GA tích hợp NLS và AI GD Kinh tế pháp luật 12 Bài 14: Một số vấn đề chung về pháp luật quốc tế

Giáo án năng lực số và AI Kinh tế pháp luật 12 Bài 14: Một số vấn đề chung về pháp luật quốc tế được biên soạn theo định hướng phát triển phẩm chất – năng lực. Nội dung có tích hợp NLS và AI giúp HS rèn luyện khả năng ứng dụng công nghệ, thao tác số ngay trong tiết học. Tài liệu ở dạng file Word, dễ chỉnh sửa – dễ tải về, phù hợp cho GV sử dụng từ năm học 2026.

Nội dung chi tiết

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

CHỦ ĐỀ 9: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA LUẬT QUỐC TẾ

BÀI 14: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ PHÁP LUẬT QUỐC TẾ

(2 tiết)

I. MỤC TIÊU

1. Về kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

Nêu được khái niệm, vai trò, các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế; mối quan hệ giữa pháp luật quốc tế và luật quốc gia.
Phân tích, đánh giá được một số hành vi vi phạm pháp luật Việt Nam và pháp luật quốc tế đơn giản.

2. Năng lực

Năng lực chung:

Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động thực hiện các nhiệm vụ được giao và bày tỏ được ý kiến.
Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phân tích được các thông tin, trường hợp trong bài học và thực tiễn cuộc sống liên quan đến quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp thuế.

Năng lực đặc thù:

Điều chỉnh hành vi: Đồng tình, ủng hộ những hành vi phù hợp với các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế; phê phán những hành vi vi phạm các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế.

Năng lực số (NLS):

[6.2.NC1a]: Tối ưu hóa việc sử dụng các công cụ AI (Gemini, ChatGPT) để tóm tắt các văn bản pháp luật quốc tế phức tạp và hỗ trợ tra cứu thuật ngữ chuyên ngành.
[2.4.NC1a]: Đề xuất và sử dụng được các công cụ số khác nhau (Padlet, Google Docs) cho các quá trình hợp tác, đồng sáng tạo kiến thức nhóm.
[5.2.NC1b]: Áp dụng được các công cụ số (Mentimeter, Quizizz) để giải quyết nhu cầu tương tác và kiểm tra đánh giá trực tuyến.
[3.1.NC1a]: Áp dụng được các cách tạo và chỉnh sửa nội dung đa phương tiện (Canva, slide) để trình bày báo cáo về pháp luật.

Năng lực AI:

12.C2.MR1: Tùy chỉnh các yêu cầu hệ thống AI (HS tùy chỉnh được các yêu cầu hệ thống AI để hỗ trợ các hoạt động học tập và hoạt động xã hội; cụ thể là biết cách thiết lập cấu trúc câu lệnh (prompt) phức tạp, tùy biến vai trò của chatbot ở Hoạt động 1).
12.A3.1: Trách nhiệm công dân trong xã hội có AI (HS phân tích được nội hàm của “trách nhiệm công dân trong xã hội AI”: sử dụng AI một cách an toàn, trung thực và có đạo đức, tôn trọng bản quyền số và không lạm dụng AI để lan truyền thông tin sai lệch; cụ thể là ý thức chủ động kiểm chứng chéo các dấu mốc lịch sử/ngoại giao của AI chống lỗi ảo giác dữ liệu, cam kết liêm chính học thuật và thực hiện dán nhãn tuyên bố minh bạch công nghệ số khi đồng sáng tạo ấn phẩm truyền thông (Infographic/Slide) về việc Việt Nam gia nhập các điều ước quốc tế ở Hoạt động Vận dụng).

3. Phẩm chất

Có trách nhiệm trong việc đánh giá hành vi vi phạm các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế; đấu tranh phê phán các hành vi vi phạm các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

SGK, SGV môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12, KHBD.
Tranh/ảnh, clip, thông tin liên quan tới bài học.
Máy tính, máy chiếu, bài giảng PowerPoint,... (nếu có).
Các nền tảng số hỗ trợ dạy học: Google Drive, Padlet, Quizizz. Tài khoản AI Chatbot (Gemini/ChatGPT) để minh họa trên lớp.
Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.
Hệ thống bài tập trắc nghiệm trên Quizizz/Azota/website kenhhoctap.edu.vn

2. Đối với học sinh

SGK Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12.
Vở ghi, bút, dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
Thiết bị thông minh có kết nối Internet (Smartphone, Tablet, Laptop).

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: HS có hứng thú học tập, nhu cầu tìm hiểu; dùng những kiến thức, kĩ năng cần thiết để thực hiện yêu cầu, khám phá kiến thức mới.

b. Nội dung:

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi Mở đầu SGK tr.103 về văn bản hoặc quy phạm pháp luật quốc tế.

