Ngày soạn: …/…/…

Ngày dạy: …/…/…

TIẾT   : VĂN BẢN MẤY Ý NGHĨ VỀ THƠ

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ: 

• HS cần vận dụng những kiến thức về thơ, khả năng cảm thụ thơ để hiểu được quan điểm của tác giả thể hiện qua bài viết cũng như cách trình bày quan điểm trong một văn bản nghị luận văn học.
• HS nhận biết luận đề, các luận điểm của văn bản, cách sử dụng lí lẽ bằng chứng, cách phối hợp các thao tác nghị luận để văn bản có sức thuyết phục.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Năng lực tự học và tự chủ: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát hình ảnh đề hiểu về thơ.
• Năng lực giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm để thực hiện phiếu học tập, hợp tác để giải quyết vấn đề về văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.
• Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Thu thập và làm rõ các thông tin liên quan đến bài học; biết đề xuất và phân tích được một số giải pháp giải quyết vấn đề.

Năng lực đặc thù

• Năng lực thu thập thông tin liên quan đến văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.

Năng lực số

• 2.1.NC1a: Thành thạo khai thác và thẩm định các nguồn tư liệu số về tiểu sử Nguyễn Đình Thi và bối cảnh Hội nghị văn nghệ tại Việt Bắc năm 1948.
• 6.1.NC1a: Sử dụng các công cụ kỹ thuật số để sơ đồ hóa cấu trúc hệ thống luận điểm, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản nghị luận.
• 6.3.NC1a: Khai thác trí tuệ nhân tạo (AI) để đối chiếu các quan niệm về thơ của tác giả với các định nghĩa hiện đại, từ đó đánh giá tính bền vững của các tư tưởng lý luận.

Năng lực AI:

• 12.B1.1: Vấn đề đạo đức của AI (Học sinh phân tích được nguyên nhân dẫn đến các sai lệch về mặt ngữ nghĩa và sự thiếu hụt cảm xúc thẩm mỹ trong các sản phẩm phân tích thơ do AI tạo sinh thực hiện; từ đó hiểu rõ ranh giới giữa việc "mô phỏng ngôn ngữ" của máy và "rung động tâm hồn" thực sự của con người trong Hoạt động 2 - Khám phá văn bản).
• 12.A2.1: Nguyên tắc đạo đức khi thiết kế/làm việc với AI (Học sinh thực hành soạn thảo và cam kết tuân thủ bộ nguyên tắc cá nhân khi ứng dụng AI làm trợ lý ý tưởng, nhằm đảm bảo tính minh bạch học thuật, trách nhiệm giải trình và giữ vững tiếng nói cảm xúc độc bản của mình trong Hoạt động 4 - Vận dụng).

3. Phẩm chất

• Hiểu được giá trị của sáng tạo đối với cuộc sống.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

-   KHBD

• SGK, SGV Ngữ văn 12;
• Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi;
• Tranh ảnh về tác giả, tác phẩm;
• Bảng phân công nhiệm vụ cho HS hoạt động trên lớp;
• Bảng giao nhiệm vụ học tập cho HS ở nhà;
• Máy tính, máy chiếu.
• Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
• Công cụ AI hỗ trợ: ChatGPT, Copilot.

2. Đối với HS

• SGK, SBT Ngữ văn 12.
• Sách tham khảo, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học…
• Bảng giao nhiệm vụ học tập đã chuẩn bị ở nhà.
• Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của mình. 

b. Nội dung: GV đưa câu hỏi để HS suy ngẫm trả lời.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- Bạn đã đọc bài phê bình văn học nào chưa? Tác giả nào khiến bạn ấn tượng nhất hãy chia sẻ cho các bạn cùng nghe?

- GV tiếp tục chiếu cho HS xem video AI được thiết kế riêng cho bài học và yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS liên hệ thực tế, dựa vào hiểu biết của bản thân cùng trả lời câu hỏi.

- HS xem video và trả lời câu hỏi. 

- GV quan sát, hỗ trợ HS thực hiện (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1-2 HS trả lời câu hỏi.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, có thể phản biện nếu thấy không đúng.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức: HS tự do phát biểu cảm nhận của mình.

