cùng cực.

Khát vọng hành động tương ứng với lực chọn tự do của nhân vật chính.

Là tiếng nói khẳng định sự bất tử của ý chí, khát vọng và chiến thắng tinh thần của con người.

Chủ đề

Định mệnh ngang trái

Khát vọng kì vĩ không thể thành hiện thực

Những mất mát lớn lao

Tình yêu trắc trở

Sự trả thù khó khăn

Sự giằng xé giữa bổn phận và đam mê

Tội ác và sự trừng phạt của lương tâm