Bài 43: TRỌNG LƯỢNG, LỰC HẤP DẪN

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (MỞ ĐẦU)

Newton là một nhà bác học vĩ đại nhất của mọi thời đại, ông đã có những cống hiến nghiên cứu to lớn cho ngành vật lí giúp ích cho cuộc sống con người phát triển. Theo truyền thuyết, vào một ngày đẹp trời của năm 1666, khi Niu-tơn đang ngồi suy nghĩ dưới bóng mát của một cây táo thì thấy một quả táo chín rơi. Theo em, hiện tượng này đã làm ông nảy sinh ý tưởng gì về lực?....

B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI

1. Làm quen với lực hút trái đất

+ Nêu khái niệm lực hút của trái đất và dự đoán về phương, chiều của lực hút.

Ghi nhớ:

Khi thả một vật đang cầm trên tay thì vật đó rơi xuống do chịu tác dụng bởi lực hút trái đất.

VD:

Cầm viên phấn và thả tay từ trên cao, viên phấn sẽ rơi xuống đất.

Lực kéo chiếc thuyền bị nước tràn vào chìm xuống

Biểu diễn như sau:

Hoạt động 2: Tìm hiểu khái niệm trọng lượng và lực hút của trái đất

+ Khái niệm của trọng lượng và lực hút của trái đất.

+ Hãy dự đoán trọng lượng của một vật quanh em, rồi dùng lực kế kiểm tra.

Ghi nhớ:

Độ lớn lực hút của Trái đât tác dụng lên một vật gọi là trọng lượng của vật đó

Kí hiệu của trọng lượng: P

Đơn vị đo là đơn vị đo lực

Hoạt động 3: Tìm hiểu trọng lượng và khối lượng

+ Trong các nội dung sau đây, nội dung nào phù hợp với khối lượng, với lực hút của Trái Đất, trọng lượng?

a. Có đơn vị đo là niuton

b. Có đơn vị đo là kilogam

c. Có phương và chiều

d. Đo bằng lực kế

e. Đo bằng cân

g. Không có phương và chiều

Ghi nhớ:

Trọng lượng và khối lượng của một vật tuy là hai đại lượng khác nhau, nhưng co liên quan mật thiết với nhau. Trọng lượng là độ lớn lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật. còn khối lượng là sổ đo lượng chất của vật đó, khối lượng của vật cảng lớn thì trọng lượng của vật cảng lớn.

Khối lượng:

b. Có đơn vị đo là kilogam

e. Đo bằng cân

g. Không có phương và chiều

Lực hút của Trái Đất, trọng lượng:

a. Có đơn vị đo là niuton

c. Có phương và chiều

d. Đo bằng lực kế

Hoạt động 4: Lực hấp dẫn

+ Trái đất hút quả táo thì quả táo có hút Trái Đất không? Nếu có thì lực này gọi là gì?

+ Trang phục của các nhà tu hành vĩ trụ có khối lượng khoảng 50 kg. Tại sao họ vẫn có thể di chuyển dễ dàng trên Mặt Trăng?

Ghi nhớ:

Khái niệm: Lực hấp dẫn là lực hút hai vật về phía nhau, lực làm cho quả táo rơi xuống đất và lực làm các hành tinh quay xung quanh mặt trời. Một vật thể có khối lượng càng lớn thì lực hút hấp dẫn của nó càng mạnh.

CH1.

+ Trái đất hút quả táo thì quả táo hút Trái Đất.

+ Lực này gọi là lực hấp dẫn.

CH 2.

+ Vì trên Mặt Trăng, mọi vật chịu lực hấp dẫn nhỏ hơn nhiều lần so với trên Trái Đất.

C+D. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP+ VẬN DỤNG

GV tổ chức hoạt động HS vận dụng đọc hoạt động em có biết? kết hợp với khái niệm lực hấp dẫn, trọng lượng, khối lượng đã học trong bài để giải thích cho một số hiện tượng trong đời sống trước lớp