CHỦ ĐỀ: VẺ ĐẸP CUỘC SỐNG

BÀI 8: VIẾT: VIẾT BÀI VĂN TẢ NGƯỜI (BÀI VIẾT SỐ 2) (13 câu)

I. NHẬN BIẾT (06 CÂU)

Câu 1: Em hãy kể tên một số nghề lao động phổ biến trong xã hội hiện nay?

Trả lời:

Tài xế, Bác sĩ, giáo viên, nông dân, công nhân, thợ xây, đầu bếp, nhà báo,....

Câu 2: Em hãy quan sát xung quanh và kể tên những người lao động mà em gặp?

Trả lời:

Bác bảo vệ trường, cô lao công, chú bán báo, bác tài xế,..

Câu 3: Đặc điểm nào của người lao động có thể miêu tả trong bài văn?

Trả lời:

Đặc điểm của người lao động có thể miêu tả trong bài văn:

- Ngoại hình: Tả hình dáng, vóc dáng của người lao động, như chiều cao, dáng người, khuôn mặt, nước da, các đặc điểm nổi bật như làn da rám nắng vì làm việc ngoài trời hay đôi tay chai sạn, thô ráp vì tiếp xúc với công cụ lao động.

- Trang phục: Mô tả trang phục của người lao động, có thể là áo bà ba, áo thun cũ, quần short hay trang phục bảo hộ lao động, găng tay, ủng,... đặc trưng cho công việc họ làm.

- Hoạt động lao động: Miêu tả các công việc mà người lao động đang thực hiện như làm nông, sửa chữa, xây dựng, dọn dẹp, phục vụ, lái xe, v.v. Hình ảnh về đôi tay đang cầm cuốc, xẻng, bàn phím máy tính, hay tay cầm chổi quét dọn có thể là điểm nhấn đặc biệt trong việc miêu tả.

- Miêu tả sự chăm chỉ, cần mẫn, kiên trì của người lao động trong công việc. Có thể nhấn mạnh vào những nỗ lực vượt qua khó khăn, sự tỉ mỉ, và sự kiên nhẫn trong từng công đoạn công việc.

- Cảm xúc và tâm trạng: Miêu tả tâm trạng của người lao động trong quá trình làm việc như sự hài lòng với thành quả lao động, niềm vui trong công việc, sự vất vả nhưng cũng là niềm tự hào.

Câu 4: Khi tả một người lao động đang làm việc, phần mở bài có nhiệm vụ gì?

Trả lời:

Phần mở bài có nhiệm vụ:

- Mở bài cần giới thiệu khái quát về người lao động mà bạn sẽ miêu tả, có thể là nghề nghiệp, đặc điểm chung, hoặc một chi tiết nổi bật về người lao động đó.

- Chọn cách giới thiệu hấp dẫn

Câu 5: Phần thân bài tả một người lao động được làm việc bao gồm những nội dung nào?

Trả lời:

Phần thân bài có nội dung:

- Miêu tả ngoại hình của người lao động.

- Miêu tả công việc đang làm

- Miêu tả thái độ và tinh thần làm việc

- Sử dụng từ ngữ gợi tả, hình ảnh so sánh để làm nổi bật đặc điểm, hoạt động chọn tả

Câu 6: Phần kết bài có nhiệm vụ gì?

Trả lời:

Phần kết bài:

- Bày tỏ cảm xúc và suy nghĩ của người viết

- Chọn cách kết thúc ấn tượng.

II. KẾT NỐI (05 CÂU)

Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:

Một hôm, em bị sốt, em được mẹ đưa vào bệnh viện để khám bệnh, em có dịp biết cô Nga, một bác sĩ giỏi của bệnh viện thành phố.

Cô mặc chiếc áo bờ lu màu trắng, quần trắng, mũ trắng... Trước ngực, cô đeo hàng tên màu xanh đậm, ghi dòng chữ Bác sĩ Nguyễn Phương Nga. Ở cô toát lên vẻ đẹp giản dị, như nhành hoa trắng thanh cao. Người cô mảnh mai, dáng đi nhanh nhẹn, khuôn mặt hình trái xoan trông thật hiền hoà. Đặc biệt là đôi mắt của cô đen láy, trông rất đẹp, nhìn kỹ giống đôi mắt cô giáo em. Em mải mê nhìn cô. Cô nhẹ nhàng đến bên từng bệnh nhân, hỏi thăm việc ăn, ngủ. Cô sờ tay lên trán người bệnh. Đôi bàn tay nhỏ nhắn ấy làm việc nhanh thoăn thoắt. Cô lấy dụng cụ khám bệnh đo tim mạch, do huyết áp cho bệnh nhân. Bàn tay cô nhẹ nhàng xắn tay áo bệnh nhân lên và đặt ống nghe rồi quấn cuộn vải dày vào tay họ. Hai ngón tay bóp đều vào ống cao su, kim đồng hồ nhích dần, nhích dần. Cô ghi kết quả vào số khám bệnh. Sau đó, cô lấy ống nghe đeo trên cố ra đề kiểm tra tim, mạch của từng người. Sau khi khám bệnh xong, cô phát thuốc và tiêm cho người bệnh. Vừa tiêm thuốc, cô vừa động viên người bệnh để họ có thể vơi đi những đau đớn do bệnh tật gây nên. Cô Nga đúng là một “Lương y như từ mẫu”.

