A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho HS từng bước làm quen với bài học.

b. Tổ chức thực hiện

- GV yêu cầu HS làm việc nhóm đôi và thảo luận: Từng em giới thiệu một công trình xây dựng mà em yêu thích.

- GV tổ chức cho HS xem tranh, liên hệ nội dung khởi động với nội dung tranh.

- GV tổ chức cho HS đọc tên và phán đoán nội dung bài học.

- GV mời đại điện 1 – 2 HS chia sẻ trước lớp, các HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung ( nếu có).

- GV nhận xét, đánh giá và khen ngợi HS.

- GV giới thiệu bài học mới và ghi tên bài đọc: Về ngôi nhà đang xây.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Luyện đọc thành tiếng

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Lắng nghe GV đọc mẫu, hướng dẫn đọc, luyện đọc từ khó, luyện cách ngắt nghỉ và đọc câu thể hiện cảm xúc của bài thơ.

- Đọc được bài đọc trong nhóm và trước lớp.

b. Tổ chức thực hiện

- GV đọc mẫu cho HS nghe: thể hiện giọng đọc khác nhau phù hợp với lời thơ (khi là giọng kể chuyện chậm rãi, nhẹ nhàng, khi là giọng ngạc nhiên, thích thú của các bạn nhỏ trước những hình ảnh đẹp về ngôi nhà đang xây); biết ngắt nghỉ hơi đúng nhịp thơ trong bài thơ viết theo thể tự do (câu thơ dài – ngắn đan xen).

- GV hướng dẫn HS đọc, luyện đọc một số từ khó, hướng dẫn đọc diễn cảm, nhấn giọng vào những từ ngữ quan trọng:

+ GV hướng dẫn HS đọc (nếu trong lớp còn nhiều em phát âm sai).

+ Đọc diễn cảm, nhấn giọng vào những từ ngữ quan trọng, VD: che chở, nhú lên, huơ huơ, tựa vào, sẫm biếc, thở ra, rót vào, …

- GV hướng dẫn HS đọc mục giải nghĩa SGK tr.114:

+ Trụ bê tông: cột thường được đúc bằng xi măng, có cốt sắt bên trong.

+ Thợ nề (ít dùng): thợ xây.

+ Cái bay: dụng cụ của thợ nề, gồm một miếng thép mỏng hình lá, tra vào cán, dùng để xây, trát, láng.

- GV hướng dẫn HS tra từ điển một số từ như: rãnh tường, trát vữa,…

Hoạt động 2: Luyện đọc hiểu

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Đọc thầm lại bài đọc và trả lời các câu hỏi liên quan đến bài đọc.

- Nắm được nội dung, ý nghĩa của bài đọc.

b. Tổ chức thực hiện

- GV tổ chức cho HS đọc thầm lại bài đọc và thảo luận trong nhóm hoặc nhóm nhỏ để trả lời từng câu hỏi:

+ Câu 1: Theo cảm nhận của các bạn nhỏ, ngôi nhà đang xây hiện ra như thế nào?

+ Câu 2: Tìm trong bài những hình ảnh so sánh, nhân hoá và cho biết tác dụng của chúng trong việc miêu tả ngôi nhà dạng xây.

+ Câu 3: Những chi tiết nào cho thấy cảnh vật thiên nhiên mang đến sự sống động cho ngôi nhà đang xây?

+ Câu 4: Nêu cảm nghĩ của em khi đọc hai dòng thơ “Ngôi nhà như trẻ nhỏ/ Lớn lên với trời xanh..."

+ Câu 5: Theo em, hình ảnh ngôi nhà đang xây nói lên điều gì về cuộc sống trên đất nước ta?

- GV mời 1 – 2 HS trả lời câu hỏi, các HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung (nếu có).

- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án:

+ Câu 1:

• Giàn giáo tựa cái lồng che chở.
• Trụ bê tông nhú lên như một mầm cây.
• Ngôi nhà đang xây dở tựa vào nền trời sẫm biếc, thở ra mùi vôi vữa nồng hăng, trông nó giống như bài thơ sắp làm xong, lại giống như bức tranh còn nguyên màu vôi gạch,...

