Giải Toán 9 kết nối: Bài 20 Định lí Viète và ứng dụng

Hướng dẫn giải Toán 9 kết nối tri thức: Giải Bài 20 Định lí Viète và ứng dụng. Bài được giải chi tiết, rõ ràng, dễ hiểu. Bài giải giúp học sinh nắm vững kiến thức trong sách giáo khoa, rèn kĩ năng giải bài tập và có phương pháp học tập hiệu quả.

Nội dung chi tiết

Mở đầu: Bác An có 40 m hàng rào lưới thép. Bác muốn dùng nó để rào xung quanh một mảnh đất trống đủ rộng thành một mảnh vườn hình chữ nhật có diện tích 96 mét vuông để trồng rau Tính chiều dài và chiều rộng của mảnh vườn đó.

Giải chi tiết:

Gọi chiều dài của mảnh vườn là x(m)

Chiều rộng mảnh vườn là 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Diện tích mảnh vườn là 96 1. ĐỊNH LÍ VIETE

=>x.(20-x)=96

⬄20x-1. ĐỊNH LÍ VIETE-96=0

⬄x=12 hoặc x=8(loại)

Vậy chiều dài của mảnh vườn là 12 m; chiều rộng của mảnh vườn là 8m.

1. ĐỊNH LÍ VIETE

Hoạt động 1 trang 21 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Nhắc lại công thức tính hai nghiệm 1. ĐỊNH LÍ VIETE của phương trình a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c=0

Giải chi tiết:

Nếu 1. ĐỊNH LÍ VIETE là nghiệm của phương trình a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c=0

1. ĐỊNH LÍ VIETE; 1. ĐỊNH LÍ VIETE;

Với Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Hoạt động 2 trang 21 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Từ kết quả HD1, hãy tính 1. ĐỊNH LÍ VIETE1. ĐỊNH LÍ VIETE

Giải chi tiết:

Ta có: 1. ĐỊNH LÍ VIETE+1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Mà Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETE thay vào ta được:

1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Luyện tập 1 trang 22 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Không giải phương trình, hãy tính biệt thức Δ(hoặc 1. ĐỊNH LÍ VIETE) để kiểm tra điều kiện có nghiệm, rồi tính tổng và tích các nghiệm của phương trình bậc hai sau:

a)21. ĐỊNH LÍ VIETE-7x+3=0

b)251. ĐỊNH LÍ VIETE-20x+4=0

c)21. ĐỊNH LÍ VIETE-4=0

Giải chi tiết:

a)21. ĐỊNH LÍ VIETE-7x+3=0

Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETEdo đó phương trình có hai nghiệm phân biệt.

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

b)251. ĐỊNH LÍ VIETE-20x+4=0

Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETEdo đó phương trình có nghiệm kép

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

c)21. ĐỊNH LÍ VIETE-4=0

Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETEdo đó phương trình có nghiệm kép

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

2. ÁP DỤNG ĐỊNH LÍ VIETE ĐỂ TÍNH NHẨM NGHIỆM

Hoạt động 3 trang 22 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Cho phương trình 21. ĐỊNH LÍ VIETE-7x+5=0.

a)Xác định các hệ số a,b,c rồi tính a+b+c.

b)Chứng tỏ rằng 1. ĐỊNH LÍ VIETE là một nghiệm của phương trình.

c)Dùng định lí viete để tìm nghiệm còn lại 1. ĐỊNH LÍ VIETE của phương trình.

Giải chi tiết:

a) Ta có a=2; b=-7; c=5

a+b+c=2+(-7)+5=0

b) Thay 1. ĐỊNH LÍ VIETE vào phương trình 21. ĐỊNH LÍ VIETE-7x+5 ta được:

2.1. ĐỊNH LÍ VIETE-7.1+5=0

Vậy 1. ĐỊNH LÍ VIETE là một nghiệm của phương trình.

c) Áp dụng định lí viete ta có:

1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

=> 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Hoạt động 4 trang 22 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Cho phương trình 31. ĐỊNH LÍ VIETE+5x+2=0

a)Xác định các hệ số a,b,c rồi tính a-b+c.

b)Chứng tỏ rằng 1. ĐỊNH LÍ VIETE là một nghiệm của phương trình.

c)Dùng định lí viete để tìm nghiệm còn lại 1. ĐỊNH LÍ VIETE của phương trình.

Giải chi tiết:

a) Ta có a=3; b=5; c=2

a-b+c=3-5+2=0

b) Thay 1. ĐỊNH LÍ VIETE vào phương trình 31. ĐỊNH LÍ VIETE+5x+2 ta được:

3.1. ĐỊNH LÍ VIETE+5.(-1)+2=0

Vậy 1. ĐỊNH LÍ VIETE là một nghiệm của phương trình.

c) Áp dụng định lí viete ta có:

1. ĐỊNH LÍ VIETE;

=> 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Luyện tập 2 trang 23 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Tính nhẩm nghiệm của các phương trình sau:

a)31. ĐỊNH LÍ VIETE-11x+8=0

b)41. ĐỊNH LÍ VIETE+15x+11=0

c)1. ĐỊNH LÍ VIETE+21. ĐỊNH LÍ VIETE+2=0

Giải chi tiết:

a) 31. ĐỊNH LÍ VIETE-11x+8=0

Ta có 3+(-11)+8=0

=> phương trình có hai nghiệm là 1. ĐỊNH LÍ VIETE

b)41. ĐỊNH LÍ VIETE+15x+11=0

Ta có 4-15+11=0

=> phương trình có hai nghiệm là 1. ĐỊNH LÍ VIETE

c)1. ĐỊNH LÍ VIETE+21. ĐỊNH LÍ VIETE+2=0

Ta có 1-21. ĐỊNH LÍ VIETE+21. ĐỊNH LÍ VIETEvà 1+21. ĐỊNH LÍ VIETE+21. ĐỊNH LÍ VIETE

=> không thể nhẩm nghiệm của phương trình.

3. TÌM HAI SỐ KHI BIẾT TỔNG VÀ TÍCH CỦA CHÚNG

Hoạt động 5 trang 23 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Giả sử hai số có tổng S=5 và tích P=6. Thực hiện các bước sau để lập phương trình bậc hai nhận hai số đó làm nghiệm.

a)Gọi một số là x. Tính số kia theo x.

b)Sử dụng kết quả ở câu a và giả thiết, hãy lập phương trình để tìm x.

Giải chi tiết:

a)Gọi 1. ĐỊNH LÍ VIETElà một nghiệm của phương trình.

=>1. ĐỊNH LÍ VIETE

b)1. ĐỊNH LÍ VIETE=6

1. ĐỊNH LÍ VIETE

Giải phương trình để tìm x.

Luyện tập 3 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Tìm hai số biết tổng của chúng bằng -11, tích của chúng bằng 28.

Giải chi tiết:

Hai số có tổng là -11 và 28 thì hai số đó là nghiệm của phương trình

1. ĐỊNH LÍ VIETE-(-11)x+28=0

1. ĐỊNH LÍ VIETE

⬄x=-7 và x=-4

Vậy hai số đó là -7;-4

Vận dụng trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Giải bài toán trong tình huống mở đấu

Mở đầu: Bác An có 40 m hàng rào lưới thép. Bác muốn dùng nó để rào xung quanh một mảnh đất trống đủ rộng thành một mảnh vườn hình chữ nhật có diện tích 96 mét vuông để trồng rau Tính chiều dài và chiều rộng của mảnh vườn đó.

Giải chi tiết:

Gọi chiều dài của mảnh vườn là x(m)

Chiều rộng mảnh vườn là 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Diện tích mảnh vườn là 96 1. ĐỊNH LÍ VIETE

=>x.(20-x)=96

⬄20x-1. ĐỊNH LÍ VIETE-96=0

⬄x=12 hoặc x=8(loại)

Vậy chiều dài của mảnh vườn là 12 m; chiều rộng của mảnh vườn là 8m.

4. GIẢI CHI TIẾT BÀI TẬP CUỐI SGK

Giải chi tiết bài 6.23 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Không giải phương trình, hãy tính tổng và tích các nghiệm(nếu có) của các phương trình sau:

a) 1. ĐỊNH LÍ VIETE-12x+8=0

b)21. ĐỊNH LÍ VIETE+11x-5=0

c)31. ĐỊNH LÍ VIETE-10=0

d)1. ĐỊNH LÍ VIETE-x+3=0

Giải chi tiết:

a) 1. ĐỊNH LÍ VIETE-12x+8=0

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE=12

1. ĐỊNH LÍ VIETE

b)21. ĐỊNH LÍ VIETE+11x-5=0

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

c)31. ĐỊNH LÍ VIETE-10=0

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE=3

1. ĐỊNH LÍ VIETE

d)1. ĐỊNH LÍ VIETE-x+3=0

Ta có 1. ĐỊNH LÍ VIETE=1

1. ĐỊNH LÍ VIETE

Giải chi tiết bài 6.24 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Tính nhẩm nghiệm của các phương trình sau:

a)21. ĐỊNH LÍ VIETE-9x+7=0

b)31. ĐỊNH LÍ VIETE+11x+8=0

c)71. ĐỊNH LÍ VIETE-15x+2=0, biết phương trình có một nghiệm 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Giải chi tiết:

a)21. ĐỊNH LÍ VIETE-9x+7=0

Ta có: 2+(-9)+7=0

=> phương trình có nghiệm 1. ĐỊNH LÍ VIETE1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

b)31. ĐỊNH LÍ VIETE+11x+8=0

Ta có: 3-11+8=0

=> phương trình có nghiệm 1. ĐỊNH LÍ VIETE1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

c)71. ĐỊNH LÍ VIETE-15x+2=0, biết phương trình có một nghiệm 1. ĐỊNH LÍ VIETE

Ta có: 1. ĐỊNH LÍ VIETE=1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE 1. ĐỊNH LÍ VIETE-2=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Giải chi tiết bài 6.25 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Tìm hai số u và v biết:

a)u+v=20; uv=99

b)u+v=2;uv=15

Giải chi tiết:

a)u+v=20; uv=99

Hai số cần tìm là nghiệm của phương trình 1. ĐỊNH LÍ VIETE-20x+99=0

Ta có: Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Suy ra phương trình có hai nghiệm

1. ĐỊNH LÍ VIETE=111. ĐỊNH LÍ VIETE =9

Vậy u=11; v=9 hoặc u=9; v=11

b)u+v=2;uv=15

Hai số cần tìm là nghiệm của phương trình 1. ĐỊNH LÍ VIETE-2x+15=0

Ta có: Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETE

Suy ra phương trình vô nghiệm

Vậy không tồn tại giá trị u, v thỏa mãn đề bài.

Giải chi tiết bài 6.26 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Chứng tỏ rằng nếu phương trình bậc hai a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c=0 có hai nghiệm là 1. ĐỊNH LÍ VIETE1. ĐỊNH LÍ VIETE thì đa thức a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c phân tích được thành nhân tử như sau:

a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c=a(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)

Giải chỉ tiết:

Xét vế phải ta có

VP= a(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)

⬄VP= (ax-1. ĐỊNH LÍ VIETE)(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)

⬄VP=1. ĐỊNH LÍ VIETE+ax1. ĐỊNH LÍ VIETE-a1. ĐỊNH LÍ VIETEx+a 1. ĐỊNH LÍ VIETE

⬄VP=1. ĐỊNH LÍ VIETE-ax(1. ĐỊNH LÍ VIETE)+ a 1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE

1. ĐỊNH LÍ VIETE;

Thay vào ta được

=>VP=1. ĐỊNH LÍ VIETE-ax.(1. ĐỊNH LÍ VIETE)+a.1. ĐỊNH LÍ VIETE

⬄VP=1. ĐỊNH LÍ VIETE=VT

Vậy a1. ĐỊNH LÍ VIETE+bx+c=a(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)(x-1. ĐỊNH LÍ VIETE)

Giải chi tiết bài 6.27 trang 24 sgk toán 9 tập 2 kết nối tri thức với cuộc sống

Một bể bơi hình chữ nhật có diện tích 500 1. ĐỊNH LÍ VIETE và chu vi là 150 m. Tính các kích thước của bể bơi này.

Giải chi tiết:

Chiều dài và chiều rộng cần tìm của bể bơi thỏa mãn phương trình

1. ĐỊNH LÍ VIETE-75x+500=0

Với 75 là nửa chu vi của hình chữ nhật.

Ta có: Δ=1. ĐỊNH LÍ VIETE3625

Suy ra phương trình có hai nghiệm

1. ĐỊNH LÍ VIETE=67,61. ĐỊNH LÍ VIETE =7,4

Vậy chiều dài của bể là 67,6 m

Chiều rộng của bể là 7,4m