Em nhớ mãi hình ảnh cô Nga. Em sẽ cố gắng học tập thật tốt đế sau này sẽ trở thành bác sĩ như cô.

(Bài viết của học sinh)

Câu 1: Bài văn trên miêu tả đối tượng nào?

Trả lời:

Bài văn miêu tả cô Nga – một bác sĩ

Câu 2: Bài văn đã miêu tả đặc điểm ngoại hình nổi bật nào?

Trả lời:

Bài văn đã miêu tả đặc điểm ngoại hình nổi bật sau:

- Dáng người: Người cô mảnh mai, dáng đi nhanh nhẹn,

- Khuôn mặt hình trái xoan trông thật hiền hoà

- Đôi mắt của cô đen láy, trông rất đẹp, nhìn kỹ giống đôi mắt cô giáo em.

Câu 3: Hoạt động của cô Nga được miêu tả bằng những từ ngữ nào? Những từ ngữ đó cho thấy điều gì?

Trả lời:

Hoạt động của anh Tạo được miêu tả bằng các từ ngữ gợi tả như:

- nhẹ nhàng đến bên từng bệnh nhân.

- hỏi thăm việc ăn, ngủ.

- sờ tay lên trán người bệnh

- lấy dụng cụ khám bệnh đo tim mạch, do huyết áp cho bệnh nhân.

- nhẹ nhàng xắn tay áo bệnh nhân lên và đặt ống nghe rồi quấn cuộn vải dày vào tay họ

- Hai ngón tay bóp đều vào ống cao su, kim đồng hồ nhích dần, nhích dần.

- ghi kết quả vào số khám bệnh

- lấy ống nghe đeo trên cố ra đề kiểm tra tim, mạch của từng người

- phát thuốc và tiêm cho người bệnh

- động viên người bệnh để họ có thể vơi đi những đau đớn do bệnh tật gây nên

à Những từ ngữ này nhấn mạnh sự cẩn thận, khéo léo và tận tâm hết mình vì bệnh nhân

Câu 4:Miêu tả cảm xúc của em khi chứng kiến cô Nga làm việc?

Trả lời:

Khi chứng kiến cô Nga làm việc, em cảm thấy vô cùng kính trọng và ngưỡng mộ. Những hành động nhẹ nhàng, tỉ mỉ của cô khi thăm khám cho bệnh nhân khiến em không khỏi cảm động. Đặc biệt là đôi bàn tay nhỏ nhắn, nhanh nhẹn, chăm chút cho từng bệnh nhân, em cảm nhận được sự tận tâm và lòng nhân ái của cô. Cô không chỉ là bác sĩ giỏi mà còn là người luôn đặt tâm huyết vào công việc, mang đến sự an ủi cho người bệnh bằng sự quan tâm chân thành. Cảm xúc của em như dâng trào sự kính trọng, yêu mến đối với nghề y, và em tự hứa với lòng mình sẽ cố gắng học tập thật tốt để một ngày có thể trở thành bác sĩ như cô, giúp đỡ và cứu chữa mọi người.

III. VẬN DỤNG (02 CÂU)

Câu 1: Viết bài văn tả một người lao động em thường gặp hàng ngày mà người đó em cảm thấy rất trân trọng và yêu quý.

Trả lời:

Bác Hải là một nông dân cần cù, chất phác. Bác là người họ hàng của gia đình em. Em được biết đến bác là nhờ một lần về thăm quê ngoại. Gặp bác khi bác đang cày ruộng.

Hôm ấy, trên đường về quê em phải qua một cánh đồng rộng. Xa xa là dãy núi tím ngắt. Con mương nhỏ dẫn nước chạy men theo con đường trải đá răm. Đang vui vẻ nói chuyện cùng bố. Bố em dừng lại chào to: “Chào bác Hải, trưa rồi mà vẫn không nghỉ tay à?”

