BÀI 23: LUYỆN TỪ VÀ CÂU: LUYỆN TẬP VỀ DẤU GẠCH NGANG

I. NHẬN BIẾT (2 câu)

Câu 1: Dấu gạch ngang (—) được sử dụng trong các trường hợp nào?

Trả lời:

Dấu gạch ngang được dùng trong các trường hợp sau:

• Chú thích hoặc giải thích thêm thông tin trong câu.
• Chỉ sự thay đổi đột ngột trong mạch văn.
• Tạo hiệu quả nhấn mạnh hoặc dựng câu nói gián đoạn.

Câu 2: Dấu gạch ngang có tác dụng gì trong câu văn?

Trả lời:

Dấu gạch ngang dùng để tách phần chú thích, phân cách các phần trong câu hoặc thể hiện sự thay đổi về nội dung, ý nghĩa trong câu.

II. KẾT NỐI (4 câu)

Câu 1: Viết một câu ví dụ có sử dụng dấu gạch ngang để nối hai phần của câu.

Trả lời:

"Hôm nay trời nắng đẹp — chúng tôi quyết định đi dã ngoại."

Câu 2: Dấu gạch ngang khác với dấu gạch dưới và dấu hai chấm như thế nào?

Trả lời:

Dấu gạch ngang (—) là dấu câu dùng để nối ý hoặc đánh dấu lời nói.

Dấu gạch dưới (_) thường dùng để nhấn mạnh hoặc để trống chỗ cần điền.

Dấu hai chấm (:) dùng để giới thiệu, liệt kê hoặc giải thích.

Câu 3: Tại sao việc sử dụng dấu gạch ngang lại quan trọng trong văn viết?

Trả lời:

Việc sử dụng dấu gạch ngang giúp làm rõ nghĩa câu, phân tách các ý tưởng, và làm cho văn bản trở nên mạch lạc, dễ hiểu hơn.

Câu 4: Hãy nêu một số dấu câu khác mà em thường sử dụng trong văn viết và chức năng của chúng.

Trả lời:

Một số dấu câu thường sử dụng bao gồm:

• Dấu chấm (.) để kết thúc câu.
• Dấu phẩy (,) để ngắt quãng trong câu.
• Dấu hỏi (?) để đặt câu hỏi.
• Dấu cảm thán (!) để thể hiện cảm xúc mạnh mẽ.

III. VẬN DỤNG (5 câu)

Câu 1: Trong câu "Chú em - con trai của bác Ba - rất thích học toán", dấu gạch ngang có tác dụng gì?

Trả lời:

Dấu gạch ngang trong câu này có tác dụng chú thích hoặc giải thích thêm về "chú em", tức là giải thích "chú em" là con trai của bác Ba.

Câu 2: Dấu gạch ngang trong câu sau có tác dụng gì?
"Lâm không biết rằng - trong lúc ấy - tất cả bạn bè đều đang chờ đợi cậu."

Trả lời:

Dấu gạch ngang trong câu này dùng để tách phần chú thích (là "trong lúc ấy"), làm rõ thời điểm hành động đang xảy ra. Câu này giúp người đọc hiểu rõ hơn về tình huống mà Lâm đang gặp phải.

Câu 3: Câu sau có sử dụng dấu gạch ngang đúng cách không? Giải thích vì sao.
"Đoàn đi thăm di tích - nơi gắn liền với chiến thắng lịch sử."

Trả lời:

Câu trên sử dụng dấu gạch ngang đúng cách để chú thích về "di tích", giải thích thêm về di tích đó là "nơi gắn liền với chiến thắng lịch sử". Dấu gạch ngang giúp bổ sung thông tin rõ ràng và chính xác.

Câu 4: Sửa lại câu sau sao cho đúng cách sử dụng dấu gạch ngang:
"Mai - cô bạn thân của tôi không thích ăn bánh kem."

Trả lời:

Câu sửa lại đúng là:
"Mai - cô bạn thân của tôi - không thích ăn bánh kem."

Câu 5: Tìm và sửa lỗi trong câu sau:
"Cô Lan - giáo viên dạy Toán - là người rất nghiêm khắc."

Trả lời:

Câu trên không có lỗi trong việc sử dụng dấu gạch ngang.