- GV dẫn dắt vào bài học.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về một số vấn đề chung về pháp luật quốc tế.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Theo em, chủ thể của luật quốc tế là những ai?

- GV yêu cầu HS đọc câu hỏi phần Mở đầu SGK tr.103 và thực hiện nhiệm vụ: Em hãy nêu tên một văn bản hoặc một quy phạm pháp luật quốc tế mà em biết.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng hiểu biết của bản thân để thực hiện nhiệm vụ.

- HS có thể thảo luận nhóm đôi với bạn bên cạnh.

- GV quan sát, hướng dẫn và hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện một số HS trả lời câu hỏi:

Gợi ý trả lời:

+ Chủ thể của pháp luật của tế là các quốc gia có chủ quyền, các tổ chức quốc tế thành lập có Điều lệ phù hợp với những nguyên tắc của pháp luật quốc tế hiện đại; các dân tộc đấu tranh nhằm thực hiện quyền dân tộc tự quyết để lập nhà nước của mình.

+ Văn bản luật quốc tế: Hiến chương Liên Hợp quốc, Công ước 1996 về các quyền dân sự và chính trị, Công ước về các quyền kinh tế, xã hội, văn hoá, Công ước về phòng ngừa và trừng trị tội diệt chủng, Công ước quốc tế về loại trừ mọi hình thức phân biệt chủng tộc…

- Các HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét các ý kiến và đánh giá, kết luận.

- GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Do nhu cầu thiết lập hoà bình, an ninh quốc tế, chấm dứt xung đột, bảo đảm quyền con người và phát triển sự hợp tác giữa các quốc gia mà những nguyên tắc và những quy phạm pháp luật quốc tế hiện đại đã hình thành và ngày càng phát triển. Việc thiết lập quan hệ giữ các quốc gia trong lình vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, cũng như giải quyết tranh chấp, xung đột giữa các chủ thể đó hiện nay đều phải dựa trên cơ sở các nguyên tắc và các quy phạm pháp luật quốc tế. Để hiểu rõ hơn, chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay – Bài 14: Một số vấn đề chung về pháp luật quốc tế.

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1. Tìm hiểu khái niệm và vai trò của pháp luật quốc tế

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được khái niệm và vai trò của pháp luật quốc tế.

b. Nội dung:

- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.103 – 104 để trả lời các câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về khái niệm và vai trò của pháp luật quốc tế.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về khái niệm và vai trò của pháp luật quốc tế theo chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS/AI

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chia lớp thành 4 nhóm.

- GV yêu cầu các nhóm đọc thông tin và trường hợp trong SGK tr.104 để trả lời câu hỏi:

Thông tin. Quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ được điều chỉnh bởi Hiệp định thương mại Việt Nam – Hoa Kỳ, một điều ước quốc tế song phương được kí kết năm 2000. Quá trình đàm phán và kí kết Hiệp định này được tiến hành theo trình tự, thủ tục đã được quy định trong Công ước Viên về Luật Điều ước quốc tế năm 1969. Quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và các quốc gia khác được thiết lập trên cơ sở các quy định của Công ước Viên về quan hệ ngoại giao năm 1961 và Công ước Viên về quan hệ lãnh sự năm 1963,...

Trường hợp. A và B là hai nước láng giềng có tranh chấp với nhau về chủ quyền quốc gia đối với một số đảo trên biển. Sau một thời gian dài thương lượng không thành, nước A đã nộp đơn kiện nước B lên Toà án Trọng tài Thường trực của Liên hợp quốc tại Hà Lan, yêu cầu Toà án này chiếu theo Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) để tuyên bố về chủ quyền quốc gia đối với các đảo đó.

1. Em hãy cho biết nội dung thông tin và trường hợp trên thể hiện được những vai trò gì của pháp luật quốc tế.

2. Từ các thông tin và sự hiểu biết của bản thân, em hiểu thế nào là pháp luật quốc tế? Vai trò của pháp luật quốc tế được thể hiện ở những điểm cơ bản nào?

- GV cho phép HS sử dụng các công cụ AI (Gemini/ChatGPT) trên máy tính/điện thoại, nhập câu lệnh (prompt) yêu cầu AI giải thích tóm tắt mục đích của "Công ước Viên về Luật Điều ước quốc tế 1969" và "UNCLOS 1982" bằng ngôn ngữ dễ hiểu dành cho học sinh THPT để hỗ trợ việc phân tích tình huống.

- GV hướng dẫn kỹ thuật tương tác số nâng cao, nhấn mạnh rằng để các chatbot hỗ trợ tóm tắt chính xác các điều ước quốc tế dài hàng trăm trang mà không bị chung chung hay sáo rỗng, học sinh bắt buộc phải biết cách tùy chỉnh các yêu cầu hệ thống AI.