- GV dẫn dắt vào bài học mới: Nguyễn Đình Thi được biết đến là một tác gia đa tài không chỉ làm thơ, sáng tác nhạc ông còn là một nhà phê bình văn học vô cùng xuất chúng. Hãy cùng tìm hiểu tiểu luận Mấy ý nghĩ về thơ của ông trong bài học hôm nay.

[2.1.NC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số)].

2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Đọc văn bản

a. Mục tiêu: Nắm được những thông tin về tác giả tác phẩm và đọc văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến tác giả Nguyễn Đình Thi và văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến tác giả Nguyễn Đình Thi và văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 2: Khám phá văn bản 

1. Mục tiêu: HS vận dụng các tri thức ngữ văn để tìm hiểu theo đúng đặc trưng của thể loại trên các phương diện như:

+ Nhận biết và phân tích được nội dung của luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng tiêu biểu, chỉ ra mối liên hệ của chúng.

+ Nhận biết được mục đích của người viết, biết tiếp nhận đánh giá, phê bình nội dung văn bản với tư duy phê phán, dựa trên trải nghiệm của người đọc.

1. Nội dung: Sử dụng SGK chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời các câu hỏi liên quan đến văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.
2. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến văn bản Mấy ý nghĩ về thơ.
3. Tổ chức thực hiện 

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức về văn bản Mấy ý nghĩ về thơ đã học.

b. Nội dung:  Sử dụng SGK, kiến thức đã học để trả lời các câu hỏi liên quan.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời HS chọn.

d. Tổ chức thực hiện

Nhiệm vụ 1: Trả lời câu hỏi trắc nghiệm

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập.

- GV sử dụng các công cụ sáng tạo bài tập tương tác như Kahoot!, Quizizz, ActivePresenter,… để cùng học sinh ôn tập lại những nội dung vừa học trong bài.

- GV gửi link cho HS để thực hiện làm bài.

- GV lần lượt nêu các câu hỏi:

THAM KHẢO: Sử dụng ứng dụng kenhhoctap.edu.vn để tham khảo và cho học sinh làm trắc nghiệm online.

Link:https://kenhhoctap.edu.vn/bai-tap/trac-nghiem-ngu-van-12-ket-noi-bai-3-van-ban-3-may-y-nghi-ve-tho

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ:

- HS vận dụng kiến thức đã học về văn bản Mấy ý nghĩ về thơ hoàn thành Phiếu bài tập. 

- GV quan sát, hỗ trợ HS thực hiện (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV quan sát bảng kết quả trò chơi của HS, lắng nghe và giải đáp thắc mắc của HS. 

- GV mời một số HS khác đọc đáp án khác (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn đáp án:

[5.2.NC1a: HS tham gia trò chơi trắc nghiệm củng cố trên ứng dụng tương tác trực tuyến để giáo viên thu thập dữ liệu học tập tức thời.]

Nhiệm vụ 2: Luyện tập theo văn bản

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập.

Câu 1: Nội dung nghị luận của văn bản còn có ý nghĩa đối với thực tế sáng tác thơ hiện nay nữa không? Vì sao?

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ:

- HS vận dụng kiến thức đã học về văn bản Mấy ý nghĩ về thơ trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hỗ trợ HS thực hiện (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 2 – 3 HS đọc đáp án trước lớp. 

- GV mời một số HS khác đọc đáp án khác (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn đáp án:

- GV gợi ý:

Câu 1: 

Nội dung nghị luận của văn bản còn có ý nghĩa đối với thực tế sáng tác thơ hiện nay:

Những ý kiến được trình bày trong bài viết như đầu mối của thơ là ở bên trong tâm hồn con người, thơ là tiếng nói của cảm xúc mãnh liệt, tư tưởng của thơ phải nằm trong cảm xúc, hình ảnh có vai trò rất lớn trong việc biểu đạt nội dung cảm xúc thơ, ngôn từ trong thơ cần được lựa chọn kĩ càng, phải có nhịp điệu, giao điệu, thơ có thể có vần hoặc không vần, thơ có thể tìm kiếm mọi hình thức biểu hiện khác nhau… đều rất thỏa đáng và phù hợp với thơ hiện nay.

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS nâng cao, mở rộng kiến thức.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS làm bài tập vận dụng. 

c. Sản phẩm học tập: Phần trả lời của HS và chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..