Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 20: VAI TRÒ, CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN BỐ CÁC NGÀNH DỊCH VỤ

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ: 

• Khái quát được vai trò của các ngành dịch vụ đối với sản xuất, đời sống và xã hội.
• Phân tích được các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ (trình độ kinh tế, dân cư, thị trường, công nghệ...).

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
• Tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực riêng: 

• Nhận thức khoa học Địa lí: phân tích được mối quan hệ giữa các nhân tố đối với sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ.

Năng lực số (NLS):

• 1.1.NC1b: Tìm kiếm và lọc dữ liệu, thông tin và nội dung số (HS áp dụng kỹ thuật tìm kiếm để lấy được dữ liệu, thông tin thực tế về ngành dịch vụ từ các nguồn chính thống trên môi trường số ở Hoạt động 1 - Tìm hiểu vai trò của ngành dịch vụ).
• 2.1.NC1a: Tương tác thông qua công nghệ số (HS sử dụng thiết bị số cá nhân để theo dõi video AI và trả lời câu hỏi tương tác trực tuyến ở Hoạt động Khởi động, làm bài tập trắc nghiệm trực tuyến thời gian thực trên giao diện Quizizz/ website kenhhoctap.edu.vn ở Hoạt động Luyện tập).   
• 5.3.NC1a: Áp dụng được các công cụ và công nghệ số khác nhau để tạo ra kiến thức cũng như các quy trình và sản phẩm đổi mới (HS sử dụng sáng tạo các công cụ số như phần mềm sơ đồ tư duy Canva, MindMeister hoặc ứng dụng thiết kế để hệ thống hóa kiến thức và trình bày sản phẩm học tập ở Hoạt động Luyện tập và Hoạt động Vận dụng).

Năng lực AI:

• 12.A1.2: Tính chủ động của con người / AI nâng cao năng lực con người (HS sử dụng AI tạo sinh để gợi ý các ví dụ thực tế về vai trò dịch vụ, chủ động so sánh, đối chiếu chéo thông tin AI cung cấp với SGK và tài liệu chính thống để đánh giá tính xác thực).
• 12.D1.1: AI và xã hội / Tác động của AI đối với xã hội (HS nhận thức và phân tích được tác động của AI/công nghệ số đến sự thay đổi nhân tố khoa học công nghệ, tạo ra các mô hình dịch vụ số mới trong nền kinh tế).

3. Phẩm chất

• Đồng tình, ủng hộ các giải pháp phát triển các hoạt động dịch vụ ở nước ta. 

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC 

1. Đối với giáo viên

• KHBD, SGK, SGV, SBT Địa lí 12.
• Tranh ảnh, video,…liên quan đến ngành dịch vụ
• Máy tính, máy chiếu (nếu có).
• Link bài báo điện tử, các prompt (câu lệnh) mẫu cho AI.
• Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.

2. Đối với học sinh

• SGK, SBT Địa lí 12. 
• Thiết bị điện tử có kết nối internet, cài đặt sẵn ứng dụng Chatbot AI (Gemini/ChatGPT) và ứng dụng quét mã QR.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo sự hứng khởi cho HS và hình thành những từ khóa có liên quan đến bài học. 

b. Nội dung: 

GV tổ chức cho HS đọc bài báo Làng du lịch cộng đồng “cất cánh” trên trang web của Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam. HS trả lời câu hỏi liên quan đến sự phát triển của du lịch. 

c. Sản phẩm: Sự phát triển của du lịch. 

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV yêu cầu HS đọc đoạn trích trong bài báo Làng du lịch cộng đồng “cất cánh” của hai tác giả Mai Cường - Hữu Phúc trên Báo Sài Gòn Giải Phóng, số đăng ngày 30/01/2023:

- HS quan sát đoạn trích và trả lời câu hỏi: Theo em, để du lịch cộng đồng ở Tây Nguyên “cất cánh” thì cần có những điều kiện gì?

