CHỦ ĐỀ: HƯƠNG SẮC TRĂM MIỀN

BÀI 14: BÀI ĐỌC: ĐƯỜNG QUÊ ĐỒNG THÁP MƯỜI (12 câu)

I. NHẬN BIẾT (05 CÂU)

Câu 1: Em biết gì về vùng đất Đồng Tháp Mười

Trả lời:

Những điều em biết về vùng đất Đồng Tháp Mười: Đây là vùng đất trong lãnh thổ phía Nam nước ta. Trong chiến tranh chống Pháp và chiến tranh Việt Nam, nơi đây là một trong những chiến khu quan trọng. Đồng Tháp Mười có hệ sinh thái rừng tràm rộng lớn, đồng cỏ ngập nước, nhiều loài sen – súng và thực vật thuỷ sinh trong đầm lầy, kênh rạch….

Câu 2: Đường về quê hiện lên như thế nào qua góc nhìn của bạn nhỏ?

Trả lời:

Đường về quê hiện lên qua góc nhìn của bạn nhỏ ở những chi tiết sau: bông súng trên mặt nước như thả lồng đèn, sáng bồng bềnh; cá lòng tong dẫn đường.

Câu 3: Những nét đẹp riêng nào của vùng Đồng Tháp Mười được miêu tả trong bài thơ

Trả lời:

- Về cảnh vật thiên nhiên: bông súng, cá lòng tong, cò, mây trắng, con trâu đầm lấm lem, thuyền đuôi tôm, lúa vàng, búp sen hồng, nước lớn sông Cửu Long, cầu trăm đốt tre.

- Về cuộc sống con người: ông đứng như bụt hiện, chờ cháu cuối đường quê.

Câu 4: Tìm những từ ngữ gợi tả nhịp sống sôi động, náo nức ở Đồng Tháp Mười.

Trả lời:

Những từ ngữ trong bài thơ gợi tả nhịp sống ở Đồng Tháp Mười rất sôi động, náo nức: lướt như tên bắn; giật mình; chém cặp sừng; xình xịch; rẽ sóng; nước lớn; nghiêng ngả.

Câu 5: Tìm những chi tiết, hình ảnh ở miền quê này gợi nhớ những câu chuyện cổ tích quen thuộc.

Trả lời:

Những chi tiết, hình ảnh ở miền quê này gợi nhớ những câu chuyện cổ tích quen thuộc:

- Cầu tre trăm đốt

- Ông đứng như bụt hiện

II. KẾT NỐI (04 CÂU)

Câu 1: Trình bày nội dung chính của bài thơ Đường quê Đồng Tháp Mười

Trả lời:

Nội dung chính của bài thơ Đường quê Đồng Tháp Mười:

Cảnh đẹp Đồng Tháp Mười ấn tượng với thiên nhiên, con người sôi động, náo nức xen lẫn những giản dị, chất phác và đầy yêu thương.

Câu 2: Trình bày bố cục của bài thơ Đường quê Đồng Tháp Mười

Trả lời:

Bài thơ Đường quê Đồng Tháp Mười gồm 3 phần:

- Phần 1: Khổ thơ đầu: Đường về quê Đồng Tháp Mười.

- Phần 2: Khổ thơ 2,3,4: Những nét đẹp thiên nhiên ở Đồng Tháp Mười.

- Phần 3: Khổ thơ 5: Nét đẹp về con người ở Đồng Tháp Mười..

Câu 3: Chỉ ra biện pháp tu từ có trong câu thơ “Cò ở dâu giật mình/ Bay lẫn vào mây trắng” và nêu tác dụng của nó.

Trả lời:

Trong hai câu thơ, tác giả sử dụng biện pháp nhân hóa và ẩn dụ để làm nổi bật vẻ đẹp bình dị của vùng quê Đồng Tháp Mười. Hình ảnh "cò giật mình" như thể hiện cảm xúc của loài vật, tạo nên sự sống động và gần gũi với thiên nhiên. Hơn nữa, cụm từ "bay lẫn vào mây trắng" không chỉ miêu tả hành động của con cò mà còn gợi lên sự thanh thoát, nhẹ nhàng, giúp người đọc cảm nhận được bầu không khí yên bình và rộng lớn của cảnh sắc quê hương. Biện pháp tu từ này làm nổi bật sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên, đồng thời khơi dậy tình yêu quê hương, trân trọng những giá trị giản dị, thân thuộc của cuộc sống nông thôn.