+ Câu 2:

• Giàn giáo tựa cái lồng che chở: Hình ảnh so sánh.
• Trụ bê tông nhú lên như một mầm cây: Hình ảnh so sánh.
• Ngôi nhà đang xây dở tựa vào nền trời sẫm biếc, thở ra mùi vôi vữa nồng hăng, trông nó giống như bài thơ sắp làm xong, lại giống như bức tranh còn nguyên màu vôi gạch: Hình ảnh nhân hóa và so sánh.
• Tác dụng của những hình ảnh so sánh và nhân hoá trong việc miêu tả ngôi nhà ngôi nhà gắn với những hình ảnh bất ngờ, khiến nó trở nên tươi mới, thú vị sống động và gần gũi.

+ Câu 3: Ngôi nhà đang xây còn ngổn ngang vật liệu xây dựng, giàn giáo, vôi vữa,... Nhưng trong mắt các bạn học sinh trên đường đi học về qua đây, ngôi nhà trở nên rất đẹp, rất ấm cúng, sống động nhờ có sự tô điểm của cảnh vật thiên nhiên:

Bầy chim đi ăn về

Rót vào ô cửa chưa sơn vài nốt nhạc.

Nắng đứng ngủ quên

Trên những bức tường

Làn gió nào về mang hương

Ủ đầy những rãnh tường chưa trát vữa.

+ Câu 4: Hai dòng thơ thể hiện cách cảm, cách nghĩ rất đáng yêu của các bạn học sinh. Ngôi nhà đang xây, đang được hoàn thiện mỗi ngày được ví như “trẻ nhỏ” đang lớn dần. Hình ảnh so sánh này rất thú vị, làm cho ngôi nhà trở nên đáng yêu, thân thiết, gần gũi với mọi người.

+ Câu 5: Đất nước ta đang mọc lên nhiều công trình xây dựng, đổi mới từng ngày. Hình ảnh ngôi nhà đang xây gợi liên tưởng về một đất nước đang trên đà phát triển, ngày một lớn mạnh và giàu đẹp. Liên tưởng, tưởng tượng này có đúng không còn phụ thuộc vào khát vọng, ý thức, trách nhiệm của mỗi công dân, trong đó có chúng ta. Đó cũng là sự tiếp bước cha ông làm cho đất nước ngày càng tươi đẹp, lớn mạnh.

Hoạt động 3: Luyện đọc lại.

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS tự đọc được diễn cảm cả bài Về ngôi nhà đang xây.

- Nhắc lại được nội dung, ý nghĩa bài đọc; học thuộc lòng bài thơ.

- Luyện đọc trong nhóm và trước lớp.

b. Tổ chức thực hiện

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nhắc lại nội dung, ý nghĩa bài đọc Về ngôi nhà đang xây.

- GV tổ chức cho HS làm việc cá nhân, học thuộc lòng bài thơ.

- GV tổ chức cho HS thi đọc thuộc lòng.

- GV nhận xét, đánh giá hoạt động của lớp.

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại nội dung bài đọc Về ngôi nhà đang xây:

b. Tổ chức thực hiện:

- GV tổ chức cho HS chơi trò chơi “Nhà thông thái”.

- GV chiếu các câu hỏi trắc nghiệm lên màn hình.

Câu 1: Bài thơ được sáng tác bởi nhà thơ nào?

A. Đồng Xuân Lan.

B. Nguyễn Đức Mậu.

C. Trần Đăng Khoa.

D. Nguyễn Quang Thiều.

Câu 2: Bài thơ được viết theo thể thơ nào?

A. 4 chữ.

B. Tự do.

C. 7 chữ.

D. Lục bát.

Câu 3: Thời gian “chúng em” thấy ngôi nhà xây dở là khi nào?

A. Buổi sáng.

B. Buổi chiều.

C. Buổi trưa.

D. Buổi tối.

Câu 4: Tính từ nào được dùng để miêu tả nền trời?

A. Sẫm biếc.

B. Xanh biếc.

C. Biếc sẫm.

D. Biếc xanh.

Câu 5: Trong bài thơ có những sự vật liên quan đến xây dựng nào được nhắc tới trong bài?

A. Giàn giáo, trụ bê tông, cái bay, vôi, gạch, vữa.

B. Giàn giáo, trụ bê tông, xi măng, cát, cái bay.

C. Giàn giáo, trụ bê tông, cái bang, mũ bảo hộ, cần cẩu.

D. Giàn giáo, trụ bê tông, xi măng, cần cẩu, cái bay.

- GV mời đại diện lần lượt HS trả lời. Các HS khác lắng nghe, bổ sung đáp án (nếu có).

- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án:

* CỦNG CỐ

- GV nhận xét, tóm tắt lại những nội dung chính của bài học.

- GV nhận xét, đánh giá sự tham gia của HS trong giờ học, khen ngợi những HS tích cực; nhắc nhở, động viên những HS còn chưa tích cực, nhút nhát.

* DẶN DÒ

- GV nhắc nhở HS:

+ Đọc lại bài Về ngôi nhà đang xây, hiểu ý nghĩa bài đọc.

+ Chia sẻ với người thân về bài đọc.

+ Đọc trước bài Luyện từ và câu – Viết hoa danh từ chung để thể hiện sự tôn trọng đặc biệt.

- HS hoạt động nhóm.

- HS xem tranh.

- HS thực hiện theo hướng dẫn của GV.

- HS chia sẻ trước lớp.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, chuẩn bị vào bài mới.

- HS đọc SGK.

- HS thực hiện theo hướng dẫn của GV.

- HS đọc mục giải nghĩa.

- HS tra từ điển.

- HS đọc bài và trả lời câu hỏi.

- HS trả lời.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS nhắc lại nội dung bài.

- HS học thuộc bài thơ.

- HS thi đọc.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS tham gia trò chơi.

- HS chú ý lên màn hình.

- HS trả lời.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, thực hiện.

TIẾT 2: VIẾT HOA DANH TỪ CHUNG ĐỂ THỂ HIỆN SỰ

TÔN TRỌNG ĐẶC BIỆT

Hoạt động 1: Hình thành kiến thức mới và thực hành, luyện tập

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Biết viết hoa danh từ chung để thể hiện sự tôn trọng đặc biệt.

- Vận dụng kiến thức vào làm bài tập và câu hỏi liên quan

b. Tổ chức thực hiện:

- GV tổ chức cho HS xác định yêu cầu BT1: Nêu điểm giống nhau về cách viết những từ in đậm trong các đoạn thơ dưới đây. Các từ đó có phải danh từ riêng không?

a. Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát

Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam

Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.

(Viễn Phương)

b. Giọt giọt mồ hôi rơi

Trên má anh vàng nghệ

Anh Vệ quốc quân ơi

Sao mà yêu anh thế!

(Tố Hữu)

- GV tổ chức cho HS làm việc nhóm đôi hoặc trong nhóm nhỏ để thực hiện yêu cầu hoạt động.

- GV mời 1 – 2 HS chia sẻ kết quả, các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung (nếu có).

- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án:

- GV giải thích thêm cho HS về danh từ riêng: Danh từ riêng là danh từ gọi tên một cá thể duy nhất. Còn những danh từ như vệ quốc quân vố là danh từ chung, có thể dùng để chỉ nhiều đối tượng khác nhau.

- GV giải thích cho HS nghĩa của từ vệ quốc quân: dùng để chỉ Quân đội Nhân dân Việt Nam thời kì đầu sau Cách mạng tháng Tám.

­- GV tổ chức cho HS xác định yêu cầu BT2: Cách viết các từ in đậm ở BT1 có tác dụng gì?

- GV tổ chức cho HS làm việc nhóm đôi để thực hiện yêu cầu.

- GV mời 1 – 2 nhóm HS chia sẻ kết quả, các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung (nếu có).

-HS xác định yêu cầu BT.

- HS hoạt động nhóm.

- HS chia sẻ kết quả.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS lắng nghe, tiếp thu.

- HS xác định yêu cầu BT.

- HS hoạt động nhóm.

- HS chia sẻ kết quả.