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức đã học, hiểu biết thực tế và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

GV mời HS đưa ra câu trả lời.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và kết luận:

Để du lịch cộng đồng ở Tây Nguyên “cất cánh”, ngoài việc cần có kế hoạch tổ chức du lịch rõ ràng cho du khách, cải thiện cơ sở vật chất, tạo ra nhiều hình thức du lịch mới mẻ, độc đáo thì điều quan trọng nhất cần phải gắn liền phát triển du lịch với việc bảo tồn di sản văn hoá truyền thống. 

- GV dẫn dắt HS vào bài học: Dịch vụ là ngành kinh tế quan trọng, phục vụ nhu cầu của sản xuất và đời sống con người. Ở nước ta, dịch vụ chiến tỏ trọng cao trong cơ cấu kinh tế và phát triển ngày càng đa dạng. Các ngành dịch vụ có vai trò gì đối với kinh tế, xã hội? Những nhân tố nào ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ? Chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay – Bài 20: Vai trò, các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ.

[12.A1.2: HS chủ động tiếp nhận thông tin từ video được tạo bởi công cụ AI để nhận diện vấn đề học tập và đưa ra nhận xét cá nhân.]

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1. Tìm hiểu vai trò của ngành dịch vụ 

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được khái quát vai trò của các ngành dịch vụ ở nước ta. 

b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, khai thác thông tin mục I SGK tr.87 và trả lời câu hỏi: Trình bày vai trò của ngành dịch vụ ở nước ta.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về vai trò của ngành dịch vụ.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Hoạt động 2. Tìm hiểu các nhân tố ảnh hưởng của các ngành dịch vụ.

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS phân tích được các nhân tố ảnh hưởng của các ngành dịch vụ. 

b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác thông tin mục II SGK tr.88 – tr.89 và hoàn thành Phiếu học tập số 1 và trả lời câu hỏi: Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ ở nước ta. 

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ. 

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS củng cố kiến thức đã học về Vai trò, nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành du lịch.

b. Nội dung: 

- GV cho HS làm Phiếu bài tập trắc nghiệm về Vai trò, nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành du lịch.

- GV cho HS trả lời câu hỏi bài tập phần Luyện tập SGK tr.89.

c. Sản phẩm: Đáp án của HS và chuẩn kiến thức của GV. 

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Củng cố kiến thức đã học về Vai trò, nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ.

- Liên hệ, vận dụng kiến thức đã học vào cuộc sống. 

b. Nội dung: GV yêu cầu HS hoàn thành bài tập phần Vận dụng SGK tr.83. 

c. Sản phẩm: Bài viết hoặc Infographic sinh động.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, thực hiện nhiệm vụ: Tìm hiểu về một ngành dịch vụ có ảnh hưởng đến kinh tế và đời sống người dân tại địa phương em.

- GV hướng dẫn HS: Viết báo cáo ngắn (khoảng 150 chữ) hoặc làm Infographic về một ngành dịch vụ đang phát triển tại địa phương em.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức đã học, sưu tầm thêm thông tin trên sách, báo, internet để hoàn thành nhiệm vụ.

- [12.D1.1 HS ứng dụng AI làm công cụ trợ lý hỗ trợ xây dựng dàn ý bài báo cáo, giữ vai trò chủ động kiểm soát và hoàn thiện nội dung sản phẩm.

- [5.3.NC1a]: Sử dụng Canva/PowerPoint để thiết kế sản phẩm.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

HS báo cáo sản phẩm vào tiết học sau. 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

GV nhận xét, đánh giá, kết thúc tiết học.

* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Ôn lại kiến thức đã học:  

+ Vai trò của ngành dịch vụ nước ta. 

+ Ảnh hưởng của các nhân tố đến ngành dịch vụ. 

- Hoàn thành bài tập phần Luyện tập, Vận dụng SGK tr.89.

- Làm bài tập Bài 20 – SBT Địa lí 12.

- Đọc và tìm hiểu trước nội dung Bài 21 – Giao thông vận tải và bưu chính viễn thông.