HOẠT ĐỘNG CỦA GV ndash; HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV chia lớp thagrave;nh 5 nhoacute;m, yecirc;u cầu caacute;c nhoacute;m thảo luận:

+ Nhoacute;m 1: Necirc;u cocirc;ng dụng của dấu ngoặc keacute;p vagrave; lấy viacute; dụ.

+ Nhoacute;m 2: Nhắc lại định nghĩa về nhacirc;n hoacute;a vagrave; lấy viacute; dụ về nhacirc;n hoacute;a.

+ Nhoacute;m 3: Nhắc lại định nghĩa về so saacute;nh vagrave; lấy viacute; dụ về so saacute;nh.

+ Nhoacute;m 4: Nhắc lại định nghĩa về ẩn dụ vagrave; lấy viacute; dụ về ẩn dụ.

+ Nhoacute;m 5: Nhắc lại định nghĩa về hoaacute;n dụ vagrave; lấy viacute; dụ về hoaacute;n dụ.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Caacute;c nhoacute;m thảo luận, hoagrave;n thagrave;nh nhiệm vụ.

Bước 3: Baacute;o caacute;o kết quả

- GV mời đại diện caacute;c nhoacute;m baacute;o caacute;o kết quả, yecirc;u cầu cả lớp lắng nghe, nhận xeacute;t, bổ sung.

Bước 4: Nhận xeacute;t, đaacute;nh giaacute;

- GV nhận xeacute;t, đaacute;nh giaacute;, chốt kiến thức.

1. Dấu ngoặc keacute;p

- Dugrave;ng để đaacute;nh dấu tecirc;n tagrave;i liệu, saacute;ch, baacute;o dẫn trong cacirc;u.

- Triacute;ch dẫn lời noacute;i được thuật lại theo lối trực tiếp.

- Đoacute;ng khung tecirc;n riecirc;ng taacute;c phẩm, đoacute;ng khung một từ hoặc cụm từ cần chuacute; yacute;, hay hiểu theo một nghĩa đặc biệt.

- Trong một số trường hợp thường đứng sau dấu hai chấm.

2. Nhacirc;n hoacute;a

- Nhacirc;n hoacute;a lagrave; biện phaacute;p tu từ gaacute;n thuộc tiacute;nh của người cho những sự vật khocirc;ng phải lagrave; người nhằm tăng tiacute;nh higrave;nh tượng, tiacute;nh biểu cảm của sự diễn đạt.

3. So saacute;nh

- So saacute;nh lagrave; đối chiếu sự vật, sự việc nagrave;y với sự vật, sự việc khaacute;c coacute; neacute;t tương đồng để lagrave;m tăng sức gợi higrave;nh, gợi cảm cho sự diễn đạt.

4. Ẩn dụ

- Ẩn dụ lagrave; biện phaacute;p tu từ gọi tecirc;n sự vật, hiện tượng nagrave;y bằng tecirc;n sự vật hiện tượng khaacute;c coacute; neacute;t tương đồng với noacute;, nhằm tăng sức gợi higrave;nh, gợi cảm cho sự diễn đạt.

5. Hoaacute;n dụ

- Hoaacute;n dụ lagrave; gọi tecirc;n sự vật, hiện tượng, khaacute;i niệm nagrave;y bằng tecirc;n một sự vật, hiện tượng, khaacute;i niệm khaacute;c coacute; quan hệ gần gũi với noacute; nhằm tăng sức gợi higrave;nh, gợi cảm cho sự diễn đạt.

ĐỀ LUYỆN TẬP SỐ 1

1. Việc dugrave;ng dấu ngoặc keacute;p trong caacute;c cacirc;u văn sau coacute; taacute;c dụng gigrave;?

a. Đatilde; đem lograve;ng mến yecirc;u mảnh đất nagrave;y từ lacirc;u necirc;n lograve;ng bồi hồi, naacute;o nức, tocirc;i cứ thầm thigrave; haacute;t: ldquo;Ai đứng như boacute;ng dừa...rdquo;.

b. Thật kigrave; diệu khi vugrave;ng đất ldquo;địa linh nhacirc;n kiệtrdquo; nagrave;y đatilde; hiến dacirc;ng cho đất nước những văn tagrave;i nức tiếng, những votilde; tướng kiệt xuất, tất cả đều xả thacirc;n hi sinh cho quecirc; hương đất nước.

c. Lagrave; một nhagrave; văn, phải viết những gigrave;, viết lagrave;m sao cho những ldquo;kho baacute;urdquo; ấy khong bị latilde;ng quecirc;n?