- GV yêu cầu các nhóm thiết kế và thực hành nạp câu lệnh (prompt) đáp ứng 3 điều kiện tùy biến sâu:

(1) Tùy chỉnh vai trò: Yêu cầu chatbot đóng vai trò một "Chuyên gia Pháp luật Quốc tế" để phân tích thông tin chuyên sâu và chính xác hơn.

(2) Ràng buộc định dạng đầu ra: Áp đặt cấu trúc kết quả rõ ràng dưới dạng danh sách gồm 3 gạch đầu dòng ngắn gọn, tập trung vào các nội dung trọng tâm.

(3) Giới hạn bối cảnh người nhận: Yêu cầu hệ thống sử dụng hệ thống ngôn từ khoa học nhưng súc tích, dễ hiểu, phù hợp với chuẩn trình độ nhận thức của học sinh lớp 12.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS làm việc theo nhóm, tương tác với trợ lý AI để tra cứu thông tin nền của các Hiệp định/Công ước, từ đó thảo luận trả lời câu hỏi.

- Các nhóm thảo luận kịch bản prompt; thực hành gõ câu lệnh có áp đặt vai trò và ràng buộc cấu trúc đầu ra để nạp vào chatbot AI; rà soát, đọc kết quả tóm tắt của máy và đối chiếu trực tiếp với thông tin SGK; ghi nhận kết quả vào phiếu học tập nhóm.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 2 nhóm báo cáo kết quả thảo luận:

1. Nội dung thông tin phản ánh vai trò của luật quốc tế trong điều chỉnh mối quan hệ giữa các quốc gia và là cơ sở để thiết lập các mối quan hệ ngoại giao, hữu nghị và hợp tác giữa các quốc gia trên các lĩnh vực của đời sống quốc tế. Trong vụ việc được nêu ở tình huống, pháp luật quốc tế có vai trò là cơ sở để giải quyết tranh chấp giữa các quốc gia.

2. (DKSP).

- GV yêu cầu 2 nhóm còn lại lắng nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ, học tập

- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực hiện nhiệm vụ.

- GV chốt nội dung kiến thức.

- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.

1. Khái niệm và vai trò của pháp luật quốc tế

- Khái niệm: Pháp luật quốc tế là hệ thống các nguyên tắc và quy phạm pháp luật được các quốc gia và chủ thể khác của luật quốc tế thoả thuận xây dựng nên trên cơ sở sự bình đẳng và tự nguyện để điều chỉnh những quan hệ phát sinh giữa các quốc gia và các chủ thể đó trong mọi lĩnh vực của đời sống quốc tế.

- Vai trò:

+ Điều chỉnh quan hệ giữa các quốc gia hoặc giữa các chủ thể khác của pháp luật quốc tế phát sinh trong các lĩnh vực (chính trị, kinh tế, xã hội,...) của đời sống quốc tế nhằm giữ gìn hoà bình, an ninh, bảo đảm nhân quyền và vì sự phát triển của thế giới.

+ Là cơ sở để thiết lập các mối quan hệ ngoại giao, hữu nghị và hợp tác giữa các quốc gia trên các lĩnh vực của đời sống quốc tế.

+ Là cơ sở để giải quyết các tranh chấp giữa các quốc gia và các chủ thể khác của pháp luật quốc tế.

- Minh chứng tùy chỉnh yêu cầu AI học tập: HS chụp màn hình prompt tùy biến đính kèm vào phiếu học tập nhóm.

Ví dụ câu lệnh của HS: "Bạn hãy đóng vai một Chuyên gia Pháp luật Quốc tế [Tùy chỉnh vai trò]. Hãy tóm tắt mục đích cốt lõi và 3 tác động chính của 'Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982)' đối với việc giải quyết các tranh chấp biển đảo. Định dạng đầu ra dưới dạng một danh sách gồm 3 gạch đầu dòng ngắn gọn, ngôn ngữ dễ hiểu đối với học sinh lớp 12 [Tùy chỉnh yêu cầu hệ thống]."

[6.2.NC1a]: Phát triển các ứng dụng AI để giải quyết vấn đề.

[12.C2.MR1: HS biết cách tùy chỉnh yêu cầu hệ thống AI để hỗ trợ hoạt động học tập; củng cố kĩ nghệ tương tác số thông thái và năng lực tự học suốt đời.

Hoạt động 2. Tìm hiểu các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế; phân tích, đánh giá được một số hành vi vi phạm các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế.

b. Nội dung:

- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.105 – 107 để trả lời các câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về các nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế theo chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức hoạt động: