CHỦ ĐỀ: HƯƠNG SẮC TRĂM MIỀN

BÀI 12: BÀI ĐỌC: VŨ ĐIỆU TRÊN NỀN THỔ CẨM (12 câu)

I. NHẬN BIẾT (05 CÂU)

Câu 1: Dân tộc Da dá có đặc điểm gì? (Nơi cư trú, đặc điểm nghề nghiệp, trang phục dân tộc, sinh hoạt văn hoá)

Trả lời:

Đặc điểm của dân tộc Da dá:

- Nơi cư trú: núi rừng Trường Sơn còn bảo lưu nhiều di sản văn hóa độc đáo.

- Nghề nghiệp: nghề dệt thổ cẩm.

- Trang phục dân tộc: được làm từ thổ cẩm luôn rực rỡ bởi những hoa văn dệt bằng hạt cườm.

- Sinh hoạt văn hoá: điệu múa Da dá.

Câu 2: Hoa văn trên bộ trang phục cổ truyền của người Cơ-tu có những điểm gì độc đáo?

Trả lời:

Hoa văn trên bộ trang phục cổ truyền của người Cơ-tu có những điểm độc đáo: trang trí trên nền vải thổ cẩm; có hoa văn da dá, mô phỏng điệu múa Da dá; hoa văn dệt bằng hạt cườm.

Câu 3: Phụ nữ Cơ-tu múa điệu Da dá như thế nào và để làm gì?

Trả lời:

- Phụ nữ Cơ-tu múa điệu Da dá bằng cách: Khi múa, đôi tay của người phụ nữ xoè lên trời như để cầu xin và đón nhận hạt lúa từ thần linh.

- Điệu múa da dá dùng để cầu mùa, thường được thực hiện trong các lễ hội cộng đồng của người Cơ-tu.

Câu 4: Ý nghĩa của động tác xoè tay lên trời trong điệu múa Da dá là gì?

Trả lời:

Ý nghĩa của động tác xoè tay lên trời trong điệu múa Da dá:

Cầu xin và đón nhận hạt lúa từ thần linh

Câu 5: Người thợ dệt Cơ - tu đã làm những hoa văn da dá trên váy, áo như thế nào?

Trả lời:

Hoa văn da dá trên váy, áo đã được những người thợ dệt Cơ-tu thực hiện: Bằng đôi tay khéo léo, người thợ dệt đã đính những hạt cườm trắng vào nền vải thô rám, tạo thành hoa văn da dá, trang trí trên váy, áo của phụ nữ.

II. KẾT NỐI (4 CÂU)

Câu 1: Trình bày nội dung chính của bài đọc Vũ điệu trên nền thổ cẩm

Trả lời:

Nội dung chính của bài đọc Vũ điệu trên nền thổ cẩm:

Trang phục truyền thống của dân tộc Cơ-tu mang những nét đặc trưng riêng, thể hiện trên những tấm vải thổ cẩm là cả ý nghĩa đẹp, một điệu múa từ lâu đời, ước mong về một cuộc sống đầy đủ, sung túc, ấm no và được mùa lớn.

Câu 2: Trình bày bố cục của bài đọc Vũ điệu trên nền thổ cẩm

Trả lời:

Bài đọc Vũ điệu trên nền thổ cẩm gồm 4 phần:

- Phần 1: Từ đầu đến “Da dá”: Giới thiệu trang phục cổ truyền của dân tộc Cơ-tu mô phỏng điệu múa Da dá.

- Phần 2: Tiếp theo đến “nhận hạt lúa từ thần linh”: Điệu múa Da dá.

- Phần 3: Tiếp theo đến “của phụ nữ”: Điệu múa Da dá được khắc họa một cách sống động trên nền thổ cẩm.

- Phần 4: Còn lại: Hoa văn Da dá mang đậm sắc thái đồng bào Cơ-tu.

Câu 3: Vì sao nói hoa văn da dá mang đậm sắc thái tộc người Cơ-tu?

Trả lời:

Hoa văn da dá mang đậm sắc thái tộc người Cơ-tu vì:

Hoa văn khắc hoạ điệu múa cầu mùa của phụ nữ Cơ-tu và được trang trí trên trang phục truyền thống của người Cơ-tu.

Câu 4: Qua bài đọc, tác giả muốn gửi gắm thông điệp gì?

Trả lời:

Qua bài đọc, tác giả muốn gửi gắm thông điệp:

Mỗi dân tộc trên đất nước ta đều có những di sản văn hoá độc đáo. Chúng ta cần trân trọng và biết lưu giữ những giá trị văn hoá độc đáo của đồng bào các dân tộc sống trên đất nước ta.

III.VẬN DỤNG (03 CÂU)

Câu 1: Em thuộc dân tộc gì? Hãy giới thiệu về trang phục truyền thống của dân tộc em

Trả lời:

Em thuộc dân tộc Kinh, dân tộc chiếm đa số tại Việt Nam. Trang phục truyền thống của dân tộc Kinh rất đa dạng và mang đậm nét văn hóa, nhưng tiêu biểu nhất chính là áo dài.

Áo dài là bộ trang phục thanh lịch và duyên dáng, gồm áo dài thân ôm sát kết hợp với quần lụa rộng, thường được may bằng các loại vải mềm mại như lụa, gấm hoặc nhung. Áo dài của phụ nữ thường có nhiều màu sắc rực rỡ và họa tiết tinh tế, trong khi áo dài của nam giới thường giản dị hơn với màu trầm, đi kèm khăn xếp truyền thống.

Trang phục này thường được mặc vào các dịp lễ hội, Tết Nguyên Đán, hoặc sự kiện quan trọng, thể hiện sự trang trọng và tôn vinh nét đẹp truyền thống. Áo dài không chỉ là biểu tượng văn hóa của dân tộc Kinh mà còn là niềm tự hào, được bạn bè quốc tế yêu mến và ngưỡng mộ

Câu 2: Hãy viết một đoạn văn (khoảng 7 - 8 dòng) giới thiệu về trang phục truyền thống của một dân tộc trên đất nước ta

Trả lời:

Trang phục truyền thống của người H'Mông là một nét đặc sắc trong văn hóa dân tộc của họ. Phụ nữ H'Mông thường mặc áo chàm dài, có cổ đứng, được thêu thùa cầu kỳ với nhiều họa tiết màu sắc tươi sáng, thể hiện sự khéo léo và tài năng của người phụ nữ. Áo thường kết hợp với váy xòe bằng vải chàm, được dệt và thêu bằng tay với các hoa văn đặc trưng như hoa, hình rồng, hình chim, thể hiện nét văn hóa đặc sắc của dân tộc H'Mông. Ngoài ra, phụ nữ H'Mông còn đội mũ bạc hoặc khăn quấn đầu, và đeo nhiều đồ trang sức bằng bạc như vòng tay, vòng cổ, tạo điểm nhấn nổi bật cho trang phục. Trang phục này không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn là biểu tượng của sự giàu có, sức khỏe và phẩm giá của người H'Mông, thường được mặc trong các dịp lễ hội, Tết Nguyên Đán, hoặc khi tham gia các buổi giao lưu văn hóa

Câu 3: Theo em, tại sao chúng ta cần gìn giữ và bảo tồn các di sản văn hoá?

Trả lời:

Chúng ta cần gìn giữ và bảo tồn các di sản văn hóa vì đó là những giá trị vô giá, lưu giữ tinh hoa và bản sắc riêng của mỗi dân tộc. Di sản văn hóa không chỉ là minh chứng sống động cho lịch sử, truyền thống mà còn là cầu nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai. Qua các di sản, thế hệ trẻ có thể hiểu thêm về nguồn cội, tự hào với những thành tựu mà cha ông để lại, từ đó ý thức hơn trong việc tiếp nối và phát huy. Ngoài ra, di sản văn hóa còn góp phần thúc đẩy du lịch, tạo nguồn kinh tế bền vững cho cộng đồng. Việc bảo tồn di sản cũng đồng nghĩa với việc bảo vệ môi trường văn hóa, tránh nguy cơ bị mai một trước sự phát triển của hiện đại hóa. Đặc biệt, trong bối cảnh hội nhập quốc tế, di sản giúp khẳng định vị thế và sự độc đáo của dân tộc trên trường thế giới. Nếu không bảo vệ, những giá trị ấy sẽ dần biến mất, để lại khoảng trống lớn cho văn hóa và lịch sử. Vì vậy, mỗi người cần có trách nhiệm chung tay giữ gìn để di sản mãi trường tồn với thời gian.