GA tích hợp NLS và AI Ngữ văn 12 Bài 9: Trở về

Giáo án năng lực số và AI Ngữ văn 12 Bài 9: Trở về được biên soạn theo định hướng phát triển phẩm chất – năng lực. Nội dung có tích hợp NLS và AI giúp HS rèn luyện khả năng ứng dụng công nghệ, thao tác số ngay trong tiết học. Tài liệu ở dạng file Word, dễ chỉnh sửa – dễ tải về, phù hợp cho GV sử dụng từ năm học 2026.

Nội dung chi tiết

Ngày soạn: …/…/…

Ngày dạy: …/…/…

TIẾT : VĂN BẢN TRỞ VỀ

(2 tiết)

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

HS nhận biết và đánh giá được thông điệp của đoạn trích văn bản, kết nối được thông điệp đó với chủ đề, tư tưởng và cảm hứng của tác phẩm Ông già và biển cả.
HS nhận biết và phân tích được những điểm đặc sắc nghệ thuật gắn liền với phong cách sáng tác của hê-minh-uê thể hiện trong đoạn trích.
HS vận dụng được những kĩ năng sau khi học văn bản để đọc hiểu một văn bản tự sự khác.

2. Năng lực

Năng lực chung:

Năng lực tự học và tự chủ: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát hình ảnh đề hiểu văn bản Trở về.
Năng lực giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm để thực hiện phiếu học tập, hợp tác để giải quyết vấn đề về văn bản văn bản Trở về.
Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Thu thập và làm rõ các thông tin liên quan đến bài học; biết đề xuất và phân tích được một số giải pháp giải quyết vấn đề.

Năng lực đặc thù

Năng lực thu thập thông tin liên quan đến văn bản Trở về.

Năng lực số

1.1.NC1a: Truy xuất tư liệu số về cuộc đời Hemingway và bối cảnh sáng tác tại Cuba qua các nguồn lưu trữ quốc tế.
6.1.NC1a: Sử dụng AI để phân tích cấu trúc "phần chìm" của ngôn ngữ đối thoại và độc thoại nội tâm trong văn bản.
3.1.NC1a: Trực quan hóa sơ đồ tóm tắt nguyên lý "Tảng băng trôi" bằng các công cụ đồ họa số.

Năng lực AI

12.C2.1: Các yêu cầu dành cho công cụ AI hỗ trợ các hoạt động học tập và xã hội (Học sinh biết cách tùy chỉnh yêu cầu hệ thống AI thông qua việc xây dựng các câu lệnh prompt bối cảnh phức hợp và phân vai "chuyên gia thi pháp học/nhà nghiên cứu văn học" để AI hỗ trợ bóc tách và phân tích cấu trúc "phần chìm" của ngôn ngữ đối thoại và độc thoại nội tâm trong Hoạt động 2 - Nhiệm vụ 1)
12.B1.1: Vấn đề đạo đức của AI (Học sinh chỉ ra và phân tích được nguyên nhân cốt lõi dẫn đến các phản hồi sai lệch, lỗi rập khuôn hoặc ảo giác thông tin của hệ thống AI khi được yêu cầu phân tích các sắc thái ẩn dụ, độc thoại nội tâm phức tạp của nhân vật Xan-ti-a-gô do giới hạn thuật toán xác suất và dữ liệu huấn luyện đầu vào trong Hoạt động 2 - Nhiệm vụ 1)
12.A3.1: Trách nhiệm công dân trong xã hội có AI (Học sinh nâng cao ý thức về tính trung thực, đạo đức số và trách nhiệm học thuật; cam kết sử dụng AI đúng chuẩn mực hỗ trợ kỹ thuật âm thanh, không lạm dụng công nghệ giả lập giọng nói để đọc thay thế mình nhằm bảo vệ liêm chính học thuật trong Hoạt động 4 - Vận dụng)

3. Phẩm chất

Có lòng can đảm, tự tin dám nghĩ dám làm, tôn trọng bản thân và tôn trọng sự khác biệt.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

- KHBD

SGK, SGV Ngữ văn 12;
Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi;
Tranh ảnh về tác giả, tác phẩm;
Bảng phân công nhiệm vụ cho HS hoạt động trên lớp;
Bảng giao nhiệm vụ học tập cho HS ở nhà;
Máy tính, máy chiếu.
Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
Công cụ AI hỗ trợ: ChatGPT, Copilot.

2. Đối với HS

SGK, SBT Ngữ văn 12.
Sách tham khảo, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học…
Bảng giao nhiệm vụ học tập đã chuẩn bị ở nhà.
Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của mình.

b. Nội dung: GV đặt câu hỏi để HS trả lời về hành trình tưởng như vượt quá sức của bản thân mà em đã từng trải qua hoặc đã từng biết.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV đặt câu hỏi cho HS: Hãy chia sẻ về một hành trình tưởng như vượt quá sức của bản thân mà em đã từng trải qua hoặc đã từng biết.

- GV tiếp tục chiếu cho HS xem video AI được thiết kế riêng cho bài học và yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS liên hệ thực tế, dựa vào hiểu biết của bản thân cùng trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hỗ trợ HS thực hiện (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1-2 HS trả lời câu hỏi.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, có thể phản biện nếu thấy không đúng.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức: HS tự do phát biểu cảm nhận của mình.

- GV dẫn dắt vào bài học mới: Ơ-nít Hê-minh-uê là một trong những tác giả nổi tiếng có ảnh hưởng sâu rộng đến nền văn học thế giới. Chắc hẳn trong số chúng ta đã từng ít nhất một lần biết đến tác phẩm của ông và trong bài học hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu văn bản Trở về của ông.

[2.1.NC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số)].

2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Đọc văn bản

a. Mục tiêu: Nắm được những thông tin về tác giả Ơ-nít Hê-minh-uê và đọc văn bản Trở về.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến tác giả Ơ-nít Hê-minh-uê và văn bản Trở về.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến tác giả Ơ-nít Hê-minh-uê và văn bản Trở về.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 2: Khám phá văn bản

a. Mục tiêu: Chỉ ra và đánh giá được thông điệp của văn bản, kết nối được thông điệp đó với chủ đề, tư tưởng và cảm hứng của tác phẩm Ông già và biển cả.

b. Nội dung: Sử dụng SGK chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời các câu hỏi liên quan đến văn bản Trở về.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến văn bản Trở về.

d. Tổ chức thực hiện