Bác Hải đang cày ruộng. Bác ngừng trâu. Dừng lại, nở nụ cười thật tươi chào lại bố con em. Năm nay bác chừng ngoài bốn mươi tuổi rồi. Dáng người bác cao lớn, vạm vỡ. Trên khuôn mặt chữ điền là đôi mắt to và sáng. Da bác rám nắng, tay chân chắc nịch. Bác say sưa cày ruộng trong chiếc áo đen đã bạc màu, ướt đẫm mồ hôi. Chiếc quần vải màu xanh dày dặn được xắn cao để lộ màu da chân đỏ au, vồng lên những bắp thịt cuồn cuộn, rắn chắc. Đôi tay cứng cáp điều khiển cái cày khéo léo. Một tay bác cầm chuôi cày, còn tay kia thì cầm cái roi dài để phết vào mông trâu khi nào trâu lười biếng. Theo lưỡi cày, đất được lật lên ngọt xớt, phơi mình trên thửa ruộng chạy dài, thẳng tắp. Thỉnh thoảng bác lại quất nhẹ vào lưng trâu, miệng quát to: "Ngọ! Ngọ!". Hai con trâu đi chậm rãi dần vì phải kéo cả lưỡi cày, lật bao nhiêu lớp bùn đất. Trong ruộng có nước, khi lưỡi cày đi qua, nó để lại trong nước những hình xoắn tròn to, rồi nhỏ dần nhỏ dần. Khi cày đã thấm mệt, bác dừng lại nghỉ ngơi. Bác ngồi dưới một gốc cây to rồi lấy trong túi ra một gói thuốc rê đã được vê thành từng điếu rồi châm lửa hút. Lúc này, các động tác của bác chậm rãi. Hai con trâu khoan thai, vẫy đuôi găm cỏ. Mặt trời giờ đã lên cao, ánh nắng rải chan hoà khắp thửa ruộng. Mặt bác nhễ nhãi mồ hôi, nhưng bác vẫn cùng con trâu tiếp tục cày xong thửa ruộng. Trâu sau một lát nghỉ ngơi, lại ngoan ngoãn bì bõm kéo cày theo sự điều khiển của bác. Em thấy quý và cảm phục bác làm sao. Nhìn những hàng đất cày thành luống trông rất đẹp dưới nắng trưa, em lại nhớ đến câu tục ngữ: "Ăn một bát cơm, nhớ người cày ruộng".

Em và bố tiếp tục lên xe vào nhà nội, mỗi lúc một xa, bóng bác Hải khuất dần. Để làm ra hạt gạo, người nông dân phải đổ biết bao mồ hôi, công sức. Em thầm cảm ơn các bác nông dân, những người đã cho ta bát cơm trắng, dẻo thơm trong sự nhọc nhằn vất vả của mình.

Câu 2: Hãy viết bài văn tả lại một người lao động mà em ấn tượng nhất.

Trả lời:

Đồng hồ đã điểm 12 giờ, cái lạnh đêm nay như cắt da, cắt thịt vậy mà mẹ tôi vẫn ngồi đếm nhẩm từng con số, kiểm tra tài liệu. Cái dáng của mẹ tôi đang ngồi làm việc khiến tôi nhớ đến hình ảnh của cô giáo mình đang ngồi chấm bài cho chúng tôi.

Cả một ngày đứng trên bục giảng bài cho chúng tôi, chắc cô cũng mệt lắm rồi. Gió ngoài trời cứ rít lên từng hồi. Dù có nhắm mắt lại, tôi vẫn có thể tưởng tượng ra mái tóc xoăn, đen nhánh của cô. Đôi mắt cô chắc đang chăm chú đọc từng dòng, từng chữ, từng câu thật kĩ để chỉnh sửa bài cho chúng tôi. Chồng vở trên bàn cô chắc là chưa vơi được một nửa. Bên cạnh việc giảng dạy, cô còn dành số thời gian còn lại ít ỏi của mình cho gia đình. Chẳng thế mà cô rất đảm đang.

Những lúc trả bài cho học sinh, ánh mắt cô vừa buồn lại vừa vui. Buồn khi cô gặp những bài làm yếu, ý văn vụng về, lủng củng. Vui vì cô thấy một số bạn có tiến bộ, những hình ảnh ngộ nghĩnh khiến cô bật cười.

Nhiều hôm, cô đọc những chi tiết ấy lên, khiến chúng tôi cũng phải bật cười. Trong đêm lạnh, cô vẫn ngồi chấm bài. Cô đọc từng trang, đọc từng dòng, từng chữ. Chắc cô đang đăm chiêu suy nghĩ, có câu cô phải cân nhắc mãi nên thế nào cho đúng hay sai, điểm cao hay điểm thấp.

Đọc từng dòng phê của cô, tôi hiểu đó là biết bao quan tâm, chăm chút, yêu thương của cô dành cho chúng tôi. Nằm trong chăn, tôi cảm nhận được cái lạnh đang hoành hành như thế nào. Chắc hẳn cô đang xoa bàn tay cho ấm hơn. Chồng vở trên bàn cô chắc đã vơi được một nửa.

Nghĩ đến đó, tôi lại càng thương cô nhiều hơn. Cuốn vở của chúng tôi mà nhiều lời phê bình, điểm thấp thì chắc hẳn, cô sẽ buồn và lo lắng lắm. Dù bài làm của chúng tôi có được hay không nhưng tôi tin chắc rằng cô sẽ tìm thấy được niềm vui trong mỗi bài làm của chúng tôi. Bởi cô yêu nghề, yêu tất cả chúng tôi.

Chúng tôi yêu thương cô, yêu những miệt mài từng đêm làm việc, yêu cái nét chữ đầu tiên cô dạy chúng tôi. Mong rằng, các bạn và tôi sẽ cố gắng chăm ngoan, học giỏi để không phụ lòng cô đã tin tưởng.