Câu 4: Qua khổ thơ cuối, bạn nhỏ muốn nói điều gì về quê hương mình

Trả lời:

Qua khổ thơ cuối, bạn nhỏ muốn nói về quê hương mình: quê hương đẹp và chất phác với những nét đẹp thôn quê: cầu tre, đường quê; bạn nhỏ yêu con người, yêu quê hương mình, nhìn quê hương như những gì nhẹ nhàng, hiền lành và tốt đẹp nhất.

III.VẬN DỤNG (03 CÂU)

Câu 1: Đọc câu thơ sau và nêu cảm nhận của em về Đồng Tháp Mười.

Tháp Mười đẹp nhất bông sen

Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ.

Trả lời:

Hai câu thơ trên gợi lên một bức tranh giản dị nhưng đầy ý nghĩa về vùng đất Đồng Tháp Mười và lòng kính yêu đối với Bác Hồ. Hình ảnh “bông sen” được nhắc đến không chỉ là biểu tượng của vùng đất này mà còn là biểu tượng của sự thanh cao, trong sáng và vẻ đẹp mộc mạc của con người nơi đây. Đồng Tháp Mười hiện lên với những giá trị truyền thống giàu bản sắc, nơi thiên nhiên và con người hòa quyện một cách hài hòa.

Hơn thế, câu thơ nhắc đến Bác Hồ – vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc – làm nổi bật niềm tự hào và lòng biết ơn vô bờ bến của người dân Việt Nam. Điều này nhắc nhở chúng ta về sự hy sinh và tấm lòng vì nước, vì dân của Người, đồng thời khơi dậy tình yêu quê hương, đất nước trong mỗi người. Qua câu thơ, Đồng Tháp Mười không chỉ là một địa danh mà còn là biểu tượng cho vẻ đẹp của thiên nhiên và tình người, kết nối sâu sắc với những giá trị văn hóa, lịch sử của dân tộc.

Câu 2: Quê hương em có phong cảnh nào nổi bật. Hãy giới thiệu bằng một đoạn văn ngắn (khoảng 3 – 5 câu)

Trả lời:

Quê hương em nổi bật với dòng sông Hương thơ mộng, uốn lượn giữa thành phố Huế cổ kính. Dòng sông mang vẻ đẹp dịu dàng, êm đềm, nhất là vào buổi sớm khi sương mờ giăng phủ hay lúc hoàng hôn khi ánh mặt trời nhuộm đỏ cả dòng nước. Cùng với núi Ngự Bình hùng vĩ và những ngôi chùa cổ kính như Thiên Mụ, phong cảnh nơi đây không chỉ đẹp mà còn mang đậm giá trị văn hóa, lịch sử. Đó là niềm tự hào và tình yêu sâu sắc của em dành cho quê hương mình.

Câu 3: Hãy tưởng tượng em là bạn nhỏ trong bài thơ, viết một đoạn văn ngắn kể lại cảm xúc khi được trở về quê.

Trả lời:

Khi được trở về quê, em cảm thấy lòng mình dâng lên một niềm vui khó tả. Khung cảnh làng quê với những cánh đồng lúa mênh mông, dòng sông nhỏ hiền hòa, và những cây cầu tre thân thuộc hiện lên trong mắt em như một bức tranh sống động. Em thích thú khi được nhìn thấy những đàn cò trắng bay lượn trên bầu trời và nghe tiếng gió thổi qua những cánh đồng, mang theo hương thơm dịu ngọt của đất quê. Đặc biệt, gặp lại ông bà sau bao ngày xa cách làm em cảm thấy ấm áp và hạnh phúc vô cùng. Quê hương không chỉ là nơi chốn, mà còn là nơi lưu giữ bao ký ức đẹp đẽ trong lòng em.