2. Viết 2 ndash; 3 cacirc;u văn coacute; sử dụng dấu ngoặc keacute;p.

3. Chỉ ra vagrave; necirc;u taacute;c dụng của biện phaacute;p tu từ nhacirc;n hoacute;a trong đoạn thơ sau.

Hagrave;m Luocirc;ng hograve; hẹn socirc;ng Cầu

Boacute;ng dừa ocirc;m lấy boacute;ng cau trập trugrave;ng

Trời mưa mắt laacute; rung rung

Tri acirc;m đacirc;u coacute; ngại ngugrave;ng đường xa

Cacirc;u thơ quyện thắm phugrave; sa

Chaacute;y lecirc;n thagrave;nh lửa cho ta nhớ migrave;nh.

ĐỀ LUYỆN TẬP SỐ 2

I. Trắc nghiệm (3 điểm)

1. Hoaacute;n dụ lagrave;:

A. Gọi tecirc;n sự vật, hiện tượng nagrave;y bằng tecirc;n sự vật, hiện tượng khaacute;c coacute; neacute;t tương đồng với noacute;.

B. Gọi tecirc;n sự vật, hiện tượng, khaacute;i niệm nagrave;y bằng tecirc;n sự vật, hiện tượng khaacute;i niệm khaacute;c coacute; quan hệ gần gũi với noacute;.

C. Đối chiếu sự vật, sự việc nagrave;y với sự vật, sự việc khaacute;c coacute; neacute;t tương đồng.

D. Tất cả đều đuacute;ng.

2. Trong bagrave;i ca dao sau coacute; sử dụng biện phaacute;p tu từ nagrave;o?

Mồ hocirc;i magrave; chảy xuống đồng

Luacute;a mọc trugrave;ng trugrave;ng saacute;ng cả đồi nương

3. Trong caacute;c từ sau, từ nagrave;o khocirc;ng phải lagrave; từ Haacute;n Việt?

II. Tự luận (7 điểm)

4. Phacirc;n tiacute;ch taacute;c dụng của biện phaacute;p tu từ so saacute;nh cacirc;u ca dao sau: (2 điểm)

Đường vocirc; xứ Nghệ quanh quanh

Non xanh nước biếc như tranh họa đồ

5. So saacute;nh để thấy được điểm giống nhau vagrave; khaacute;c nhau giữa ẩn dụ vagrave; hoaacute;n dụ. Lấy viacute; dụ minh họa. (2,5 điểm)

6. Viết một đoạn văn ngắn khoảng 8 ndash; 15 dograve;ng tả cảnh mặt trời mọc (coacute; sử dụng caacute;c pheacute;p: so saacute;nh, nhacirc;n hoacute;a, ẩn dụ, hoaacute;n dụ). (2,5 điểm)

Ẩn dụ

Hoaacute;n dụ

Giống nhau

- Đều gọi tecirc;n sự vật, hiện tượng nagrave;y bằng tecirc;n sự vật hiện tượng khaacute;c.

- Đều coacute; taacute;c dụng lagrave;m tăng sức gợi higrave;nh, gợi cảm cho sự diễn đạt.

Khaacute;c nhau

Giữa hai sự vật, hiện tượng coacute; neacute;t tương đồng.

Giữa hai sự vật, hiện tượng coacute; quan hệ gần gũi.

Viacute; dụ:

Ngagrave;y ngagrave;y Mặt Trời đi qua trecirc;n lăng

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

 Higrave;nh ảnh Baacute;c Hồ được viacute; với mặt trời. Mặt trời soi saacute;ng, đem lại sự sống cho muocirc;n loagrave;i, muocirc;n vật. Baacute;c Hồ lagrave; người soi đường chỉ lối cho dacirc;n tộc Việt Nam.

Bagrave;n tay ta lagrave;m necirc;n tất cả

Coacute; sức người sỏi đaacute; cũng thagrave;nh cơm

 Bagrave;n tay lagrave; chỉ sức lao động của con người (Bagrave;n tay vagrave; con người coacute; mối quan hệ gần gũi, quan hệ giữa bộ phận vagrave; toagrave;n thể).